Đối Thoại Website: Doi-Thoai.com Email: toasoandoithoai@yahoo.com
|
Hội luận trong-ngoài về Ðại hội 10 và đảng CSVN (phần 2) Hà Sĩ Phu (VN)-Âu Dương Thệ (Đức) |
2006/04/20 21:00
Hội luận trong-ngoài về Ðại hội 10 và đảng CSVN trên đường hội nhập (phần 2)2006.04.20Việt Hùng, phóng viên đài RFA Ðại hội X đảng Cộng sản Việt Nam diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang trên con đường hội nhập. Liệu Ðại hội X có thực sự là Ðại hội đảng Cộng sản Việt Nam trên con đường hội nhập hay không, trong Ðại hội hay sau Ðại hội, hay hơn 80 triệu người dân tại Việt Nam phải đợi đến lúc nào.
Tiến sĩ Âu Dương Thệ, Đức quốc. (Photo by KQN) Những toan tính của các xu hướng chính trị tại Ðại hội này ra sao? Mời quí thính giả tiếp tục theo dõi phần hai cuộc Hội luận chính trị trong ngoài nước với sự tham dự của tiến sĩ Hà Sĩ Phu và tiến sĩ Âu Dương Thệ. Xin nhường phần điều hợp cho anh Việt Hùng.
|
Tòa Soạn Đối Thoại (doi-thoai.com): Đối Thoại đã sao chép bài phỏng vấn từ các chương trình phát thanh cuả RFA. Trong mục đích gởi đến độc giả các bài phỏng vấn bằng dạng viết thật nhanh, nếu có sự sơ sót , xin tác giả , độc giả và đài RFA thông cảm. Mời độc giả nghe lại buổi phát thanh để hiệu đính các chỗ sai trước khi xử dụng.
Việt Hùng: Trong bối cảnh đại hội 10 đảng cộng sản Việt Nam khai diễn báo cáo chính trị không có gì thay đổi, con đường đi của Việt Nam là chủ nghĩa xã hội trong kinh tế thị trường, trước ngưỡng cửa WTO, trước hội nghị thượng đỉnh APEC vào cuối năm, đó là những thử thách mà Việt Nam sẽ phải giải quyết, trong khi những cái vụ tham nhũng ở cấp cao đã tạo cho Việt Nam nhiều nan đề. Câu hỏi mà dư luận quan tâm nhiều đó là đại hội 10 có giải quyết được những vấn đề hay không?
Tiến sĩ Âu Dương Thệ: Theo dõi dư luận báo chí trong nước công khai và bán công khai trong những tuần lễ gần đây thì có thể thấy, đây là lần đầu tiên có một dư luận rộng rãi như vậy trước Đại hội 10 so với đại hội trước đây. Nói chung, đa số mong rằng cần có một sự thay đổi thực sự và toàn diện trong đảng, từ nhân sự tới đến đường lối và cách tổ chức xã hội thì mới có thể đưa đất nước ra khỏi bế tắc, tụt hậu và nhất là mới giải quyết được nạn tham nhũng và mua quan bán tước đang ngày trở nên quá lộng hành. Nhưng liệu các chờ đợi chính đáng này có được đại hội 10 đáp ứng hay mọi việc vẫn như cũ, chúng ta phải theo dõi thêm nữa.
Việt Hùng: Từ Việt Nam, cập nhật những thông tin và đánh giá của ông Hà Sĩ Phu thì ông .....?
Tiến sĩ Hà Sĩ Phu: Tôi quan sát và nghe ngóng trong nhân dân thì tôi thấy là đã gọi là kỳ vọng đối với một cái đại hội đảng hay là kỳ vọng đối với toàn đảng nói chung thì kỳ vọng là lớn. Và cái kỳ vọng lớn nhất là người ta muốn rằng tất cả những cái đuôi có gắn chữ xã hội chủ nghĩa là được cắt hết đi. Luật pháp là luật pháp chứ không phải luật pháp xã hội chủ nghĩa. Tổ quốc chẳng hạn, tổ quốc là tổ quốc thôi chứ không thể tổ quốc xã hội chủ nghĩa nữa. Tất cả các cái đuôi xã hội chủ nghĩa mà gắn vào danh từ làm cho cái danh từ nó biến tính đi thì phải cắt đi hết. Hy vọng cụ thể vào cái đại hội 10 này thì ta lấy cái gì cho nó thiết thực một chút, chứ còn cái kỳ vọng của dân tộc kia thì chắc không trông mong gì ở cái đại hội này. Ở cái đại hội 10 này thì người ta mong như thế này, người ta nghĩ đến cái câu của ông thủ tướng Võ Văn Kiệt so sánh là cứ rút kinh nghiệm là cứ mỗi lần đại hội thì lại tạo ra một bộ máy tồi hơn cái bộ máy trước, cứ cái sau là kém cái trước như thế tức đây là giai đoạn thoái hóa. Mà quả nhiên như thế, người ta cho là ý kiến này là một ý kiến mạnh dạn và đúng đắn, đúng đắn chính xác lắm. Cái hy vọng của người dân mà đặt vào cái đại hội 10 này “thôi, nhân sự nó có đỡ xấu được chút nào thì tốt chút ấy, đỡ được một vị xấu nào thì tốt vị xấu ấy, thế cũng đã là thắng lợi rồi, chứ còn người tài thì chưa ló ra được, người tài thì bị triệt ngay từ dưới rồi”, đấy là về nhân sự. Chứ còn về đường lối thì mọi thứ ngay buổi sáng hôm nay là thấy đã rõ rồi phải không ạ? Mọi thứ vẫn cứ là xã hội chủ nghĩa, vẫn cứ như cũ đâu có thay đổi gì, đấy là vẫn câu giờ thế thôi. Thế thì, nếu có thể có điều chỉnh thì cũng chỉ có điều chỉnh ít nhiều để mà thích nghi trước mắt với cái việc vào WTO hay là để tránh bớt các cái mũi dùi công kích của quốc tế.
Việt Hùng: Thưa ông Âu Dương Thệ trong phần một hội luận, thì ông cho rằng đại hội 10 có thể là đại hội cuối cùng của chuyên chính độc quyền?
Tiến sĩ Âu Dương Thệ: Chúng tôi nghĩ là sở dĩ như vậy đó là hiện nay theo cái tình hình phân tích diễn tiến ở trong trung ương đảng, hai phe, phe cấp tiến một bên, và phe độc tài bảo thủ bên kia, nó khác biệt nhau rất lớn và các bên đã tới một cái giai đoạn mà họ thấy là khó có thể sống chung được với nhau. Đấy là những cái chuyện, những cái điều mà chúng tôi quan sát từ phía ngoài nhìn thấy, không rõ là trong nước thì ông Hà Sĩ Phu có nhìn thấy những vấn đề khác hay không?
Tiến sĩ Hà Sĩ Phu: Về việc này thì tôi thấy là các vị ở bên ngoài lại lạc quan hơn chúng tôi đấy. Tôi thấy cái tình trạng nó như thế này. Là nó cứ thích nghi dần dần, dưới sức ép của quốc tế, dưới sức ép của thực tế thì cứ thích nghi dần dần. Trong cái độc quyền, tức là một đảng với tính chuyên chính, thì tôi thấy cái đa đảng có thể dễ xảy ra trước. Nhưng mà nếu xảy ra mà cái anh dân chủ mà không có lực lượng cho nó ra hồn, mà không có xúm nhau vào mà để làm cho nó đàng hoàng thì cái đa đảng ấy chính là đa đảng cuội, cái đa đảng ấy chính là đa đảng do đảng CS đạo diễn. Thế thì, tuy là có đặt cái đa đảng, nhưng cái chuyên chính thật sự lại vẫn cứ còn, tức là cái đa đảng ấy cũng không khác cái chuyên chính là bao, bởi vì vẫn là do một đảng đạo diễn hết thôi.
Việt Hùng: Cả hai ông đều đưa ra ý kiến và cho rằng cái đại hội 10 là đỉnh điểm của sự tranh giành quyền lực, cái toan tính của các cái phe nhóm này, về phía những người bảo thủ đó…
Tiến sĩ Âu Dương Thệ: Về cái toan tính của phe độc tài bảo thủ đó thì chúng tôi thấy là, nếu chúng ta theo dõi những đòi hỏi của họ nêu ra trong dự thảo báo cáo chính trị của đại hội 10 và những lời tuyên bố gần đây của ông Đỗ Mười và ông Nguyễn Đức Bình thì họ vẫn muốn duy trì 4 chủ chương sau đây:
· Về cơ cấu tổ chức sẽ duy trì chế độ độc đảng và tập trung dân chủ, nghĩa là Bộ chính trị vẫn đứng trên Ban chấp hành trung ương, mà trong thực tế chỉ có vài người trong Bộ chính trị chỉ huy toàn đất nước.
· Về sự liên hệ giữa đảng và nhà nước thì phe bảo thủ độc tài đòi duy trì vai trò thống trị của đảng trong các cơ quan nhà nước, chính phủ và quốc hội.
· Trong kinh tế, thì nhóm bảo thủ độc tài muốn duy trì các doanh nghiệp nhà nước là chủ đạo mặc dù lãnh vực này rất thua lỗ, nhưng chúng ta biết đây là nơi kinh tài cho đảng và nơi bòn rút tài sản của nhân dân cho các người có quyền chức.
· Lý do thứ tư chủ trương của nhóm bảo thủ là về vấn đề đối ngoại thì chúng tôi thấy là họ thân về Bắc Kinh, và coi Bắc Kinh là chỗ dựa cả về ý thức hệ lẫn quyền lợi bản thân của họ.
Việt Hùng: Ông Phu, ông có chia sẻ những cái trình bày của ông Thệ hay không ạ?
Tiến sĩ Hà Sĩ Phu:
Vâng, trong cái cuộc tranh giành quyền lực giữa những người bảo thủ và những người thức thời hơn ở trong đảng, tất nhiên những người thức thời hơn ở trong đảng thì họ gần gũi với dân chủ hơn,họ chưa phải là người dân chủ, nhưng họ gần với những người dân chủ hơn. Đánh giá như tiến sĩ Âu Dương Thệ là rất chính xác, tôi hoàn toàn chia sẻ. Thế, tôi không có nói lại những cái cụ thể nữa, bây giờ tôi chỉ có nói một cái nhận xét tổng quát về phía của những người bảo thủ mà tôi cho rằng, phía bảo thủ hiện nay, các vị không cẩn thận thì bảo thủ là gắn với phản bội đấy. Bởi vì bảo thủ là chống lại cái quyền lợi chân chính của dân tộc, chống lại cái tiến hóa của đất nước. Cho nên rằng cái mà gọi là bảo thủ hiện nay là rất dễ gắn với cái phản bội đấy. Cho nên cũng có người gọi là cái phe bảo thủ phản bội. Tôi chỉ nói một cái đặc điểm chung của phe bảo thủ là như thế này, trong lòng họ biết rằng xu thế của thời đại là họ bị đào thải, họ rất biết cái đó, mặc dù họ có kiên trì chủ nghĩa Mác-lênin, rồi thì là viện nọ viện kia nói đủ “trăm thứ bà dằn” thì trong thâm tâm của họ, họ biết rằng họ là lực lượng bị lịch sử đào thải. Thế thì, đã là cái anh mà ở vào cái tư thế mà bị thời đại đào thải thì họ không thể ứng xử một cách vương đạo được mà phải ứng xử cách bá đạo thôi.
Việt Hùng: Thế còn về phía phe cấp tiến, họ chờ đợi điều gì và đặc biệt là trong cái thời gian cuối này đó, có vẽ như là họ trực tiếp họ gởi thẳng cho các cơ quan truyền thông báo chí ở trong nước loan tải những cái quan điểm của họ.
Tiến sĩ Hà Sĩ Phu: Cái phe mà gọi là phe cấp tiến đó, thế thì gần một năm những người tiến bộ đã chuẩn bị cho cái cuộc đấu này, có một cái rất hay, tức là họ đã vượt ra khỏi 19 cái điều cấm phải không ạ. Các ông bảo thủ các ổng khôn lắm, các ông đặt ra 19 cái điều cấm đối với đảng viên, cái này để khóa tay những các cái người mà muốn phê phán, họ khóa tay lại. Thế nhưng mà không, những người tiến bộ hiểu rằng nếu tuân theo 19 điều mà của đảng tức là giữ cái nguyên tắc tổ chức mà ở trên mà chụp xuống đó thì những người tiến bộ là bó tay. Cho nên các vị quyết xé rào, ngay từ thời ông Nguyễn Nam Khánh đã là xé rào rồi, “nếu mà các vị cứ kiên quyết không thông báo cho nhau rồi không đưa vụ này ra xử thì buộc lòng chúng tôi phải có cách của chúng tôi, chúng tôi đưa ra công luận”, mà bây giờ thì rõ ràng là các bài của thủ tướng hay là của các tướng tá cuối cùng là đưa ra bên ngoài. Các vị lại dùng đúng phương pháp tự do dân chủ rồi, phải nói là về phương pháp đó thì cái phía đổi mới, cái phía thức thời đó là có những cái bước xé rào rất ngoạn mục, về quan điểm thì họ cũng phát biểu mạnh mẽ hơn trước nhiều lắm. Thế nhưng mà phải nói là thế này, đi vào quan điểm mà nói , nói cho nó thẳng thắn ra thì phải đánh giá như thế này, cái phía gọi là cấp tiến trong đảng ấy mà, thực ra cũng chỉ muốn có một sự “hài hòa” giữa lợi ích riêng với lợi ích dân tộc, chứ cũng không thấy có vị nào gọi là dám hy sinh cái lợi ích riêng cho lợi ích dân tộc đâu, mà chẳng qua là muốn có sự “hài hòa” giữa lợi ích riêng với lợi ích dân tộc, tốt với xấu còn xen kẽ thì người ta chọn cái nhiều tốt hơn và ít xấu hơn thôi. Chứ còn thực sự ra, đánh giá cho công bằng, đối chiếu với cái tư tưởng dân chủ hiện đại của thế giới , kể ra bây giờ mà xét thì cái lực lượng gọi là cấp tiến trong đảng cũng là lực lượng cải lương thôi.
Tiến sĩ Âu Dương Thệ: Chúng tôi rất chia sẻ với những cái nhận xét của ông Hà Sĩ Phu, để hệ thống hóa cái sự so sánh giữa phe độc tài bảo thủ đó với phe cấp tiến ở trong đảng CSVN hiện nay thì chúng tôi cũng thấy là bốn cái điểm đáng lưu ý:
· Thứ nhất, về cơ cấu tổ chức, thì chúng tôi thấy là những người cấp tiến ở trong đảng đòi dân chủ hóa nội bộ trong đảng và cụ thể nhất là tổ chức đảng đại hội một cách dân chủ từ ứng cử, đề cử và bầu cử trong cái cơ quan chính.
· Còn về liên hệ giữa đảng và nhà nước, phe cấp tiến muốn rằng là đảng chỉ giữ vai trò hoạch định đường lối lớn, còn để cho nhà nước, chính phủ và quốc hội có quyền lớn hơn trong chính sách quyết định về nhân sự và điều hành.
· Còn về trong kinh tế, phía cấp tiến muốn rằng để cho tư nhân, các doanh nhân được quyền tham gia rộng rãi hơn vào các hoạt động kinh tế.
· Và điểm thứ bốn liên quan tới vấn đề đối ngoại, thì những người cấp tiến chủ trương là mở rộng quan hệ với Tây phương để canh tân kinh tế của Việt Nam nhanh hơn. Đồng thời, rất là quan trọng, tạo một cái thế đối trọng đủ mạnh để có thể chống lại áp lực của Bắc Kinh ngày càng lớn.
Và chúng ta thấy là, những sự khác biệt giữa phe cấp tiến và phe bảo thủ đang rất rõ ràng trong cái Đại hội 10 mà chúng ta đã nhìn thấy là các phe đương tranh giành từ cách bầu cử, cách ứng cử cho tới vấn đề nhân sự và chính sách mà chúng ta đương theo dõi hiện nay.
Việt Hùng: Thay mặt quý thính giả của đài, cám ơn tiến sĩ Âu Dương Thệ, tiến sĩ Hà Sĩ Phu đã tham dự trong cuộc hội luận chính trị trong, ngoài nước hôm nay.