Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang
TRẦN NHẬT PHONG
http://65.45.193.26:8026/cms/acct/vietweekly/issues/VW5n27/nguyenThanhGiang.html
LTS :
Trong bối cảnh lần đầu tiên lãnh đạo tối cao của nhà nước CSVN, Nguyễn
Minh Triết đến Hoa Kỳ, trong chiều hướng đem đến toàn cảnh bức tranh
phản ảnh từ nhiều phía về chuyến đi lịch sử này, Trần Nhật Phong đã thực
hiện cuộc phỏng vấn với tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang, người bất đồng chính
kiến tại Việt Nam, để tìm hiểu quan điểm cũng như đánh giá của ông về sự
kiện lần này.
VW: Thưa tiến sĩ Nguyễn
Thanh Giang, ông đánh giá thế nào về chuyến đi của chủ tịch nhà nước
Nguyễn Minh Triết vừa qua?
NTG: Chuyến đi của ông Nguyễn Minh Triết vừa qua đã thể
hiện một cách tốt đẹp, mặc dù đã phải trải qua những trở ngại, những
trắc trở, và mang đầy sĩ tín. Trước hết, phe ông Triết đi Mỹ đã dự định
từ lâu theo lời mời dự kiến của Tổng thống Bush. Nhưng trước đó ít lâu
đã có lực lượng chống phá chuyến đi này. Nhiều người trong nước cho
rằng, chỉ huy sự chống phá này là từ bên ngoài và thông qua bàn tay nào
đó ở bên trong. Họ muốn phá thông qua những việc diễn ra rất trớ trêu ở
Việt Nam, tức là để chuẩn bị cho chủ tịch nước Việt Nam sang thăm Hoa
Kỳ, đây là chuyến đi lịch sử, lần đầu tiên một vị lãnh đạo cao nhất của
nước Việt Nam Cộng Sản đến thăm nước Mỹ.
Thường các cuộc viếng thăm của nguyên thủ như thế này cũng như các giao
dịch đến với nhau, đều có quà. Như ông Clinotn đến thăm Việt Nam, đã đem
các món quà là hiệp ước thương mại Việt-Mỹ. Khi tổng thống Bush sang
thăm Việt Nam đã đem lại món quà PNPR và xóa bỏ CPC. Nhưng khi mà Nguyễn
Minh Triết chuẩn bị đi Mỹ, người ta chuẩn bị món quà rất là xấu, rất là
tồi tệ, tức là đánh phát vào bộ mặt nhân quyền của Mỹ muốn trưng ra ở
Việt Nam, tức là, người ta tổ chức những cuộc bắt bớ rất dã man, rất tàn
bạo một loạt những người đấu tranh cho dân chủ và nhân quyền. Họ bắt bớ
đàn áp đến mức trở thành cực kỳ vô lý. Ngoài việc bắt bớ linh mục Nguyễn
Văn Lý, rồi luật sư Nguyễn Văn Đài, bắt cả sang những luật sư trẻ với bộ
mặt rất là thiện cảm như là luật sư Nguyễn Văn Đài. Rồi người ta bày ra
những chuyện rất là trớ trêu, tức là chuẩn bị sang nước người ta mà lại
mạt sát các quan chức của quốc hội Hoa Kỳ như bà dân biểu Loretta
Sanchez. Nếu tôi không có những phản ứng quyết liệt, người ta còn chuẩn
bị và định làm hàng loạt những bài báo để vỗ vào mặt ông Michael Marine,
đại sứ Hoa Kỳ. Người ta làm hàng loạt những việc như là bộ chính trị đã
quyết định là để cho ông Triết đi Hoa Kỳ vào tháng Sáu và đến tháng Mười
đi Trung Quốc. Dập một cái, gây cái sức ép là bắt ông Triết phải bái
kiến Bắc Triều trước khi sang Hoa Kỳ. Tất cả những điều đó đã tạo thành
khúc mắc lớn mà suýt nữa người ta cho rằng là Hoa Kỳ tự ái không mời
nữa. Ông Triết không có thể đi Mỹ được. Nhưng sự phá đám ấy của chỉ huy
ở bên ngoài và thực hiện bởi các lực lượng gián điệp, lực lượng tả
khuynh giáo điều cực đoan ở trong nước muốn ngăn chặn cuộc đi của ông
Triết. Nhưng cuối cùng, một điều rất hay ho là tổng thống Bush vẫn mời
Chủ tịch Nguyễn Minh Triết sang Mỹ. Tôi cho là một thắng lợi, vượt qua
những âm mưu xấu xa để sang Hoa Kỳ, đấy là một thắng lợi. Nó đã thể hiện
được ước nguyện của toàn dân Việt Nam nói chung và kể cả những đảng viên
đảng Cộng Sản Việt Nam nói riêng, muốn Việt Nam xích lại với Hoa Kỳ,
theo như công thức mà chúng tôi đưa ra là muốn nước Việt Nam được dân
mạnh nước giầu, xã hội dân chủ văn minh. Không những thế, mà còn có thể
bảo vệ được lãnh thổ và lãnh hải của mình, phải đi theo công thức của
chúng tôi, tức là phải làm sao để tay phải nắm chắc được Hoa Kỳ và tay
trái nắm chắc được Trung Quốc, không những xây dựng được một xã hội công
nghiệp hóa, hiện đại hóa mà còn bảo vệ được lãnh thổ. Việc chủ tịch nước
Nguyễn Minh Triết sang Hoa Kỳ chính là mở ra được một giai đoạn mới để
đi theo hướng tích cực, tiến bộ.
VW: Phía hải ngoại, có hai sự kiện mà dư luận rất chú ý.
Thứ nhất ông Nguyễn Minh Triết tuyên bố rằng Việt Nam không cần cải
thiện nhân quyền. Thứ hai ông Triết cho rằng Việt Nam chưa thích ứng với
nền tự do báo chí giống như Hoa Kỳ, để biện minh cho quyền kiểm soát báo
chí của chính quyền trong nước. Ông nghĩ sao về hai điều tuyên bố này?
NTG: Chính tôi không hiểu là tâm trạng của ông Nguyễn Minh
Triết khi phát biểu như vậy, ông có được bình tĩnh không? Có được đúng
đạt không? Không thể nói rằng Việt Nam không cần nhân quyền? Nếu mà đúng
nguyên câu nói của ông Triết là Việt Nam không cần cải thiện nhân quyền,
tôi nói là bất cứ ở đâu, nói với người dân Việt Nam cũng không được, nói
với quốc hội Hoa Kỳ lại càng không được. Đấy là quê hương xứ sở của Hoa
Kỳ mà người ta đang xem dân chủ nhân quyền là điều kiện để liên minh
liên kết, phát biểu như vậy, tôi cho là không đúng, không thể chấp nhận
được, và sai về cơ bản. Mục tiêu dân chủ nhân quyền là mục tiêu lý tưởng
của nhân loại. Cả ông Marx cũng thừa nhận đấy là lý tưởng mà nhân loại
cần đi tới, tự do cho mọi người và tự do cho từng con người, phấn đấu
cho dân chủ và nhân quyền kể cả ông Marx cũng xem đây là mục tiêu phải
tiến tới. Cho đến thời đại ngày nay, muốn tiến tới dân chủ nhân quyền
luôn luôn cải thiện, không bao giờ ngưng. Đó là lý tưởng phải đạt được
mỗi ngày, càng xích đến gần, không bao giờ được xem là thỏa mãn là,
chúng tôi đã có dân chủ và nhân quyền rồi. Nếu Nguyễn Minh Triết nói như
vậy, tôi khẳng định, tôi người dân chân chính phải cải chính lời nói của
Nguyễn Minh Triết. Tôi cho là nói trong tâm trạng không được bình ổn và
không đứng đắn. Tôi cho là Việt Nam có nhân quyền dân chủ khá hơn, cũng
không thể nói là Việt Nam không cần cải thiện dân chủ và nhân quyền, đó
là điều luôn luôn cải tiến, luôn luôn làm mới để tốt đẹp cho nhân dân.
Huống hồ gì vấn đề dân chủ và nhân quyền tại Việt Nam bây giờ đang còn ở
mức thấp, đang thật sự quá thiếu thốn và quá bê xệ so với mặt bằng chung
của nhân loại
VW: Là người đã sinh trưởng và sống qua nhiều giai đoạn
thăng trầm của đất nước Việt Nam, là một nhà trí thức của Việt Nam và là
cây cổ thụ của các nhà bất đồng chính kiến ở Việt Nam, ông đánh giá thế
nào về tình hình Việt Nam hiện nay?
NTG: Tôi cho là sau đổi mới, Việt Nam cũng có những đổi
mới và phát triển tốt về các vấn đề kinh tế. Trong thời gian tương đối
dài 5,7 năm qua, nền kinh tế tiến triển một cách tương đối ổn định, tốc
độ chưa cao chưa xứng tầm với tiềm năng của dân tộc, nhưng nói chung về
kinh tế có ổn định và tăng tiến. Đời sống của nhân dân, của đất nước
đương nhiên có nhiều khuyết tật, trong đó, nhiều phân hóa giàu nghèo,
như tham ô lãng phí, tệ nạn xã hội, còn rất nhiều vấn đề không thể an
tâm được, không thể hài lòng, nhưng kinh tế đã khá. Tuy nhiên về mặt
chính trị, về mặt tư tưởng vẫn còn rất kém. Về mặt văn hóa, về mặt giáo
dục rất kém so với mặt bằng chung của nhân loại, càng kém một cách rất
đáng xấu hổ so với tư chất của dân tộc và tiềm năng của dân tộc. Đặt
biệt là, vấn đề dân chủ và nhân quyền đáng phàn nàn.
VW: Trong chuyến đi của ông Triết qua Mỹ, ông mời gọi các
chất xám ở hải ngoại và đầu tư. Oâng Triết cũng gặp phải sự chống đối
của đồng bào tại hải ngoại về chủ trương của đảng Cộng Sản. Cá nhân ông
nghĩ thế nào về lời mời gọi của ông Nguyễn Minh Triết?
NTG: Về câu nói, đồng bào Việt Nam ở nước ngoài đặt biệt
là ở Mỹ như là khúc ruột của quê hương Việt Nam, của tổ quốc Việt Nam,
tôi cho về nguyên lý là đúng, về tấm lòng của người mẹ Việt Nam là đúng.
Nhưng có một số bà con ở bên đấy nghe không thuận tai vì họ có ấn tượng
không tốt đẹp với người Cộng sản. Những người Cộng sản Việt Nam đã từng
có những sai lầm, ví dụ như sau chiến thắng 30 tháng Tư, đáng lẽ phải
xúc tiến ngay, hòa hợp hòa giải dân tộc, phải xem đây là lịch sử trớ
trêu, phải tiến tới là Nam Bắc không còn phân tranh nữa, đoàn tụ lại với
nhau, xem như anh em một nhà, họ lại đưa ra những chánh sách rất sai lầm
như là bỏ tù hàng loạt, đưa đi cải tạo hàng loạt, đưa ra những mối để bà
con vượt biển rồi chết ở trên đường vượt biên. Dĩ nhiên, đó là những
việc hết sức đau lòng, vẫn còn ngâm trong lòng bà con người Việt ở nước
ngoài một nỗi hận thù đối với người Cộng Sản Việt Nam. Mối hận thù ấy có
nguyên cớ đúng của nó, tức là xuất phát từ cái sai của chủ nghĩa Cộng
sản. Nhưng tôi nghĩ rằng, đối với trách nhiệm dân tộc, người Việt Nam ở
bất cứ phương trời nào, đối với tổ quốc Việt Nam, đối với dân tộc Việt
Nam phải hướng tới hòa hợp hòa giải cố gắng quên đi những mối thù đó,
những ân hận đó, những tiếc nuối đó, để nghĩ về dân tộc. Cho nên, bà con
Việt Nam bên ngoài phải luôn luôn tự khẳng định mình là máu Việt Nam, là
xương thịt của Việt Nam ,luôn luôn phải hướng về đất nước. Đồng thời,
những người trong nước phải nhìn thấy, phải mở cả tấm lòng của mình ra
đối xử với người Việt ở nước ngoài thật sự với tình tương kính, không
thể với thái độ kẻ cả là người chiến thắng hoặc là kẻ chiến bại, đến một
lúc nào đó lại hạ thấp mình xuống nữa, nghĩ tới quyền lợi, chỉ nghĩ tới
khai thác người Việt nước ngoài, sẽ không bao giờ có thể lôi kéo được
thật sự hòa hợp hòa giải, thật sự thương dân thương nước, thật sự quí
trọng họ.
Tôi may mắn là một trong vài nhà khoa học được dịp sang Mỹ sớm nhất, từ
năm 1989. Tôi đã được mời sang Mỹ dự hội nghị khoa học ở Washington. Tôi
là người ở xứ sở của Đảng Cộng sản đầu tiên sang tiếp xúc với các khoa
học Mỹ và bà con Việt Nam. Tôi có nhìn nhận một số vấn đề, cho nên khi
về, tôi đã viết thư cho ông Thủ tướng Phạm Văn Đồng lúc bấy giờ. Tôi đã
đề xuất nhiều việc, cho đến nay đã gần 20 năm. Tôi đã đặt vấn đề là đừng
xem những người Việt Nam bỏ nước ra đi là những người có tội, những
người bỏ tổ quốc là những người phản động. Phải xem đây là giai đoạn,
những người con bỏ đất nước để ra đi để tránh cái họa, đồng thời trong
cái họa ấy lại ẩn tàng cái phúc. Nếu cái phúc mà mình không biết sử
dụng, không biết nâng niu, đôi khi cái phúc lại là mầm chứa của cái họa.
Nếu là cái họa, chúng ta nhìn bằng cặp mắt nhân ái, cái họa sẽ biến
thành cái phúc. Đấy sẽ là vốn liếng của đất nước, của dân tộc. Bà con
mình tản mạn ở các nước có khoa học tiền tiến, có nền tư tưởng tiền
tiến, đấy là tiềm năng của đất nước, đấy là cái phúc của dân tộc. Tôi đã
đặt vấn đề với ông Phạm Văn Đồng. Tôi cũng nói mình là quê hương, mình
là số đông, mình phải có con mắt bao dung và phải có con mắt trách
nhiệm. Lúc bấy giờ, ai cũng nhắc đến trong số người bỏ nước ra đi, đã có
đến 300,000 trí thức và khoa học giỏi có thể khai thác. Tôi nói rằng,
tại sao số lượng đồ sộ mà chỉ muốn khai thác họ, bòn rút họ. Tôi đã nói
là phải bảo vệ họ, còn nghĩ đến họ là đồng bào, là con dân phải chăm sóc
họ và phải nuôi nấng trong lòng họ ý thức dân tộc. Tôi đã lo lắng gần 20
năm trước là bà con mình làm sao giữ lấy nền văn hóa của dân tộc ở trên
đất Mỹ, dậy dỗ con cái nói tiếng Việt. Tôi là người đầu tiên viết giấy
gởi cho đảng và nhà nước, đặt vấn đề phải thừa nhận hai quốc tịch cho
những người Việt Nam ở nước ngoài, mà bây giờ ai cũng thấy có thể chấp
nhận được. Nhưng lúc bấy giờ, người ta cho tôi là kẻ phản động, ăn phải
bả tư sản, ăn phải bả của Mỹ, ăn phải bả của “ngụy quân ngụy quyền”
v.v...
VW: Một nhà bất đồng chính kiến khác là ông Hoàng Minh
Chính cũng khẳng định rằng, nếu có thể được ông sẵn sàng bắt tay với
khối cộng sản cấp tiến, điển hình như Nguyễn Minh Triết hay Nguyễn Tấn
Dũng để xây dựng đất nước tốt đẹp hơn. Oâng nghĩ như thế nào về lời phát
biểu của ông Hoàng Minh Chính?
NTG: Tôi nghĩ rằng bất cứ ở đâu cũng có người tốt, người
không tốt. Trong một con người cũng có thời điểm tốt, thời điểm không
tốt. Trong đội ngũ chung của những người lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam
cũng có những người tốt, có những người không tốt, có những người sáng
suốt có những người không sáng suốt, cũng có người tả, cũng có người
hữu. Gần đây, đã có những người dám bộc lộ ra, ví dụ như ông Võ Văn Kiệt
đã bộc lộ từ lâu một xu hướng cấp tiến. Bây giờ, những người như ông
Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Minh Triết bằng hành động, bằng lời nói có mức
độ. Bằng hành động là vượt qua những khó khăn trở ngại, những trăn trở
của nhóm bên ngoài kết hợp với nhóm bảo thủ cực đoan ở bên trong muốn
ngăn chặn ông Triết nhưng ông vẫn vượt qua để đi Mỹ, tức là ông đã có xu
hướng tích cực, tiến bộ. Cho nên, phải luôn luôn nhìn vào lực lượng ấy
và phải làm hậu thuẫn cho những lực lượng cấp tiến, những lực lượng tiến
bộ đang lái đất nước Việt Nam đúng vào hướng tiến bộ của nhân loại, phải
ủng hộ họ, củng cố cho họ, vì bản thân họ cũng gặp những khó khăn. Bà
con ở nước ngoài phải nhìn thấy họ có những khó khăn, những người lãnh
đạo Việt Nam trong bộ chính trị cũng gặp những khó khăn, họ phải vượt
qua được những thẩm quyền, tuy rằng sau đại hội X đã giảm sút, các lực
lượng đen tối đã giảm sút, nhưng vẫn khống chế rất nhiều. Cho nên phải
làm sao cùng với để họ đứng vững vàng hơn nữa, để chiến thắng được những
thế lực bảo thủ, thế lực cực đoan và thế lực cộng sản cuồng tín để hướng
tới chiều hướng tốt đẹp và đưa đất nước đi theo hướng mỗi ngày một tốt
hơn.
VW: Ông có ủng hộ quyền tự do ngôn luật tuyệt đối hay
không và có sẵn sàng tranh đấu cho điều này?
NTG: Tôi không những ủng hộ mà tôi là người tích cực vận
động cho điều đó. Bản thân tôi bằng một năng lực tối thiểu và bằng sự
dũng cảm tối đa mà tôi có thể thể hiện được, mặc dù tôi không phải là
người dũng cảm lắm, tôi đã vượt qua những nỗi sợ hãi để thực hiện điều
đó. Tôi dành quyền tự do ngôn luận và tự do phát biểu ý kiến. Tôi luôn
luôn kêu gọi những người lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam, hãy noi gương
một người không đâu xa lạ, noi gương ông lãnh tụ cao nhất của họ tức là
ông Nguyễn Ái Quốc, ngày xưa ông đã kêu gọi tự o ngôn luận tự do báo
chí bây giờ họ phải làm theo lời kêu gọi của ông ta, làm theo ước nguyện
của nhân dân Việt Nam là phải có tự do ngôn luận tự do báo chí và phải
có một sự cải tổ chính trị, làm sao cho nền chính trị đáp ứng được với
nền kinh tế thị trường, tức là nền chính trị mang lại sự phản ảnh của xã
hội hóa. Có nền tự do báo chí, người dân tham gia vào đất nước mới phát
triển được.
VW: Cám ơn tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang.
NTG: Cám ơn quí vị, mong rằng tiếng nói của quí vị mỗi
ngày một mạnh mẽ và rộng rải hơn để cải thiện nhận thức của bà con trong
nước cũng như nước ngoài, để có thể góp phần nhanh hơn trong việc dân
chủ hóa đất nước Việt Nam. ª |
|