Đối Thoại          Website: Doi-Thoai.com         Email: toasoandoithoai@yahoo.com


BẢN DỊCH

PHIÊN HỘI ĐÀM GIỮA HENRY KISSINGER VÀ Chou En-lai (CHU ÂN LAI) (3)

BẢN DỊCH

PHIÊN HỘI ĐÀM  GIỮA HENRY KISSINGER VÀ Chou  En-lai (CHU ÂN LAI) (Phần 3: từ trang 8 đến trang 10 nguyên bản Anh ngữ)

  Tường Vân chuyển ngữ

(tiếp theo-Phần 3)

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Yahya Kahn vốn là người xứng đáng, thành thật, công bằng, đối xử tốt với mọi người, nhưng không được thông minh cho lắm, và như vậy khi là một ông tướng cầm quân thì hóa ra không phải là một tướng quân giỏi gì cho lắm. Về phía chúng ta thì tuy chúng ta cũng cám ơn y do có công thu xếp những cuộc tiếp xúc. Tôi nghĩ có lẽ đây là dịp cuối y hưởng đời binh nghiệp,  vì y khóai làm điệp vụ hơn. Khi làm điệp vụ thì y mê lắm. Hồi tôi gặp y trước khi đến Bắc Kinh, tôi thấy bên cạnh y đầy những sổ tay hướng dẫn họat động phản gián. Y dặn dò kỹ tôi cách tiếp xúc ông thủ tướng, những lời ấy nay hóa ra bậy cả.

(Thủ tướng Chu cười)

Nhưng không phải tôi nêu việc này ra từ nãy giờ để nói chi tiết gì,  hay bàn tới yếu tố Trung Quốc trong chính sách của chúng tôi, mà trở lại giải nghĩa về  chiến thuật chung của chúng tôi đối với Liên bang Xô viết.

Sau chiến cuộc ở Nam Á, và trước hội nghị thượng đỉnh ở Bắc Kinh, Liên Xô đấu dịu trở lại hơn trước, với chúng tôi, nhưng vẫn thù nghịch với các ông. Nhưng họ không tỏ hành động cụ thể nào, chỉ vậy thôi cho đến khi chúng tôi từ  Bắc Kinh trở về.

Sau khi tôi về, mọi cuộc thương thuyết được đẩy nhanh tiến độ, cũng tương tự như dạo tháng 8, bàn mọi lãnh vực, như những điều chúng tôi đã trao cho bên phía các ông.

Họ mời tôi bí mật đến Moscow, nhưng chúng tôi có lý do chính đáng để bác lại rằng cả hai bên tiếp xúc ngọai giao đầy đủ thế này nhằm khỏi cần đến Moscow. Họ lại ngỏ ý mời một lần nữa sau chuyến tôi đi Bắc kinh về, chúng tôi lại bác một lần nũa. Tôi nhớ là có thông tin cho ông thủ tướng trước đây như thế rồi ấy nhỉ.

(Thủ thướng Chu gật đầu xác nhận)

Đến khi cuộc phòng thủ  ở Việt Nam bắt đầu...đại khái cho là, khi chúng tôi báo các ông biết chúng tôi sẳn sàng dùng tới những biện pháp mạnh, đồng thời cũng đã thông báo cho Moscow biết, vì chúng tôi không muốn các ông đứng ngòai cuộc. Chúng tôi đã đưa ra bình luận về tầm mức những vụ chuyển phát khí tài, tôi muốn nói cái tầm mức   chuyển phát khí tài của Liên Xô đi có thể tạo tình hình căng thẳng nào. Vào thời điểm như thế thì họ cứ mời nhắc đi nhắc lại việc gặp ở Moscow để bàn về vấn đề Việt Nam và chuẩn bị cho cuộc họp thượng đỉnh, vào thời điểm như thế, như chúng tôi có nói với đại sứ của ông ở New York, chúng tôi buộc phải chấp nhận đề nghị đó.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Có phảikhi đó là ngày 20 tháng 4?

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

20 đến 24 tháng 4, nếu tôi nhớ không lầm. Đúng vậy.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Khi đó báo chí các ông đưa tin ông đi nghĩ ở trại David.

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Ông thủ tướng theo dõi tôi kỹ nhỉ. Nhưng tôi có nói cho đại sứ ông biết trước, chứ không cho đại sứ Nhật biết (cười)

Lần đó chúng tôi bàn rất lâu về tình hình Việt Nam. Quan điểm của bên Liên Xô cho là ông đã họach định chiến dịch phòng thủ ngay sau khi cuộc gặp thượng đỉnh ở Bắc Kinh.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Chúng tôi không cản trở những hành động quân sự cũng như những cuộc thương thuyết chính trị của họ. Họ chỉ thông báo cho chúng tôi, thường chỉ thông báo khi mọi việc đã rồi, vì việc của họ là như vậy thôi. Làm thế nào can thiệp vào công việc của họ cho được chứ.

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Xem nào, người Xô-viết khi đó lập luận cả quyết với những lý do chính đáng rằng họ không chống cuộc gặp thượng đỉnh ở Bắc Kinh, nhưng họ bị chống cuộc gặp thượng đỉnh ở Moscow. Theo lời họ nói thì ông thủ tướng đến Hà Nội trước hội nghị thượng đỉnh Bắc Kinh và liền sau đó có chống đối.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Nhưng tôi không đi trước chuyến viếng thăm của Chủ tịch. Tôi đi là đi sau chuyến thăm bí mật của ông, nhưng không đi trước khi cuộc gặp thượng đỉnh tổ chức. Chỉ có sau khi tổng thống của ông đến Bắc Kinh, thì tôi có đến Hà Nội lần nữa. Tôi chỉ đến 2 lần thôi.

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Chính thức mà nói thì tôi chẳng biết gì về những chuyến đi của ông thủ tướng. Tôi tưởng ông đến Hà Nội trước kỳ thượng đỉnh Bắc Kinh, nhưng chẳng hề biết ông đi sau kỳ thượng đỉnh Bắc Kinh. Ở đây tôi chỉ kể lại ông nghe lập luận của bên phía Liên Xô.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Làm sao tôi có thể đưa ra ý kiến hay cho gợi ý cho ông về việc liệu có lợi gì khi nên đánh hay không đánh ở một thời điểm nào đó. Tôi muốn nói đến việc này, có lẽ ông đồng ý mà cũng có lẽ không. Là thượng nghị sĩ Mansfield, mới rời khỏi đây, ông ấy có cho tôi một văn bản, là diễn văn ông ấy viết hồi còn ở quê nhà Montana, vào tháng 5 năm 1968, nhưng lại đưa cho tôi khi rời Trung Hoa. Ông có đọc diễn văn đó chứ ?

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Tôi có đọc.

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Có hai điều trong đó làm chúng tôi chú ý. Cái thứ nhất là nên công nhận có một Trung Hoa mà thôi, và Đài Loan chỉ là một tỉnh...

Phó thông dịch Chi: (nhắc) Một phần!

Thủ tướng Chu (Chu Ân Lai):

Là một phần của Trung Hoa. Đó là cái mà ông Mansfield muốn nói.

Dr. H.K (Tiến sĩ Henry Kissinger):

Để có chữ đó tôi chỉ mất có 2 đêm suy nghĩ trước khi đưa ra trước báo chí. (cười)

(còn tiếp)