Đối Thoại          Website: Doi-Thoai.com         Email: toasoandoithoai@yahoo.com

RFA phỏng vấn LM Phan Văn Lợi  

 

về tự do tôn giáo và giải thưởng nhân quyền

 

RFA 2005/12/11 06:30

 

Giới Thiệu:

Trong một buổi phát thanh mới đây đài chúng tôi có gởi đến quý thính giả cuộc trao đổi với linh mục Phêrô Phan Văn Lợi ở Huế về vấn đề có tự do tôn giáo tại Việt Nam hay không.

Hôm nay chúng tôi mời quý vị nghe tiếp câu chuyện với linh mục về thực trạng tự do tôn giáo ở Việt Nam. Dịp này linh mục Phan Văn Lợi cũng nói lên cảm nghĩ của ông khi nghe tin được trao tặng giải thưởng nhân quyền Việt Nam 2005.

Tòa Soạn Đối Thoại (doi-thoai.com): Đối Thoại đã sao chép bài phỏng vấn từ các chương trình phát thanh cuả RFA. Trong mục đích gởi đến độc giả các bài phỏng vấn bằng dạng viết thật nhanh, nếu có sự sơ sót , xin tác giả , độc giả và đài RFA thông cảm. Mời độc giả nghe lại buổi phát thanh để hiệu đính các chỗ sai trước khi xử dụng.

Đỗ Hiếu: Thưa linh mục Phan Văn Lợi, tiếp tục câu chuyện về vấn đề sinh hoạt tôn giáo tại Việt Nam hiện giờ, chúng tôi được biết có một số thính giả về thăm quê nhà tại Việt Nam khi trở lại phương trời Âu Mỹ Úc thì họ kể lại rằng bây giờ ở Việt Nam có nhiều nhà thờ, nhà chùa, thánh thất đền đài được xây dựng thêm khắp nơi và rất lộng lẫy trang trọng đẹp mắt, thu hút nhiều tín đồ. Linh mục nghĩ sao về những điều này ạ?

 

LM Phan Văn Lợi: Những người thấy các ngôi chùa, ngôi nhà thờ được mọc lên xinh tươi đẹp đẽ mà nghĩ rằng đó là tự do về tôn giáo thì tôi xin họ hãy suy nghĩ lại tự do về tôn giáo. Sự tự do đích thật  không phải là xây cất các nơi thờ phượng, không phải là tổ chức lễ hội, không phải là đi ra nước ngoài để du học hay tham dự các cuộc hội nghị nào đó. Thậm chí cũng không phải là tổ chức các học viện đào tạo trước sự kiểm soát của người CS.

Tự do tôn giáo thật sự nằm ở chỗ các tôn giáo phải được tự do để thành lập các tôn giáo độc lập trong việc điều hành nhân sự của mình, đưa ra các cơ cấu của mình, đào tạo các người của mình, bổ nhiệm những chức sắc của mình. Tự do tôn giáo thật sự nằm ở chỗ các tôn giáo phải được toàn quyền ảnh hưởng vào trong xã hội để làm mối men cho xã hội, làm lương tâm cho mọi người. Các tôn giáo phải được sỡ hữu, phải được điều hành các cơ sở giáo dục đủ mọi cấp từ thấp đến cao. Các tôn giáo phải được quyền điều hành báo chí riêng, đài phát thanh riêng, đài truyền hình riêng, nhà xuất bản riêng. Các tôn giáo phải có quyền hoạt động xã hội, bác ái, được lập từ trạm xác cho đến bệnh viện, phải được truyền bá tin mừng của mình mà không bị ngăn trở một cách nào đó. Các tôn giáo còn phải được nhà nước công nhận cho một số ngày lễ tôn giáo quốc gia nữa.

Những ai nghĩ rằng chỉ nhìn thấy những ngôi nhà thờ, những ngôi chùa mà đã hài lòng thì xin họ hãy suy nghĩ lại.

 

Đỗ Hiếu: Chúng tôi cũng hay tin là dân biểu Chris Smith, chủ tịch Ủy Ban Nhân Quyền và phái đoàn thuộc hạ nghị viện Hoa Kỳ có đến thăm linh mục tại Huế. Xin linh mục thuật lại vài điểm chính trong cuộc tiếp xúc đó.

 

LM Phan Văn Lợi: Thứ nhất là việc ông dân biểu và phái đoàn được đến thăm các lãnh đạo về tinh thần một cách tự do thoải mái hơn nhiều lần trước đây của các nhân vật khác thì tôi nghĩ trước hết là do áp lực của quốc tế, chính quyền CSVN cần phải cầu cận với chính phủ Mỹ để có thể được những cái đặc quyền, được những quyền lợi nào đó về kinh tế, chẳng hạn như việc gia nhập tổ chức thương mại thế giới. Nhà nườc CSVN đã làm cho đất nước không phát triển ngang tầm với khu vực, đó là chưa nói đến ngang tầm với khắp thế giới nữa. Vì vậy mà nhà nước CS đang cần tới một lực kinh tế hùng mạnh đó là Hoa Kỳ. Vì vậy mà họ đã phải cho ông dân biểu Chris Smith đến để gặp các nhà dân chủ, các vị lãnh đạo tinh thần đối kháng tại Việt Nam. Đó là một điều rất là tốt để cho ông dân biểu và qua ông thì chính phủ Mỹ thấy được thực chất vấn đề tôn giáo tại Việt Nam.

Chúng tôi đã rất mừng vì đã được gặp ông dân biểu và đã bày tỏ khá nhiều điều. Chúng tôi nghĩ rằng chuyến đi này của ông dân biểu Smith chắc chắn là ông đã thu thập được rất nhiều ý kiến và những chứng từ rất sống động để rồi ông sẽ trở về lại Hoa Kỳ, ông sẽ trình bày lên quốc hội và từ đó quốc hội sẽ áp lực lên hành pháp để có những biện pháp thúc đẩy thật sự vấn đề kinh tế, tự do, dân chủ tại Việt Nam, thúc đẩy vấn đề nhân quyền.

Chúng tôi cũng rất vui mừng thấy ông Chris Smith đã tuyên bố rằng phải liên kết vấn đề vấn đề Việt Nam vào tổ chức thương mại quốc tế với vấn đề nhân quyền. Điều đó hoàn toàn rất đúng đắn. Bởi vì trong thời đại này mọi vấn đề kinh tế, xã hội, chính trị, tôn giáo đều đan kết với nhau. Không có vấn đề nào riêng lẽ cả. Khi giải quyết thì phải giải quyết toàn diện.

 

Đỗ Hiếu: Thưa linh mục, Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam có trụ sở tại California, Hoa Kỳ quyết định trao tặng giải thưởng nhân quyền năm nay cho thượng tọa Thích Tuệ Sỹ thuộc GHPGVNTN, cụ Lê Quang Liêm thuộc GHPGHH thuần túy Việt Nam, và linh mục Phan Văn Lợi thuộc giáo hội Thiên Chúa Giáo Việt Nam. Cảm tưởng của cha ra sao khi hay tin là mình được nhận lãnh phần thưởng này ạ?

 

LM Phan Văn Lợi: Tôi cũng hết sức xúc động. Nhưng mà tôi xin thưa rằng điều đáng nói ở đây không phải là nổi tiếng, là danh dự, hay là giải thưởng. Đối với tôi điều quan trọng đó là tiếng nói của các nhà đấu tranh dân chủ hay tôn giáo tại quốc nội xét chung và của tôi xét riêng đã được lắng nghe, được thấu hiểu, được đồng tình, được ủng hộ. Chúng tôi thấy chuyện MLNQ đặt ra giải nhân quyền Việt Nam từ năm 2002 để trao cho các nhà đấu tranh tại quốc nội là một việc làm rất có ý nghĩa. Việc đó trước hết đề cao chính nghĩa cuộc đấu tranh của đồng bào Việt Nam trên khắp hoàn vũ cho tự do dân chủ nhân quyền ở quê nhà để toàn thể thế giới thấy được thực trạng đau thương của đất nước và tinh thần ái quốc của dân tộc chúng ta. Việc đó nói lên sự đồng tình và trợ lực mạnh mẽ của hải ngoại cho các nhà đối kháng dân chủ hay tôn giáo ở quốc nội để thúc đẩy phong trào đấu tranh tại quê hương. Đồng thời gởi một sứ điệp cảnh báo đến đảng và nhà nước CS độc tài đang tiêu diệt tự do, kềm hãm bước tiến mọi mặt của đất nước và dân tộc.

 

Đỗ Hiếu: Trong trường hợp gặp khó khăn từ phía nhà cầm quyền thì linh mục phản ứng ra sao?

 

LM Phan Văn Lợi: Nếu mà sau khi được nhận giải mà tôi gặp những khó khăn này nọ từ phái chính quyền thì đó là một điều rất là bình thường. Trước đây khi chưa được giải trong mấy năm trời thì tôi cũng đã gặp rất nhiều những khó khăn,  nào là quản chế, nào là cắt điện thoại, nào là tịch thu toàn bộ máy vi tính. Bây giờ với danh dự mới được nhận mà nhà nước lại gây thêm những khó khăn nữa thì tôi thấy đó cũng là chuyện bình thường. Không gặp khó khăn mới là chuyện lạ trong đất nước toàn trị độc tài này.

Giả như nhà nước có mời tôi tới để hạch hỏi thì tôi tuyên bố trước là tôi sẽ không đi. Tôi sẽ im lặng không trả lời. Bởi vì tôi chỉ gặp nhà nước, gặp công an để trả lời tất cả những cái gì gọi là vi phạm pháp luật chính đáng mà thôi. Còn sự hạch sách một người dân chỉ vì danh dự mà người dân đó được hưởng thì đó là một sự hạch sách hết sức là phi lý cho nên không đáng để trả lời. Còn nếu nhà nước từ đó mà tiếp tục gây cho tôi những khó khăn, tiếp tục quản chế tôi hay là tạo ra những đòn nào đó thì tôi sẵn sàng để chấp nhận. Coi như mình bị bách hại vì tự do tôn giáo và tự do nhân quyền.

 

Đỗ Hiếu: Chúng tôi xin cám ơn linh mục Pherô Phan Văn Lợi đã lên tiếng từ Huế, Việt Nam.