Doi Thoai - Tu Do Dan Chu cho To Quoc Viet Nam

Đối Thoại Website: Doi-Thoai.com Email: toasoandoithoai@yahoo.com

Phạm Mai Hoa, Hưng Yên:

Tiến trình nào cho dân chủ hoá?

30 Tháng 10 2006 - Cập nhật 14h12 GMT

http://www.bbc.co.uk/vietnamese/forum/story/2006/10/061030_democracy_process.shtml

Phạm Mai Hoa
Hưng Yên


	Tác giả nói độc quyền chỉ dẫn đến lợi ích cho một hay một nhóm người nào đó

Gần đây chúng ta thấy xuất hiện tại VN một phong trào đấu tranh cho dân chủ hoá xã hội một cách rầm rộ, liên tiếp.

Hết đảng này đến đảng nọ tuyên bố thành lập, họ còn lên kết lại với nhau thông qua tổ chức “liên minh dân chủ”.

Các thành phần

Cần khẳng định rằng quá trình dân chủ hoá mọi hoạt động xã hội của VN là một nhu cầu bức thiết, tự thân nó phải vận động nhằm lành mạnh hoá các quan hệ xã hội cũng như minh bạch hoá các vấn đề liên quan đến quản lý đất nước, đến tài sản đóng thuế của dân...

Dù bất cứ ai có tư tưởng bảo thủ đến mấy thì cũng phải thống nhất với nhau một điều: Mọi việc trong xã hội phải có cạnh tranh thì mới có phát triển. Sự độc quyền nào cũng chỉ dẫn đến lợi ích và chỉ hướng tới một hay một nhóm người nào đó mà thôi.

Nhưng VN là một đất nước vừa trải qua nhiều cuộc chiến tranh. Trong các cuộc chiến đó khó có thể tránh khỏi những mất mát mà những người trong cuộc của cả hai phía đều gánh chịu hậu quả. Chắc chắn rằng trong lòng xã hội vẫn âm ỉ những mối thù oán giữa những luồng tư tưởng, vùng miền, dân tộc, tôn giáo... Thời gian chưa đủ để xoá nhoà các vết thương từ những sự kiện trong quá khứ, vẫn còn những mối thù “không đội trời chung” (qua các ý kiến trên các diễn đàn là thấy rõ).


	Cuộc chiến vừa qua còn để lại vết thương cho nhiều phía

Do đó mỗi người dân cần phải thấy rõ những nguy cơ, những diễn biến không thể lường trước nếu phát triển dân chủ mà tình hình xã hội không được kiểm soát một cách chặt chẽ. Một bộ phận người dân VN trong đó có không ít cả trí thức, giới trẻ đang đánh giá và nhìn nhận các vấn đề chính trị như ngồi ở đáy giếng nhìn lên.

Ngược lại một bộ phận đã từng học tập ở nước ngoài hoặc đi nước ngoài nhiều, một bộ phận Việt kiều thì lại nôn nóng và quá cấp tiến, họ như muốn bê nguyên mô hình nào đó đem áp dụng vào VN mà chính bản thân họ cũng chưa lường hết mọi vấn đề có thể phát sinh ngoài tầm kiểm soát.

Ngoài ra do thể chế chính trị từ nhiều năm, mọi tiềm lực kinh tế, chính trị, quốc phòng (Bộ đội, Công an) của quốc gia đều tập trung vào tay ĐCSVN. Chính họ đã và đang tìm mọi cách để “bảo vệ thành quả cách mạng”, họ nắm giữ quyền lực tuyệt đối và ngày càng xa rời với nguyện vọng của đại đa số người dân. Cụ thể ở đây là những vấn đề như tham nhũng, lợi dụng chức vụ để tư lợi, con ông cháu cha. độc đoán… làm phát sinh mâu thuẫn với đại bộ phận người dân vẫn còn nghèo khổ và mâu thuẫn này ngày càng trở nên gay gắt. Thế nhưng hệ thống pháp luật do chính họ dựng lên nhằm mọi cách bảo vệ chế độ hiện tại (cụ thể là điều 4 hiến pháp).

Nhưng cũng phải khách quan mà nhìn nhận rằng hiện tại chính họ và duy nhất họ có thể tổ chức và điều hành đất nước với nhiều kinh nghiệm và tầm nhìn chiến lược mà các lực lượng gọi là đối lập phải nhiều năm nữa mới có được. Những cá nhân như Hồ Chủ Tịch, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp, Võ Văn Kiệt… và ngày nay đang là Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Minh Triết, Trương Đình Tuyển, Vũ Khoan, Đặng Hùng Võ, Mai Liêm Trực… là không thể xem thường.

Nói thế để chúng ta hình dung là lực lượng đối lập mới đang chỉ là sơ khai, chưa có cơ sở nào để dân chúng có thể tin tưởng được gì ở họ. Một bộ phận trong nước cổ suý cho dân chủ phần nhiều phản ánh sự bất mãn của họ với chế độ hiện hành, chủ yếu là về lý do kinh tế, đất đai. Một số là những người bất mãn do tự cảm thấy mình chưa được trọng dụng hay bị đối xử bất công trong xã hội.

Ngoài ra phải kể đến lực lượng đông đảoViệt Kiều đã từng ở bên kia chiến tuyến (chủ yếu là từ Mỹ, Úc). Họ vẫn còn nặng những mặc cảm, thù oán cái mà họ thường gọi là “CS khát máu”, là “CS xâm lược Miền nam”, “CS vô thần”… (qua đó có thể bị hiểu nhầm động cơ đấu tranh cho dân chủ ở VN của họ).

Các vấn đề nêu trên đã và đang góp phần cản trở quá trình dân chủ hoá ở VN. Tầng lớp trí thức và ngay cả một bộ phận ĐV trong ĐCS có tư tưởng tiến bộ không phải là không nhận thức được vấn đề.

Không như một số người nhận xét rằng trí thức và tuổi trẻ trong nước như ngủ quên, nhu nhược, mà theo tôi đại bộ phận đều quan tâm đến tình hình kinh tế chính trị của đất nước. Song vì các lý do là họ luôn bị cả một hệ thống chính trị kiểm soát từ những quyền lợi nhỏ cho đến lớn. Nếu ai có tư tưởng dân chủ (thậm chí chỉ tích cực đấu tranh chống tiêu cực thôi), chắc chắn không có cơ hội thăng tiến và có nguy cơ bị mất việc.


	Tầng lớp thanh niên muốn có tiếng nói nhiều hơn trong xã hội

Đồng thời lý do nữa không kém phần quan trọng là họ cũng nhận thức được các vấn đề phức tạp nảy sinh nếu như tiến trình dân chủ hoá không được kiểm soát và không có lộ trình hợp lý. Chưa dân chủ mà một số Việt kiều trên các diễn đàn đã làm như muốn lật đổ ĐCS, như muốn lôi các ĐVCS ra xét xử vì “tội ác” của họ trong quá khứ rồi. Chưa dân chủ mà một bộ phận trong nước đã nghĩ rằng đảng đối lập nào đó cướp chính quyền và lên nắm quyền đến nơi. Họ chưa hiểu đến cả những vấn đề căn bản nhất của chế độ dân chủ là đảng nào, cá nhân nào muốn làm lãnh đạo thì phải thông qua bầu cử.

Cạnh tranh là tất yếu

Theo tôi thì cải cách dân chủ ở VN phải là một quá trình lâu dài và lực lượng cải cách bắt buộc phải là những người đang sống và làm việc trong lòng xã hội VN. Chính họ phải tạo ra áp lực từ trong lòng đất nước để làm thay đổi chính sách, luật pháp, cho dù ĐCS có muốn hay không (do áp lực của đại đa số).

Theo tôi thì lực lượng cải cách bắt buộc phải là những người đang sống và làm việc trong lòng xã hội VN

Dân chủ hoá xã hội ở VN phải khẳng định rằng không có cửa cho các đối tượng còn mang nặng lòng hận thù, cực đoan, tâm lý vùng miền, tôn giáo, ly khai. Trong các trường hợp như nhờ tác động từ ngoại bang, từ một số phần tử Việt kiều quá khích… thì chắc chắn rằng chính quyền CS sẽ đàn áp thẳng tay. Họ vẫn có đủ điều kiện khách quan (Sự ủng hộ của “quốc tế”) và sức mạnh cần thiết để làm được việc đó.

Như vậy thì sẽ có rất nhiều người than vãn rằng đến bao giờ người dân VN mới được sống trong xã hội thực sự dân chủ?

Câu trả lời là: Mỗi người dân phải tự nhận thức được quyền lợi và trách nhiệm của mình. Trước tiên là đấu tranh quyết liệt với những sai trái của các “quan tham cách mạng” và chính quyền hiện tại để bảo vệ quyền lợi của chính mình và cộng đồng. Tập hợp nhau lại để gây áp lực ngày một hiệu quả, trước mắt là các nhóm luôn bị đối xử bất công như Nông dân mất đất vào tay quan tham, Công nhân vói mức lương rẻ mạt và luôn bị xử ép (tiền lương thấp, bị bắt làm thêm giờ triền miên mà lương không tăng, giới chủ không đóng bảo hiểm xã hội, không ký hợp đồng lao động rõ ràng… mà biểu tình lại bị cấm).

Theo tôi lực lượng đối lập đang đi đúng hướng nếu bắt đầu từ các phong trào Công đoàn để bảo vệ lợi ích của Công nhân, và Hội nông dân (không phải hội nông dân của Nhà nước). Việc các nhà dân chủ đề ra các bước, các giai đoạn dài dòng sẽ không gây được ấn tượng nào cụ thể cho các đối tượng là Nông dân, Công nhân kể trên (CS hồi xưa họ luôn có những khẩu hiệu rất đơn giản dễ nhớ và rất cụ thể).

Mặt khác ngay bản thân ĐCS họ cũng luôn có những cải cách và điều chỉnh cho hợp với tình thế. Chúng ta cũng phải thừa nhận cách điều hành chính phủ rất sắc nét của ông tân Thủ tướng trong những ngày gần đây.

Nhưng có thể khẳng định họ (những người đối lập), tuy lực lượng hiện rất mỏng và yếu nhưng cũng đã và đang gây áp lức rất lớn lên chính quyền CS hiện tại. Ví dụ như mới đây nhất là QH đang phải điều chỉnh luật Công đoàn, Nhà nước phải tích cực đấu tranh chống tham nhũng, giải quyết các vấn đề khiếu kiện kéo dài, vượt cấp.

Lời kết

Còn mơ tưởng đến một xã hội dân chủ ngay lập tức thì chỉ giành cho những người có trí tưởng tượng viển vông, thiếu hiểu biết thực tế xã hội VN.

Lực lượng đối lập còn phải mất rất nhiều thời gian nữa để chuẩn bị về kiến thức, lực lượng, cơ sở vật chất… mà hiện nay hầu như họ chưa có gì và rất đơn độc trong một biển người mà phần đông trong số này vẫn hiểu biết rất mơ hồ về hình mẫu của một xã hội dân chủ.

Tuy nhiên mỗi chúng ta phải tôn trọng và bảo vệ họ cho dù chúng ta chưa hiểu động cơ nào dẫn họ hành động và suy nghĩ như vậy.

Đây là dấu hiệu đáng mừng để nhà cầm quyền CS phải nhìn lại mình và không thể muốn làm gì thì làm. Nhất là để cho tham nhũng hoàng hành, bộ máy hành chính cồng kềnh hành dân, sử dụng đồng tiền do dân đóng thuế và từ vốn vay của nước ngoài một cách bừa bãi vô trách nhiệm.

Theo tôi VN trong tương lai sẽ là một nước dân chủ đa nguyên nhưng không phải là tương lai gần.

..................................................................

Hoàng Yến
Tôi nghĩ phong trào dân chủ do một số người tiến hành đang sẽ và thuận lợi hơn sau khi VN vào WTO. Vì vào WTO, nhiều người dân VN sẽ phải có cái nhìn thân thiện hơn với những người đấu tranh cho dân chủ.

Theo tôi, khi VN vào WTO, nhiều người trong xã hội, nhất là công nhân và nông dân nghèo sẽ thấy họ có nhiều thiệt thòi. Quá trình đô thị hoá, công nghiệp hoá đang được tăng tốc và nhiều nông dân vì thế mà bị mất đất. Công nhân thì chịu nhiều thiệt thòi trong khi công đoàn của nhà nước thì đấu tranh bảo vệ quyền lợi của họ. Để làm ăn hiệu quả hơn trong kinh tế, nhiều thành phần kinh tế ngoài quốc doanh sẽ thiết lập các hiệp hội độc lập và đấu tranh cho quyền lợi của họ chứ không phải chỉ tồn tại ở mức độ hình thức như các hội của nhà nước hiện nay.

Chính từ những thiệt thòi về quyền lợi, nhiều người lao động VN sẽ có cái nhìn thấu hiểu hơn đối với những người đấu tranh dân chủ và bản thân những người dấn thân vì con đường dân chủ cũng trở nên gần người dân hơn.

Tư Duy
Chào bạn Mai Hoa, Không ngờ bạn ở Việt nam nhưng lại có cái gì nhìn rất rộng rãi và thấu đáo. Lí lẽ thuyết phục và hợp tình hợp lí.

Tôi rất đồng tình với mọi ý kiến và quan điểm của bạn và hi vọng rằng Việt nam sẽ sớm chuyển mình sang một thể chế, xã hộ dân chủ, công bằng và văn minh thật sự.