Đối Thoại          Website: Doi-Thoai.com         Email: toasoandoithoai@yahoo.com

---

Sớm quay trở lại Việt Nam'

 http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/story/2007/09/070928_chris_smith_inv.shtml

	Ông Chris Smith là người hoạt động mạnh trong lĩnh vực đối ngoại

Ngày 18/9, Hạ viện Hoa Kỳ đã thông qua dự luật về tình hình nhân quyền ở Việt Nam, gọi tắt là dự luật H.R. 3096, do dân biểu Cộng hòa tiểu bang New Jersey Christopher H. Smith đề xướng.

Dự luật này đòi hỏi gắn viện trợ cho Việt Nam với việc cải thiện nhân quyền cùng một số điều khoản khác. Đài BBC đã hỏi chuyện ông Chris Smith.

BBC:Dường như việc ông lại đề xướng dự luật nhân quyền Việt không làm cho phía Việt Nam ngạc nhiên. Ông đã bao giờ trực tiếp đối thoại với họ về quan ngại của ông chưa?

Rồi chứ, tôi đã tới Việt Nam nhiều lần, gặp gỡ với các quan chức cao cấp cũng như các nhân vật bất đồng chính kiến. Tôi cũng gặp họ khi họ tới Hoa Kỳ.

Thực lòng mà nói, các hy vọng và hứa hẹn chuyển biến từ độc tài sang dân chủ nếu như Việt Nam được tham gia thương mại toàn cầu, gia nhập WTO, đã không thành hiện thực. Nhà cầm quyền đã tổ chức đàn áp mạnh mẽ một số nhân vật đấu tranh dân chủ can đảm nhất ở trong nước.

Những gì xảy ra tại Việt Nam, về một số điểm, khá giống những gì diễn ra tại Miến Điện.

Lần cuối thăm Việt Nam, ông được đối xử thế nào?

Chính phủ Việt Nam luôn luôn trải thảm đỏ chào đón các đoàn nghị sỹ nước ngoài sang thăm. Giống như hồi tôi đi Liên Xô để đấu tranh cho dân Do Thái bên đó cũng vậy. Nào là tiệc tùng, nào là chiêu đãi...

	Việt Nam và Hoa Kỳ đã nối lại đối thoại về nhân quyền

Thế nhưng chúng ta phải nhìn đằng sau những cái đó và không để các nỗ lực PR (public relations) đánh lừa. Các nhóm nhân quyền không dễ gì để bị lừa và những người như tôi, hoạt động tích cực về nhân quyền, cũng không dễ để người ta lừa dối.

Ông bị nhận xét trên báo chí Việt Nam là có định kiến xấu và thiếu thiện chí...

Thì cũng giống như những gì tôi từng trải qua thời còn Liên Xô. Nếu như đối lập lại với ý kiến chính thống thì bị coi là định kiến xấu.

Tôi đứng về phía những người bị đàn áp chứ không phải những kẻ đàn áp. Tôi muốn có dân chủ, pháp quyền, tự do ngôn luận, báo chí tự do... Sự thật ở Việt Nam thì có nhiều điều tồi tệ. Chúng ta phải thẳng thắn nói ra về những gì đang diễn ra.

Tôi yêu người dân Việt Nam và chỉ có vấn đề với nhà cầm quyền. Tôi đã tới Việt Nam nhiều lần và dự định sẽ quay trở lại Việt Nam trong hai, ba tháng tới.

Chỉ vài ngày trước khi Hạ viện thông qua dự luật mà ông đề xướng, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho ra báo cáo thường niên về tự do tôn giáo, trong đánh giá Việt Nam đã có các tiến bộ quan trọng. Rõ ràng là có chia rẽ trong quan điểm giữa chính phủ và Quốc hội?

Những gì xảy ra trong lĩnh vực tự do tôn giáo ở Việt Nam là: họ đưa ra một bước tiến triển tốt, cộng đồng quốc tế vỗ tay hoan nghênh. Bản thân tôi cũng hoan nghênh. Thế nhưng rồi họ lại thực hiện các bước nhỏ giật lùi. Tình hình thực tế không giống như những gì bên ngoài trông thấy.

Ông nghĩ là Bộ Ngoại giao không nắm rõ thực tế?

Nói thực thì Bộ Ngoại giao nhiều khi cũng lạc điệu với các tổ chức hoạt động độc lập trong lĩnh vực tự do tôn giáo. Thí dụ Ủy hội Tự do tôn giáo Quốc tế chẳng hạn. Việc của tổ chức này chỉ là để theo dõi tự do tôn giáo trên thế giới.

Họ khuyến cáo đưa Việt Nam vào lại danh sách Các nước gây quan ngại (CPC) và điều đó có nghĩa là chính phủ Việt Nam sẽ bị trừng phạt. Tôi đồng ý với họ.

Nói về trừng phạt thì ông đã liên kết khoản viện trợ phi nhân đạo 10 triệu đôla mỗi năm với tình hình nhân quyền Việt Nam. Con số 10 triệu đôla không hẳn là nhều để mà gây sức ép.

Không nhiều thì tại sao họ (Việt Nam) lại làm ầm ỹ thế? Thực chất không phải là con số, mà là sự chú ý của cộng đồng quốc tế, và đặc biệt là Hạ viện Hoa Kỳ.

Hạ viện lần này thông qua dự luật H.R. 3096 với số phiếu áp đảo chưa từng thấy từ trước tới nay. Năm ngoái số phiếu chống là khoảng 50, năm nay là ba. Nhiều người năm ngoái nói không năm nay đã ủng hộ vì họ thấy đúng là có sự thụt lùi về nhân quyền ở Việt Nam.

Nhưng ông phải thừa nhận là mức sống của người dân Việt Nam, một khía cạnh quan trọng của nhân quyền, đã tiến bộ đáng kể?

Đó là luận điểm mà Liên Xô cũng từng đưa ra nhiều năm trời. Ý kiến của chúng tôi là: Tốt thôi, cứ tiếp tục cải thiện kinh tế, nhưng đừng vì thế mà hạn chế quyền tự do của người dân. Đừng bỏ tù người khác chính kiến, đừng độc quyền chính trị...

Dự luật mà ông khởi xướng đã hai lần bị chặn tại Thượng viện.

Đúng, bị một nhân vật chặn lại. Một người chặn lại, là ông John Kerry. Không phải Thượng viện, vì Thượng viện chưa từng bỏ phiếu.

DÂN BIỂU CHRIS SMITH Sinh ngày 4/3/1953 tại Rahway, New Jersey Đại diện cho khu vực số 4, tiểu bang New Jersey Bắt đầu tham gia Hạ viện năm 1980 Hoạt động mạnh trong lĩnh vực đối ngoại và nhân quyền

Nói chính xác ra thì là ba lần, hai dự luận và một sửa đổi, cả ba đều bị ông John Kerry chặn lại. Hệ thống hoạt động ở Thượng viện của chúng tôi cho phép một thành viên có quyền chặn lại cả một dự luật. Thế nhưng chúng tôi sẽ tìm cách để gây áp lực bằng các hình thức khác.

Có cáo buộc ông có ý đồ đằng sau?

Không có ý đồ gì cả. Tôi chỉ mong muốn người dân Việt Nam có được một chính phủ tốt đẹp, không đàn áp họ và đối xử vô nhân đạo với họ.

Nói thật ra thì ông có hy vọng dự luật của ông sẽ được thông qua tại lưỡng viện hay không?

Rất hy vọng.

Nếu nó lại bị chặn thì ông sẽ làm gì?

Tôi sẽ tiếp tục đấu tranh. Tôi sẽ không dừng bước. Thường thì các công việc nhân quyền rất mất thời gian. Đối với tôi, đây là việc phải giữ vững lập trường.

Thủ tướng Việt Nam hiện đang ở New York để đăng cử một ghế trong Hội đồng Bảo an LHQ. Ông có nghĩ vị thế mới đó của Việt Nam sẽ giúp phát triển nhân quyền ở Việt Nam hay không?

Tôii lo ngại rằng nếu như ông thủ tướng giành được chiếc ghế đó, mà chắc là ông ấy giành được thôi, tình hình cũng không có gì thay đổi cả.

Tuy nhiên tôi muốn nói rằng đây là chính sách ngoại giao của Hoa Kỳ. Tôi hy vọng các cơ quan lập pháp sẽ tìm hiểu để biết chính xác những gì đang diễn ra ở Việt Nam hôm nay.

Quốc, Sài Gòn
Dự luật Nhân quyền H.R. 3096 là một nỗ lực để đem lại dân chủ cho người dân VN. Tuy nhiên, chỉ Dự luật này thôi thì chưa đủ đem lại những thay đổi về chính trị ở VN. Một đất nước mà ở đó quyền lực chính trị gắn chặt với quyền lợi kinh tế thì ĐCSVN sẽ chẳng bao giờ chịu từ bỏ địa vị thống trị của mình.

Bên cạnh những hoạt động tuyên truyền mang tính mỵ dân, ĐCSVN và chính quyền luôn trong tư thế sẵn sàn trấn áp mọi biểu hiện đòi dân chủ. Pháp luật, cảnh sát, quân đội, chính quyền và cả các phương tiện truyền thông đều là người của ĐCSVN.

Cho nên, muốn có dân chủ tại VN, gây sức ép về kinh tế thông qua tiền viện trợ nếu được thực hiện một cách đơn lẻ sẽ khó mà có tác dụng.

Thanh Huyền, TP HCM
Chúng tôi biết có nhiều người thuộc giai cấp lãnh đạo trong xã hội VN hiện nay không muốn có sự thay đổi, vì thay đổi theo hướng dân chủ hoá tự do hoá sẽ làm họ mất đi những cơ hội "quý báu" làm đầy túi tiền bản thân. Nhưng đối với những người bình thường như chúng tôi thì rất muốn có một sự thay đổi về các giá trị bình đẳng, rất muốn tiếng nói của người dân được chính quyền coi trọng.

Rất mong rằng khi ông có dịp trở lại VN, ông hăy tiếp xúc với thật nhiều những người dân Việt ở mọi tầng lớp để hiểu thêm về họ. Chính những người dân Việt Nam, chứ không phải những Đảng viên, mới thực sự cần dân chủ và nhân quyền. Với công cuộc đấu tranh đòi những quyền công dân căn bản ở VN hiện nay, những đóng góp của ông Smith rất là quý báu. Chúc ông sức khỏe.

Truong, TP HCM
Chào ông Smith, rất cảm ơn những tấm lòng tốt của ông đối với người dân Việt. Chúng tôi rất mong có sự quan tâm hơn nữa của cộng đồng quốc tế về lĩnh vực tự do-dân quyền ở VN.

---