Đối Thoại          Website: Doi-Thoai.com         Email: toasoandoithoai@yahoo.com


RFA phỏng vấn TS Âu Dương Thệ

Các vấn nạn tham nhũng và cửa quyền ngày nay tại Việt Nam (phần 2)

2006.08.22

Đỗ Hiếu, phóng viên đài RFA

 

Giới Thiệu:

Tiến sĩ Âu Dương Thệ.

Sau khi sắp xếp lại nhân sự cấp cao lãnh đạo của đảng, quốc hội và nhà nước, dân chúng trong nước được nghe nói tới không khí mới, qua quyết tâm kiên quyết xóa bỏ những tệ đoan xã hội, bị xem là bốn tên giặc nội xâm.

Theo giải thích của cựu thủ tướng Võ Văn Kịêt thì giặc nội xâm bao gồm nạn tham nhũng, lãng phí, chủ nghĩa thành tích, bệnh quan liêu.

Trong buổi phát thanh trước, đài chúng tôi đã gởi đến quý vị phần đầu cuộc trao đổi với tiến sĩ Âu Dương Thệ, chủ tịch Hiệp Hội Dân Chủ và Phát Triển Việt Nam, trụ sở tại Đức Quốc. Đề tài thảo luận xoay quanh câu chuyện nói về cách chống giặc nội xâm của giới lãnh đạo mới Đảng Cộng sản Việt Nam hiện giờ.

Trong chương trình hôm nay, mời quý vị nghe tiếp phân tích về vấn đề có sự thống nhất quan điểm trong giới lãnh đạo Hà Nội với quyết tâm tận diệt tham nhũng hay không?

(Xin theo dõi toàn bộ cuộc phỏng vấn trong phần âm thanh bên trên)

Theo dòng câu chuyện:

- Các vấn nạn tham nhũng và cửa quyền ngày nay tại Việt Nam (phần 1)

 

Tòa Soạn Đối Thoại (doi-thoai.com): Đối Thoại đã sao chép bài phỏng vấn từ các chương trình phát thanh cuả RFA. Trong mục đích gởi đến độc giả các bài phỏng vấn bằng dạng viết thật nhanh, nếu có sự sơ sót , xin tác giả , độc giả và đài RFA thông cảm. Mời độc giả nghe lại buổi phát thanh để hiệu đính các chỗ sai trước khi sử dụng.

Đỗ Hiếu: Thưa tiến sĩ, theo nhận định của tiến sĩ thì chế độ cầm quyền Hà Nội bây giờ có sự thống nhất quan điểm và đường lối trong Bộ chính trị về chống tham nhũng hay không và thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng có được trao toàn quyền để hành động trong chiến dịch này không ạ?

Ts Âu Dương Thệ: Thưa ông, đây là câu hỏi rất quan trọng. Chúng tôi xin đơn cử một vài sự kiện mới nhất để mọi người tự thẩm định. Trong khi chủ tịch Nguyễn Minh Triết, thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đòi phải nghiêm trị bất cứ ai thì mới đây chủ tịch quốc hội Nguyễn Phú Trọng là lý thuyết gia của đảng và đại biểu của phe bảo thủ vào đầu tháng 8 vừa qua đã nói với báo chí như là dằn mặt ông Dũng. Chúng tôi xin trích nguyên văn lời của ông Nguyễn Phú Trọng: "Việc nào của thủ tướng với tư cách là trưởng ban chỉ đạo trung ương về phòng, chống tham nhũng thì lại theo nguyên tắc tập trung dân chủ. Các thứ trưởng trở xuống là ban chỉ đạo trung ương để phòng, chống tham nhũng có thể trực tiếp tạm đình chỉ. Còn cấp cao hơn, xin nhấn mạnh, còn cấp cao hơn thì phải xin ý kiến của các cơ quan chức năng".

Nghĩa là trong tư cách là trưởng ban chỉ đạo chống tham nhũng, thủ tướng Dũng chỉ được phép đề nghị các biện pháp kỷ luật đối với cấp thứ trưởng trở xuống mà thôi, còn từ cấp bộ trưởng trở lên, ủy viên trung ương đảng, ủy viên bộ chính trị thì phải làm theo nguyên tắc dân chủ tập trung. Nghĩa là phải xin phép, lấy ý kiến của bộ chính trị trong đó phải có sự chấp thuận của vài ba người có quyền lực nhất. Ở đây là ông Nguyễn Phú Trọng chủ trương tiếp tục chủ nghĩa tắm từ vai trở xuống mà thôi - tắm nhưng không chịu gội đầu.

Như vậy là trong vùng cấm, các ổ tham nhũng sẽ tự do tung hoành tiếp tục, ở chỗ ở đó là chỗ mà các quan lớn không ai được quyền đụng tới. Ở đây rõ ràng lại tiếp diễn cảnh trống đánh xuôi kèn thổi ngược ở ngay cấp lãnh đạo. Ông Trọng tìm cách kềm chế chánh phủ và kềm chế cả quốc hội nữa vì một số đại biểu quốc hội trong thời gian qua đã dám phê bình thẳng thắn chính phủ và cả giới lãnh đạo đảng nữa. Thành thử, như ông Lê Hồng Hà vừa mới nói là đã có những sự nổi loạn trong quốc hội.

Mặc khác, trong khi ông Nguyễn Tấn Dũng đòi bộ công an phải tiến hành điều tra nhanh các vụ tham nhũng thì thượng tướng Lê Thế Tiệm , thứ trưởng công an đã than phiền là gặp nhiều khó khăn trong việc điều tra, nguyên văn của ông, "những cán bộ thuộc hiện trung ương quản lý", nghĩa là những bộ trưởng, ủy viên trung ương đảng, ủy viên bộ chính trị.

Một sự kiện quan trọng khác về sự tranh chấp nội bộ giữa những người bảo thủ và cấp tiến vẫn tiếp diễn trong bộ chính trị sau đại hội 10. Trong hội nghị trung ương, 3 giới quyền chủ tọa của TBT Nông Đức Mạnh bàn về vấn đề chống tham nhũng, nhưng văn phòng trung ương của đảng đã cho phổ biến một bài viết rất dài của ông Trần Thanh Đạm, một bút hiệu của một nhân vật quan trọng. Ông Đạm đã dùng những ngôn ngữ vô cùng thậm tệ để bôi nhọa và chụp mũ nhiều tác giả trong tập sách vừa xuất bản, "Thời cơ vàng của chúng ta". Trong đó nhiều tác giả là những chuyên viên và đảng viên có uy tín đã tố cáo và đòi hỏi phải chống tham nhũng và cường quyền. Mặc dầu thóa mạ và bôi đen những đảng viên có lòng nhưng bài của ông Trần Thanh Đạm vẫn được phổ biến trong hội nghị trung ương 3. Không những thế, tờ điện tử của chính phủ dưới quyền của ông Nguyễn Tấn Dũng cũng đã phải đăng nguyên văn bài của ông Đạm. Điều này cho thấy uy tín và sức mạnh của ông Dũng trong giới lãnh đạo hiện nay rất giới hạn.

Đỗ Hiếu: Thưa tiến sĩ, sau hết chúng tôi xin phép được có câu hỏi là trong khi ông Nông Đức Mạnh, tổng bí thư, chủ trương giải quyết tham nhũng theo thuyết nhân trị thì ông Nguyễn Tấn Dũng lại đòi phải theo pháp trị. Chế độ hiện nay ở Việt Nam đã có pháp trị và nhân trị chưa?

Ts Âu Dương Thệ: Về câu hỏi kết luận đó thì chúng tôi nghĩ như thế này: Chủ đề chính trong hội nghị trung ương vừa qua là bàn về chống tham nhũng. Trong diễn văn bế mạc của ông Mạnh đòi hỏi tới người lãnh đạo phải làm gương mẫu cho cấp dưới, tức là ông chủ trương theo triết quyền trị như ông mới vừa trình bày. Chúng tôi xin trích một câu của ông Mạnh trong diễn văn bế mạc đó: "Muốn cho các cấp nói thì phải làm. Trước hết từng đồng chí ủy viên trung ương chúng ta phải gương mẫu. Mỗi đồng chí ủy viên trung ương đảng và gia đình của mình phải làm tấm gương trong xã hội để cuộc sống trong sạch, liêm khiết". Đấy là nguyên văn.

Ông Mạnh đòi người đứng đầu các cơ quan phải làm gương, phải có tư cách đạo đức. Nhưng dư luận trong nước đang yêu cầu là chính ông hãy tự xét chính mình xem có giữ được hai nguyên tắc đó không từ khi lên nắm tổng bí thư. Trong vụ PMU18 báo chí trong nước và quốc tế nêu đích danh con rễ của ông Mạnh đã dính dấp trong những vụ ăn bẩn và tham nhũng động trời. Nhưng ông Mạnh đã dùng quyền lực để dìm vụ này trước đại hội 10.

Ngoài ra hội nghị trung ương 14 khóa 9 vừa qua qui định mọi ủy viên trung ương trên 65 tuổi phải về hưu, nhiều người đã tuân thủ nhưng ông Mạnh, tuy đã 66 tuổi vẫn tìm cách ở lại, như vậy thì ai còn có thể tin ông Mạnh được. Mặc khác vẫn có một số người lãnh đạo chủ trương dùng pháp trị thì mới chống tham nhũng được. Nhưng dư luận trong nước rất nghi ngờ luật pháp cao su của chế độ và thái độ ngồi xổm lên pháp luật của những người có chức có quyền.

Mới đây tân tổng thanh tra chính phủ là ông Trần Văn Truyền vẫn chủ trương tiếp tục dùng phương pháp tự phê bình và phê bình đối với những cán bộ thanh tra khai gian (?). Trong thực tế áp dụng phương pháp này có nghĩa là tiếp tục chính sách xử lý nội bộ đối với đảng viên đã phạm pháp. Tiến sĩ Lê Đăng Doanh đã cho biết thực tế hiện nay có hai thứ luật ở Việt Nam, chúng tôi xin trích một câu của ông Lê Đăng Doanh: "Người ta cho rằng trong thực tế đã hình thành hai hệ thống luật pháp, một luật pháp cho dân và một luật pháp cho một số quan chức đảng từ cấp nào đấy. Bởi những vụ việc tương tự hoặc nhỏ hơn đối với dân đều bị nghiêm trị theo luật định. Trong khi đối với một số quan chức thì quốc hội vẫn chưa tác động đến được". Đấy là lời nguyên văn.

Thưa quý thính giả, xuyên qua những sự kiện trên đây cho thấy xã hội Việt Nam hiện nay dưới chế độ độc đảng vẫn thiếu vắng nền nhân trị. Nhiều người lãnh đạo đã đánh mất nhân cách và chế độ toàn trị đã không thể xây dựng được một chế độ pháp trị theo những nguyên tắc dân chủ công khai và minh bạch. Từ đó chúng tôi nghĩ là mỗi người chúng ta có thể dự đoán được là các chủ trương biện pháp chống "bọn 4 tên" sẽ diễn ra như thế nào và kết quả sẽ ra sao trong thời gian tới.

Đỗ Hiếu: Chúng tôi xin cám ơn tiến sĩ Âu Dương Thệ, chủ tịch Hiệp hội Dân chủ và Phát triển Việt Nam kiêm chủ bút tạp chí Dân chủ và Phát Triển đã dành cho đài chúng tôi cuộc phỏng vấn hôm nay.