Đối Thoại                                               Website: Doi-Thoai.com                          Email: toasoandoithoai@yahoo.com

 Nhà Dòng Giuse Nha Trang  :

RFA phỏng vấn Linh Mục LưuMinh Hoàng về cơ sở và tài sản cuả nhà Dòng

mà nhà nước đã chiếm trong hơn 30 năm

RFA 2005/10/21 06:30

  Nghe trực tiếp âm thanh từ Đối Thoại

Giới Thiệu:

Tòa giám mục địa phận Nha Trang và dòng thánh Giuse vừa có thư khẩn báo kêu gọi mọi người và giới truyền thông khắp nơi giúp đỡ để lấy lại những phần đất mà giáo hội đã cho chính quyền địa phương cũng như một số cơ sở thương mại tạm dùng.

Chúng tôi đã liên hệ với linh mục Lưu Minh Hoàng, đại diện chính thức của tòa giám mục địa phận Nha Trang và dòng thánh Giuse.

Để tìm hiểu thêm chi tiết liên quan đến vấn đề, buổi nói chuyện do Nguyễn Khanh thực hiện từ Bangkok:

 

Tòa Soạn Đối Thoại (doi-thoai.com): Đối Thoại đã sao chép bài phỏng vấn từ các chương trình phát thanh cuả RFA. Trong mục đích gởi đến độc giả các bài phỏng vấn bằng dạng viết thật nhanh, nếu có sự sơ sót , xin tác giả , độc giả và đài RFA thông cảm. Mời độc giả nghe lại buổi phát thanh để hiệu đính các chỗ sai trước khi xử dụng.

Nguyễn Khanh: Thưa linh mục, tại sao tòa giám mục Nha Trang và dòng thánh Giuse lại quyết định cho công bố Thư khẩn cấp giữa kỳ hẹn tiếp quản tu viện Giuse ở tại Nha Trang ạ?

LM Lưu Minh Hoàng: Để trả lời câu anh vừa hỏi thì tôi có thể nói rộng ra một chút xíu để thấy được hoàn cảnh chung. Tất nhiên là dòng thánh Giuse của chúng tôi ở tại Nha Trang. Trước thời gian 1975 trở về trước thì con đường chúng tôi gọi là con đường Tỉnh lộ 4, lúc đó thì chưa có hai con đường mà bây giờ chúng ta dùng là đường Võ Thị Sáu và đường Phước Long. Bây giờ trong khu vực chúng tôi gọi là dòng thánh Giuse, địa chỉ chính là 10 Võ Thị Sáu, Nha Trang.

Năm 1975 về vấn đề nhà đất, bắt đầu vào khoảng năm 1977 thì chúng tôi có thể nói được rằng như một hình ảnh con cá trên thớt. Con cá trên thớt thì tất nhiên mỗi người có thể chặt khúc này, khúc kia tùy nghi xử dụng của mình. Nói chung ra cơ sở mà bây giờ chúng ta gọi cho dễ là 10 Võ Thị Sáu, Nha Trang.

Lúc đó chúng tôi có 4 đơn vị xử dụng, tôi xin nhắc lại là xử dụng chớ không có mua bán hay cũng không có hiến nhượng, không có gì cả, chỉ là xử dụng. Trong 4 đơn vị xử dụng đó, trong bản giải trình và trong khi trình bày với ban thanh tra Bộ tài nguyên môi trường và cùng các quan chức của ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa, thì tôi nói rõ là 10 Võ Thị Sáu Nha Trang được chia ra làm 4 đơn vị xử dụng. Trong đó có cả đơn vị chính là dòng thánh Giuse.

Trong 4 đơn vị đó, có thể gọi là cơ quan nhà nước. Thứ nhất là có trường phổ thông cấp I, Cấp II, Phước Hải mà ngày nay gọi là trường phổ thông cơ sở Võ Thị Sáu được xử dụng một phần đất diện tích chính xác là khoảng 5,500 m2 và nhà mà chúng tôi cho mượn không phải là một cái trường mà là một cơ sở của dòng thánh Giuse đã được thiết lập từ năm 1955 để dạy cho các đệ tử và sau này chúng tôi có cho thêm một số ít các em học sinh ở ngoài, nhất là giáo dân xung quanh.

Khi tôi viết biên bản giữa ty giáo dục Khánh Hòa và dòng Giuse thì tôi ghi rằng chúng tôi đồng ý cho ty giáo dục Khánh Hòa mượn 5 năm để giải quyết vấn đề trường lớp lúc ban đầu. Nhưng sau 5 năm thì chúng tôi xin thu hồi lại, bởi vì đây là một cơ sở dòng thánh Giuse và có thể nói được như là một chứng tích lịch sử, hay cái nôi của dòng thánh Giuse. Do đó mà chúng tôi không thể hiến, không thể nhường gì cả. Chỉ là cho mượn 5 năm có biên bản rõ ràng.

Phần thứ hai, tức là xí nghiệp quốc doanh đánh cá Phú Khánh, hồi đó là tỉnh Phú Khánh và cơ quan mượn là xí nghiệp quốc doanh đánh cá, thì họ xin tôi nhường một số phòng để họ có thể làm văn phòng hậu cần để họ đi đánh cá ngoài biển về thì có văn phòng để họ tiếp xúc với những người mua cá.

Do đó mà chúng tôi tạm cho mượn và có bản thỏa thuận ký ngày 28/6/1977. Cho nên đây chỉ là bản thỏa thuận giữa hai bên cùng nhau có lợi thôi. Tôi cho họ mượn một số phòng để làm văn phòng còn họ thì giúp đỡ tôi chẳng hạn ví dụ lúc đó rất là khó khăn, mỗi tháng được 200 ký điện hay là một số những quyền lợi nho nhỏ giữa hai bên. Do đó chỉ là cho mượn với bản thỏa thuận.

 Thứ ba là công ty hải sản Phú Khánh thì xin chúng tôi cho thuê một cơ sở chế biến hải sản của tu viện, bởi vì lúc đó thì chúng tôi đang chế biến nước mắm bán đi các nơi, và nhà dòng cũng nhờ đó mà sống. Bán cả lên Buôn Mê Thuộc, Đà Lạt hay nhiều nơi khác nữa.

Đồng thời chúng tôi cũng có một số đất còn lại thì chúng tôi trồng hoa màu phụ, trồng củ mì, đậu phộng, bắp v.v... Họ mượn một phần khoảng 2 hécta thuộc 18,000 m2 có bản thỏa thuận gọi là "biên bản thỏa thuận giữa hai bên". Trong biên bản đó họ chịu bồi thường cho mình cứ 1 m2 là hai hào, cho dù có nhà, có cơ sở chế biến nhưng họ tổng quát là đo diện tích cứ 1 m2 là hai hào. Lúc đó thì chừng khoảng 400 đồng hồi mới giải phóng thì nó còn chút giá trị nhưng sau này thời gian có chuyện lạm phát phi mã về đồng tiền VN lúc đó cho nên tôi thấy 400 đồng không mua được gì cả mà chúng tôi phải từ Cửa Bé lên Thanh Hải để lãnh số tiền đó. Cho nên sau này tôi nói có bao nhiêu đồng mà đi tốn xăng và tốn công thôi thì bây giờ tôi cho tạm mượn đi rồi dàn xếp trả gấp lại cho chúng tôi.

Đó là cơ quan thứ ba tức là công ty hải sản Phú Khánh. Còn phần còn lại là dòng thánh Giuse, tu viện dòng Giuse xử dụng.

Bửa trước trong phần trình bày với bộ Tài nguyên môi trường và với các giới chức của tỉnh Phú Khánh thì tôi nói rõ, tôi không có hiến, tôi không có cho, tôi không có gì cả, chỉ là cho mượn xử dụng rồi thời gian sau trả lại. Nhưng các quan chức thì cứ nói rằng lúc đó hình như là tôi cho không thì tôi nói là không có vấn đề đó, có hiệp đồng đàng hoàng, có biên bản đàng hoàng. Do đó bây giờ trên phương diện nhà đất trong hoàn cảnh bây giờ thì có những nhu cầu ngày trước chúng tôi xin nhưng nhà nước không cho làm thì bây giờ trong thời gian này có thể làm được. Do đó mà tôi xin thu hồi lại, tiếp quản lại 3 cơ sở tôi cho các cơ quan nhà nước mượn.

Trước hết là trường Võ Thị Sáu, gọi là trường nhưng thật sự là nhà ở của chúng tôi,có một số phòng. Bây giờ lâu rồi, 30 năm rồi. Tôi cho mượn 5 năm nhưng 30 năm người ta chưa trả. Bây giờ đến lúc phải làm lại chứ nó xuống cấp rồi cho nên không thể học ở đó được. Do đó mà họ muốn xây lại trường mới. Họ đòi đập phá và xây trường mới, chúng tôi hoàn toàn phản đối. Bởi vì đó là cơ sở, cái nôi, chứng tích lịch sử của dòng, tôi không thể để cho đập phá được mà chúng tôi đòi lại.

Thứ hai là xí nghiệp khai thác dịch vụ thủy sản. Sỡ dĩ có tên khác thay vì tên xí nghiệp quốc doanh đánh cá Phú Khánh thì năm 1989 khi chia tỉnh thì Phú Khánh không còn nữa, xí nghiệp quốc doanh đánh cá không còn nữa cho nên chúng tôi đòi lại phần chúng tôi đã cho mượn ghi trong bản thỏa thuận.

Lúc đó tỉnh Phú Khánh, lúc tranh tối tranh sáng thì họ vào chiếm và lập lên một xí nghiệp khác gọi là xí nghiệp khai thác dịch vụ thủy sản bây giờ. Không phải họ chỉ lấy phòng mà lấy cả đất đai để họ xây các cơ sở chế biến đông lạnh, phơi cá khô, phơi đủ thứ gây ô nhiễm rất lớn.

Cho nên tới lúc này thì chúng tôi xin đòi lại để làm trước hết là các nhà học để cho các thầy, các tu sinh học, chứ bây giờ chúng tôi không có nhà cho nên gởi cả vào Sài Gòn mà phải thuê nhà tốn kém. Trong khi đó nhà cửa mình ngoài này thì mình không xử dụng được. Cho nên chúng tôi xin tiếp quản xí nghiệp khai thác dịch vụ thủy sản để làm trường dạy cho các tu sinh, cho các tu sĩ. Chúng tôi cũng cần có mặt bằng để xây một nhà thờ bởi thật sự dòng thánh Giuse chúng tôi chưa có nhà thờ. Mỗi một khi có lễ lớn thì chúng tôi phải ra giáo xứ Thánh (Giá?) bên cạnh mượn nhà thờ, trong nhà thì không có, nếu như có quan khách hay lễ lạc như lễ khấn, lễ phong chức linh mục thì chúng tôi phải đi mượn nhà thờ giáo xứ.

Do đó mà chúng tôi xin đòi lại phần đất của xí nghiệp khai thác dịch vụ thủy sản để xây nhà thờ cho dòng.

Hơn nữa chúng tôi thấy rằng làm kinh tế thì bây giờ nhà nước không thể lấy đất đai của giáo hội nói chung và lấy tu viện nói riêng để làm cơ sở kinh tế. Đó là điều không có hợp lý và không công bằng. Không thích hợp với nhân quyền, tự do tôn giáo mà nhà nước đang chủ trương hô hào hôm nay.

Thứ ba nữa là 16 Phước Long, chúng tôi cũng đòi tiếp quản lại để làm bệnh viện lớn, bệnh viện từ thiện theo kế hoạch xóa đói giảm nghèo, như anh biết đó.