Đối Thoại Website: Doi-Thoai.com Email: toasoandoithoai@yahoo.com
|
Đại biểu Quốc hội làm được gì? |
23 Tháng 11 2006 - Cập nhật 13h53 GMT
http://www.bbc.co.uk/vietnamese/forum/story/2006/11/061123_assembly_meeting.shtml
|
|
|
|
|
Nhân Quốc hội của VN đang họp nên tôi muốn viết bài này để nói lên cảm nhận của mình, một cử tri của chế độ CS xem nó khác với cử tri ở các nước dân chủ như thế nào.
Trước đây khi xem trên Tivi, tôi đã rất ngạc nhiên khi thấy các đại biểu QH ở một số nước tranh luận và cãi vã nhau thậm tệ, thậm chí đôi khi họ còn choảng cả nhau ở các kỳ họp QH. Sự việc đó được tả lại chi tiết trên các phương tiện truyền thông, để rồi nhiều người cứ thắc mắc mãi rằng phải chăng các vị đại biểu này thiếu cả những vấn đề về văn hoá ứng xử? ĐBQH, những người đại diện cho cử tri mà thế này ư? Thật chẳng còn ra làm sao nữa!
Nước ta khác nước người
Liên hệ và so sánh với các kỳ họp QH của ta thì tôi có ngay kết luận rằng các Đại biểu QH của ta thật đoàn kết, hình như không ai có vấn đề về áp lực hay bức xúc của cử tri đòi hỏi thì phải. Bạn đọc chắc còn nhớ hình ảnh khi người điều khiển yêu cầu các ĐB biểu quyết thông qua bất cứ vấn đề gì thì ngay lập tức một rừng cánh tay giơ lên (thời trước còn có cảnh mỗi ĐB giơ lên cả quyển sổ có mầu đỏ). Nếu như có vị ĐB nào phản đối thì cũng bị lấn át hoàn toàn, thật là mát lòng mát dạ cho các cử tri đất Việt!
Điều này lại gợi cho mỗi người phải suy nghĩ và đặt câu hỏi là tại sao cũng cùng chức năng nhiệm vụ, nhưng mỗi nơi QH và ĐBQH lại hoạt động và tranh luận quá khác nhau như vậy?
|
|
|
|
Người Việt Nam cũng đi bầu như ai, nhưng bầu cử xong, ít ai tin đại biểu quốc hội bảo vệ quyền lợi cho dân |
Nhờ trời theo năm tháng để mãi sau này tôi mới hiểu là do chế độ xã hội mỗi nơi khác nhau mà thôi. Ở các nước dân chủ, ĐBQH phải bảo vệ lợi ích của cử tri (sai lời hứa thì không còn cơ hội để tranh cử tiếp), họ có thực quyền hơn. ĐBQH của ta thì hình như họ chỉ làm theo chỉ thị của ĐCS. Vậy quyền lợi của cử tri VN ở đâu? Hay là do cái cơ chế Đảng cử dân bầu đã làm bao nhiêu triệu con người bị rơi vào cái cảnh không còn con đường lựa chọn nào khác vì “Tránh vỏ dưa thì lại gặp vỏ dừa”?
Bầu cử và ứng cử ở VN thật là một trò hề lố bịch! Ai đã từng đi bầu cử và đã từng tự ứng cử thì đều biết rõ điều đó.
Đại biểu Quốc hội làm được gì?
Gần đây do quá bức xúc về các vấn nạn do chính các quan của ĐCS gây ra, một số ĐBQH có trách nhiệm với dân cũng đã mạnh bạo phát biểu trong các kỳ họp của QH. Điển hình trong số này là các ông như Đỗ Trọng Ngoạn, Nguyễn Lân Dũng, Dương Trung Quốc… Chúng ta cũng ghi nhận là các ông này cùng một số ĐBQH khác đã có cố gắng rất nhiều trong vấn đề chất vấn và nêu các vấn đề bức xúc ra để thảo luận. Nhưng với cơ chế cũng như cách thức tổ chức trong các kỳ họp QH như hiện nay thì khó có thể làm cho các ĐBQH làm trong được trách nhiệm trước cử tri. Các ông các bà này đang ở thế Trứng chọi với Đá mà thôi.
Rồi các vấn đề đã và đang được cho là bức xúc của xã hội cứ lặp đi lặp lại hết kỳ họp này sang kỳ họp khác, chưa nói đến vấn đề rộng và lớn hơn đó là: Dân chủ, nhân quyền, tự do ngôn luận, tự do báo chí.
Đại biểu, họ là ai?
Nhưng tại sao lại có những vấn đề lại được giải quyết nhanh chóng một cách bất ngờ? Khi biểu quyết thì các đại biểu thống nhất dễ dàng gần như 100%? Nó chẳng giống ở các nước dân chủ một chút nào.
Để trả lời được câu hỏi này thì chúng ta phải xét xem các thành phần trong QH hiện nay là như thế nào đã:
Một thực tế là các vị ĐBQH thường mạnh bạo phát biểu đều là những người không quyền chức trong các cơ quan công quyền của ĐCS. Số đại biểu loại này không nhiều, họ cũng là đảng viên nhưng không tham nhũng nên không bị lấn cấn khi nói. Các phương tiện truyền thông cũng thường nhắc đến tên họ cùng những vấn đề mà họ nêu ra song kết quả như thế nào thì mọi người đã rõ, mọi vấn đề chẳng đi đến đâu!
|
|
|
Các
vị ĐBQH thường mạnh bạo phát biểu đều là những người không quyền chức
trong các cơ quan công quyền của ĐCS
Vậy sức mạnh thực sự trong QH nằm ở đâu? Phải chăng đó chính là số Đại biểu QH thực quyền nhất đang nắm giữ tất cả các vị trí trong bộ máy công quyền của chế độ CS, người dân VN nếu quan tâm đến các kỳ họp của QH thì có thể nhận ra ngay những ông “mặt to tai lớn” thường ngồi với vẻ thờ ơ hoặc ngáp dài trong hội trường. Các Đại biểu này chiếm số đông trong QH nhưng lại ít khi phát biểu ý kiến (phương trâm của họ là ngậm miệng ăn tiền). Khi cần biểu quyết về một vấn đề gì thì hiển nhiên họ đóng vai trò quyết định. Họ chỉ thể hiện quyền uy của mình trong các buổi họp kín.
Số ĐBQH làm cho cử tri có cảm giác là họ hoạt động ngầm trong QH nhưng lại cực kỳ hiệu quả để làm theo ý ĐCS (bởi họ đều là đảng viên, lại chiếm số đông trong QH). Cho dù các Đại biểu khác có phát biểu hùng hồn đến mấy, báo chí có làm rùm beng đến mấy thì cũng phải qua biểu quyết thì sao có thể át được số đông này? Điều này giải thích tại sao khi ĐCS đã quyết cái gì là các ĐBQH bỏ phiếu hay biểu quyết cái “rụp” một cái là xong.
Đại biểu loại này mà được nói thì tôi tin rằng họ chả biết nói cái gì. Về cải cách thủ tục hành chính và chống tham nhũng? Liệu có hài hước không? Phần đông trong số này “đi lên” bằng các con đường là hợp thức hoá bằng cấp cho phù hợp với ‘tiêu chuẩn của thời đại’, bè cánh, chạy chọt, tự bầu bán nhau rồi được làm ĐBQH thông qua cái trò hề bầu cử như tôi đã đề cập trong một bài gần đây…
Thật mạo hiểm cho ông nào tự đứng ra ứng cử vào cấp nào đó trong cơ quan công quyền. Chắc bạn đọc còn nhớ mấy vụ tự ứng cử của một số cá nhân trước Đại hội X của ĐCS? Tóm lại Đảng đã không đồng ý thì dù tài đức đến mấy cũng không thể lọt qua bao hàng rào do ĐCS dựng lên, nhưng lại được che đậy bằng những điều luật giả dối hòng lừa gạt nhân dân.
Thật thiếu sót nếu không kể ra loại ĐBQH nữa, đó là các ông các bà nằm trong diện cơ cấu cho nó đủ thành phần (công nhân, nông dân, các thành phần tôn giáo...). Các ĐB loại này tất nhiên không nắm giữ chức vụ gì trong bộ máy công quyền. Họ là thành phần có cũng như không và thường ngoan ngoãn ngồi nghe mọi người nói. Khi cần biểu quyết thì họ cũng chỉ biết làm theo chỉ thị của cấp trên.
Ngoài ra còn ĐBQH đang giữ chức quan trọng trong khối bộ ngành trung ương, đó là các ông các bà Bộ trưởng thứ trưởng, tổng giám đốc… Các ông bà này thường là đối tượng để các ĐB khác chất vấn. Cử tri chúng tôi vẫn còn nhớ mãi cách trả lời vòng vo, tài đổ lỗi cho khách quan, cho cấp dưới, có ông còn đổ lỗi cho cơ chế, cho cấp trên. Tuy nhiên một số ông như Trương Đình Tuyển, Mai Ái Trực là phần nào thực hiện được đúng vai trò của mình trong cả quá trình công tác cũng như trong trả lời chất vấn (mặc dù họ cũng chưa thể giải quyết tốt mọi vấn đề trong phạm vi trách nhiệm của mình – Do cơ chế). Còn lại thì ngành nào bộ nào cũng bê bối và tình hình không thấy sáng sủa hơn.
Bảo vệ quyền lợi của dân
Người dân đã đến lúc phải đặt câu hỏi để bàn dân thiên hạ thấy được: Các vị Đại biểu QH đại diện cho cử tri, đại diện bảo vệ cho quyền lợi của mình là đây ư?
Quốc hội và Đại biểu quốc hội ở VN như tôi đã đề cập ở trên có nên được định nghĩa lại cho nó sát với chức năng nhiệm vụ hiện tại?
|
|
|
Người dân VN cần được hiểu là xã hội VN hơn lúc nào hết cần phải có các lực lượng đối lập để làm đối trọng cạnh tranh với ĐCS. Cùng với nó là tự do báo chí để có thể dám lôi ra mọi sự bất cập trong xã hội làm tăng tính thích nghi và tính cập nhật. Cần phải có môi trường cạnh tranh thật sự trong quá trình bầu cử và ứng cử. Số các ĐBQH chuyên trách phải nhiều hơn và Các Đại biểu QH phải có thực quyền hơn. Quốc hội thực sự là cơ quan quyền lực cao nhất của đất nước chứ không hoạt động hoàn toàn hình thức như hiện nay.
Nếu kỳ bầu cử ĐBQH và hoạt động của QH sắp tới không được cải thiện (chúng ta sẽ bàn tới nó trong một dịp khác) thì tôi tin rằng sẽ có một bộ phận lớn người dân VN với dân trí ngày càng cao, đã hiểu biết thế nào là một xã hội dân chủ, biết đòi hỏi quyền lợi chính đáng của mình, sẽ tẩy chay cái trò hề bầu cử này.
Phải chăng như hiện nay quyền lợi của cử tri có mà cũng như không?
Việt Nam sẽ là đất nước như thế nào trong thời đại hội nhập với thế giới, nếu như vấn đề bầu cử và hoạt động của Quốc hội chỉ hình thức và giả tạo dưới sự đạo diễn và khống chế của một đảng duy nhất?
Bài viết thể hiện quan điểm và cái nhìn riêng của tác giả. Quý vị có ý kiến gì xin chia sẻ với BBC ở địa chỉ vietnamese@bbc.co.uk