Khuyến khích dân, báo chí phát giác tham nhũng về đất đai

 

17:22' 22/09/2005 (GMT+7) VietNamNet

(VietNamNet) - Báo chí và đơn thư tố giác của người dân là những nguồn tin quan trọng phát giác tham nhũng về đất đai. Đại biểu Quốc hội Đỗ Trọng Ngoạn (Bắc Giang) cho rằng, phải để người dân có quyền đề cử chọn ra "tam trụ"  (bí thư, chủ tịch HĐND, UBND), nếu không "luật cũng chỉ là cây cảnh"...

>>Trở lại bài "Cấp đất tái định cư của dân cho... quan?"
>>Bài 2: Đất đã xin trả Nhà nước, sao còn mang bán?

'Trao đổi với VietNamNet về vấn đề này, ĐB Đỗ Trọng Ngoạn nói:

- Chúng ta có hàng trăm vụ việc về đất đai, nhưng có 2 loại tham nhũng đất đai đáng phải quan tâm nhất. Thứ nhất là tham nhũng đất đai thường rơi vào quan chức, cán bộ đảng viên. Chiếm đất, chia đất kiểu như Đồ Sơn, Phú Quốc, lòng hồ Trị An, Phú Thọ, bây giờ nổi lên ở Tây Ninh... Loại thứ hai là tiêu cực phát sinh từ việc thu hồi đất của dân làm các dự án với giá rẻ mạt. Người dân tái định cư ở đâu thì tuỳ, còn cán bộ dù không đủ điều kiện tái định cư vẫn được cấp đất, trong khi dân không có đất sản xuất.

Vừa rồi chúng tôi đi kiểm tra, một ''làn sóng'' dân đòi gặp Bộ Tài nguyên và Môi trường để khiếu kiện về đất, chủ yếu là do địa phương thu hồi đất của người ta một cách vô lý. Đây là điều không thể xem nhẹ được!

''Tam trụ'' đi tù cả thì ai tin?

- Những sai phạm nghiêm trọng về đất đai có thể dẫn đến nguy cơ gì, thưa ông?

- Nó đánh vào lòng tin của dân! Mà khi cán bộ sai thì người dân cũng có thể làm sai, dân cũng phá rừng, chiếm đất ghê gớm! Nhưng đáng trách là nhiều người cầm quyền ở địa phương không hiểu luật. Tổng kết kiểm tra nội bộ, 2/3 cán bộ cấp phường, xã ở nhiều tỉnh không nắm luật về đất đai. Một loạt cán bộ chỉ hoàn thành được 1/3 nhiệm vụ do năng lực kém. Tuy nhiên, trường hợp này không nguy hiểm bằng những cán bộ nắm luật, hiểu rõ luật những vẫn cố tình phạm luật. Họ cũng biết là giơ tay biểu quyết như ở Đồ Sơn là sai nhưng cứ làm! Họ vẫn biết hồ Trị An có vị trí quan trọng như vậy nhưng cứ băm ra mà xé!

- Ông nhận xét gì khi những vụ việc tiêu cực về đất đai vừa qua thường mang tính tập thể?

Sự lạm quyền, tuỳ tiện nói trên của một số cán bộ cộng với sự biến chất, câu kết với nhau thành từng ''bè'' một khiến các vụ tham nhũng về đất đai đều phức tạp, có đường dây. Đặc biệt, nhiều cán bộ còn dùng quyền lực ''bảo kê'' cho nhau, dùng quyền hành ''đàn áp'' người đấu tranh, khiếu nại, tố cáo. Đấy là việc rất nghiêm trọng!

Nói chung, chống tham nhũng đất đai phải vạch ra cái bản chất của vấn đề. Quan chức, đặc biệt là ''tam trụ'' (bí thư, chủ tịch HĐND, UBND) thực sự là người lãnh đạo gương mẫu và tất nhiên phải trong sạch, được dân tin. Nếu mà ''tam trụ'' đi tù cả như ở Đồ Sơn (Hải Phòng) thì ai tin? Cho nên ''tam trụ'' từ trên xuống dưới phải thực sự là những người tin dân, dân tin.

Đã sai phạm còn trách nhau để tin "lọt" tới tay báo chí

- Báo chí phản ánh rất nhiều vụ sai phạm về đất đai nhưng dường như xử lý chưa đến nơi đến chốn?

- Vì người ta "bảo kê" cho nhau, xử lý không đến nơi đến chốn. Dân không ngừng tố cáo, khiếu nại, còn chính quyền thì đùn đẩy, vô cảm. Có hồ sơ tôi đếm được tới 50 phiếu chuyển, cứ anh nọ chuyển anh kia. Tất nhiên, dân tố cáo cũng còn nhiều điểm sai sót, nhưng tôi cho trừ 30-40% đi vẫn còn giá trị.

Có cử tri nói cho biết, vấn đề lòng hồ Trị An nghiêm trọng lắm! (Tôi sẽ chất vấn tại kỳ họp Quốc hội tới). Nghe đâu cả cán bộ chủ chốt tỉnh Đồng Nai mắc phải nhưng không ai báo cáo. Có đồng chí ngành thông tin lại trách cơ quan chức năng làm việc này tại sao để... lọt tin cho báo chí (?!). Sự việc nghiêm trọng lắm chứ không chỉ như báo chí đưa. Nghe nói người ta chẳng sửa bao nhiêu, vẫn như thế. Chẳng qua dồn cho thông nước, còn người ta vẫn chiếm đất đấy.

Báo chí nói đúng thì phải ghi nhận!

-  Theo ông, giải pháp nào hữu hiệu để chấn chỉnh tình hình này?

Chúng ta nói phải để người dân bỏ phiếu tín nhiệm cán bộ nhưng cũng chưa làm được bao nhiêu! Quốc hội, HĐND bỏ phiếu tín nhiệm, mình cũng chưa làm triệt để. Bây giờ nên làm mỗi năm một lần. Hơn nữa, phải có chế độ tiếp dân để dân thảo luận, bàn bạc. Đã ra rất nhiều biện pháp nhưng mình chưa thực hiện được, còn ''đánh trống bỏ dùi''...

- Quan trọng nhất bây giờ theo tôi thuộc trách nhiệm của tổ chức. Chúng ta phải rà soát lại, tìm cách nào đó để dân giám sát và bố trí đúng cán bộ. Thường xuyên tổ chức lấy phiếu tín nhiệm của dân và dân có thể đề cử cán bộ. Kiên quyết bố trí bằng được những ''tam trụ'' xứng đáng. Đấy là điều kiện tiên quyết nhất! Không có điều này thì luật cũng chỉ là cây cảnh.

Thứ hai là phải giải quyết một cách có hiệu quả, triệt để đơn thư khiếu nại, tố cáo của dân. Anh đi anh ''mò'' không được, nhưng hỏi dân thì biết hết.

Thứ ba, phải khắc phục tình trạng "bảo kê", bao che, đường dây cho nhau. Muốn giải quyết có hai biện pháp. Một là khuyến khích dân tố cáo hiện tượng bảo kê, đường dây. Hai là khuyến khích báo chí điều tra. Tôi thấy báo chí điều tra rất nhanh. Tư liệu đó được chấp nhận thì cơ quan chức năng, đặc biệt là tổ chức Đảng, Chính phủ phải nên ghi nhận, kiên quyết xử lý. Không có cách nào hơn!

Quốc hội sẽ giám sát về quản lý đất đai?

- Xin hỏi, Quốc hội kỳ họp tới có yêu cầu Chính phủ báo cáo về quản lý đất đai?

- Trong dự kiến chương trình kỳ họp Quốc hội tới đưa cho chúng tôi có một buổi để Chính phủ báo cáo Quốc hội về đất đai.

- Theo ông, Quốc hội có cần sớm tổ chức chuyên đề giám sát về quản lý đất đai?

- Quốc hội vừa lấy ý kiến đại biểu, năm 2006 giám sát cái gì? Tôi đề nghị một là đất đai, hai là xây dựng. Đất đai thành vấn đề lớn nhưng Quốc hội chưa lần nào giám sát. Còn phía Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, theo tôi có 2 vấn đề cần giám sát: Một là giám sát thu chi tài chính ngân sách nhà nước; hai là thực hiện giải quyết đơn từ khiếu tố của dân.

• Văn Tiến
  thực hiện