ÿþ<!DOCTYPE HTML PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 4.0 Transitional//EN"> <HTML> <HEAD> <TITLE> Doi Thoai - Tu Do Dan Chu cho To Quoc Viet Nam - NguyÅn Chính K¿t</TITLE> <META NAME="Generator" CONTENT=""> <META NAME="Author" CONTENT="doithoai"> <META NAME="Keywords" CONTENT="Viet Nam, Viet, vietnam, vietnamese,free press for vietnam, Democracy, Freedom, Nguoi Viet, Vietnamese Dissidents, Dau Tranh, Que Huong, Tin tuc, tac gia, van chuong viet nam, vietnamese culture, Saigon, Hanoi, Hue, vietnamien, vietnamiens, Vietnamien, Vietnamiens, News, news,Community, community, communauté, Communauté "> <META NAME="Description" CONTENT="Vietnamese newspaper fighting for free press in vietnam, the voice of freedom writers being oppressed by the Vietnamese communist party. "> <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8"> <link rel="stylesheet" href="doithoai.css"></link> </HEAD> <body bgcolor="#F0F8FF"> <div align="justify"> <!-- bài b¯t §u të ây....--> <table width="100%" bgColor="#CCCCFF" border=2> <tr><td width="100%"> <h1 align=center><font color="#1021AD">Tâm Th°<br> Gíi HÙi Óng Giám Måc ViÇt Nam</font></h1> <p align=center><b>NguyÅn Chính K¿t</b></td></tr></table> <!-- bài b¯t §u të ây....--> <p>Sàigòn, ngày 6 tháng 10 nm 2003 <p>TrÍng kính: <blockquote> <p> éc HÓng Y Phaolô-Giuse Ph¡m ình Tång,<br>  éc HÓng Y GB. Ph¡m Minh M«n,<br>  éc Cha Phaolô NguyÅn Vn Hòa, Chç TËch HÙi Óng Giám måc ViÇt Nam.<br>  Quí éc Cha trong HÙi Óng Giám måc ViÇt Nam</p> </blockquote> <p>Là mÙt giáo dân ViÇt Nam nhÏ bé nh°ng r¥t thao théc tr°Ûc sñ tÓn t¡i và phát triÃn cça ¥t N°Ûc và Giáo HÙi, con xin m¡o muÙi trình lên Quý éc Cha nhïng suy ngh) cça con nhân dËp Quí éc Cha hÍp HGMVN nm nay. <p>Tr°Ûc h¿t, con xin kính chúc Quý éc Cha luôn an vui m¡nh khÏe à éng th³ng và éng vïng trong chéc vå mà Thiên Chúa và Giáo HÙi ã giao phó, nh¥t là trong hoàn c£nh khó khn hiÇn nay. <p>K¿ ¿n, con xin chúc mëng HGMVN có thêm hai thành viên mÛi là éc Cha Micae Hoàng éc Oanh và éc Cha Antôn Vi Huy Ch°¡ng. Nh¥t là Giáo HÙi ViÇt Nam ta l¡i hân h¡nh có thêm mÙt vË HÓng Y mÛi: Con xin chân thành chúc mëng éc Tân HÓng Y GB Ph¡m Minh M«n! Xin Thiên Chúa chúc lành và ban ¡n séc m¡nh cho éc HÓng Y mÛi và hai Giám Måc mÛi. <p>Nhân dËp này, con cing muÑn nói lên lòng hi¿u th£o, sñ quí m¿n và c£m thông sâu xa cça con Ñi vÛi Quý éc Cha, ·c biÇt trong hoàn c£nh h¿t séc khó khn cça ¥t N°Ûc và Giáo HÙi hiÇn nay. <p>Trong kó hÍp HGMVN nm ngoái, con  cing nh° bi¿t bao kitô hïu khác trong và ngoài n°Ûc  r¥t hân hoan vui mëng khi th¥y Quý éc Cha ã gíi th° lên QuÑc HÙi và Nhà N°Ûc à trình bày sñ th­t vÁ tình hình ¥t n°Ûc cing nh° tình tr¡ng tôn giáo ch°a °ãc tñ do. Sau ó, éc HY Ph¡m Minh M«n cing ã có hai lá th° nói lên mÙt nÙi dung t°¡ng tñ, ·c biÇt vÁ sñ tha hóa và nguyên nhân tha hóa trong xã hÙi. Và tháng 6-2003, éc HY cing gíi th° cho chính quyÁn vÛi nh­n Ënh r±ng các pháp lÇnh tôn giáo càng vÁ sau càng có tính xen vào nÙi bÙ các tôn giáo nhiÁu h¡n sâu h¡n, càng xi¿t ch·t các tôn giáo h¡n, ngh)a là càng i xa tinh th§n cça hi¿n pháp vÁ tñ do tôn giáo h¡n. <p>Ch¯c ch¯n mÍi kitô hïu trong và ngoài n°Ûc, c£ con nïa, cing nh° r¥t nhiÁu ng°Ýi thuÙc các tôn giáo b¡n, luôn luôn éng ±ng sau Quý éc Cha, à çng hÙ Quý éc Cha trong t¥t c£ nhïng phát biÃu chân thñc, th³ng th¯n, hãp lý, nh±m bênh vñc chân lý, công lý và tình th°¡ng, làm cho xã hÙi và Giáo HÙi nên tÑt ¹p h¡n. <p>Con xin trình bày nhïng ý ngh) cça con vÛi Quý éc Cha nhân dËp ¡i hÙi cça HGMVN kó này. <p align=center>*** <p>HiÇn nay, ¥t n°Ûc cça chúng ta v«n còn là mÙt ¥t n°Ûc éng vào hàng ch­m phát triÃn vÁ nhiÁu m·t, và còn r¥t nhiÁu m·t ch°a Õn Ënh, ch°a hãp lý, ch°a úng vÛi tinh th§n hi¿n pháp cça ¥t n°Ûc, ch°a phù hãp vÛi tinh th§n b£n Tuyên Ngôn QuÑc T¿ Nhân QuyÁn cça Liên HiÇp QuÑc mà ¥t n°Ûc ta ã ký k¿t khi gia nh­p tÕ chéc quÑc t¿ này. Vì th¿, ¥t n°Ûc ta còn c§n r¥t nhiÁu ý ki¿n óng góp, cing nh° nhiÁu n× lñc xây dñng cça ng°Ýi dân à ¥t n°Ûc i lên. <p>Chính vì th¿, mÍi ng°Ýi Áu mong ãi nhïng ý ki¿n óng góp r¥t có giá trË và trÍng l°ãng cça Quý éc Cha, vì ti¿ng nói cça HGMVN là mÙt trong nhïng ti¿ng nói có uy tín, có th¿ giá ch³ng nhïng Ñi vÛi Nhà N°Ûc ViÇt Nam, vÛi dân chúng, mà còn Ñi vÛi quÑc t¿ nïa. ó là nhïng hÓng ân ·c biÇt ví nh° «<i>nhïng y¿n b¡c</i>» (x. Mt 25,14-30) mà Thiên Chúa trao cho Quý éc Cha vÛi l°ãng lÛn h¡n r¥t nhiÁu so vÛi bi¿t bao tÕ chéc khác trong xã hÙi. °¡ng nhiên càng °ãc ban nhiÁu thì càng có trách nhiÇm nhiÁu: ng°Ýi °ãc «<i>hai y¿n</i>» thì chÉ c§n làm lãi thành «<i>hai y¿n khác</i>», nh°ng ng°Ýi °ãc «<i>nm y¿n</i>» thì ph£i làm lãi thành «<i>nm y¿n khác</i>». K» không sinh lãi mà l¡i «<i>em chôn gi¥u y¿n b¡c</i>» cça mình thì không khÏi bË trëng ph¡t. <p>Chính vì ngh) nh° th¿, nên mÍi ng°Ýi Áu trông ãi ti¿ng nói trung thñc và th³ng th¯n cça Quý éc Cha m×i l§n có cuÙc hÍp HGMVN th°Ýng niên. Và mÍi ng°Ýi Áu c£m th¥y r¥t vui t°¡i ph¥n khßi khi th¥y có nhïng ti¿ng nói xây dñng ¥t n°Ûc të Quý éc Cha, ·c biÇt të kó ¡i HÙi th°Ýng niên nm ngoái (2002). N¿u ti¿ng nói cça HGMVN không có trÍng l°ãng, không có th¿ giá, mà chÉ có giá trË nh° ti¿ng nói cça nhïng ng°Ýi dân th¥p cÕ bé miÇng, thì ch¯c ch¯n ch³ng m¥y ai trông ãi ti¿ng nói cça Quý éc Cha c£. <p>Trong b¥t kó mÙt t­p thà nào cing có ng°Ýi tÑt ng°Ýi x¥u, ngay trong b£n thân mÙt ng°Ýi cing có ph§n tÑt ph§n x¥u. Trong Giáo HÙi, trong hàng giáo ph©m, trong hàng linh måc tu s), trong hàng ngi giáo dân, luôn luôn có ng°Ýi tÑt ng°Ýi x¥u. Cing v­y, trong chính quyÁn, trong hàng ngi lãnh ¡o ¥t n°Ûc, cing có ng°Ýi tÑt ng°Ýi x¥u. Ng°Ýi x¥u và ng°Ýi tÑt luôn luôn ¥u tranh vÛi nhau. HÅ ng°Ýi x¥u th¯ng th¿ thì t­p thà i xuÑng, mà ng°Ýi tÑt th¯ng th¿ thì t­p thà i lên. Nhïng ng°Ýi tÑt, nhïng ng°Ýi có l°¡ng tâm trong sáng trong chính quyÁn  mà con tin ch¯c ch¯n r±ng không ph£i là ít  luôn luôn mong mÏi Quý éc Cha lên ti¿ng cho iÁu tÑt, iÁu thiÇn, iÁu chân thñc, úng vÛi sñ òi buÙc cça l°¡ng tâm, à hÍ dña vào ó làm h­u thu«n hay c¡ sß h§u chÑng l¡i iÁu ác. N¿u Quý éc Cha im l·ng, nhïng ng°Ýi tÑt ¥y s½ th¥t vÍng, và Quý éc Cha ã bÏ lá nhïng c¡ hÙi tÑt à çng hÙ sñ thiÇn. MÙt cách nào ó, sñ im l·ng cça ng°Ýi tÑt khi hoàn c£nh òi hÏi hÍ ph£i lên ti¿ng làm chéng cho iÁu tÑt, iÁu chân th­t, thì trong tr°Ýng hãp này nó có tác dång nh° Óng lõa vÛi sñ ác. ó là iÁu mà con bi¿t Quý éc Cha không bao giÝ ch¥p nh­n. <p>MÍi ng°Ýi không mong ãi Quý éc Cha làm b¥t kó iÁu gì v°ãt khÏi nhïng quyÁn h¡n hãp pháp ã °ãc qui Ënh cho mÍi công dân trong Hi¿n Pháp cça ¥t n°Ûc ta cing nh° trong b£n Tuyên Ngôn QuÑc t¿ Nhân QuyÁn. MÍi ng°Ýi chÉ mong ãi Quý éc Cha t­n dång nhïng quyÁn hãp pháp ¥y à nói lên ti¿ng nói cça «<i>sñ th­t, công lý và tình th°¡ng</i>»  là ba iÁu cÑt y¿u nh¥t cça Kitô giáo (x. Mt 23,23b)  à bênh vñc nhïng ai ang bË Ñi xí b¥t công, bË àn áp, Óng thÝi bênh vñc Giáo HÙi Công giáo cing nh° các Giáo HÙi cça các tôn giáo khác. Trong quá khé, nhïng l§n lên ti¿ng cça Quý éc Cha cho tñ do tôn giáo, cça éc HY GB. Ph¡m Minh M«n, không ai có thà b¯t b» °ãc iÁu gì là Quý éc Cha ã v°ãt khÏi quyÁn h¡n hãp pháp cça mình c£. ó cing là nhïng iÁu ch³ng nhïng có thà làm, mà còn là bÕn ph­n ph£i làm trong chéc vå cça ng°Ýi ngôn sé nïa. <p>Nhïng ng°Ýi không có ti¿ng nói ang mong ãi ti¿ng nói cça Quý éc Cha  là nhïng ng°Ýi °ãc Thiên Chúa chÍn làm ngôn sé à lên ti¿ng thay cho hÍ nh° sách Châm ngôn vi¿t: «<i>Con hãy mß miÇng nói thay cho ng°Ýi câm, và biÇn hÙ cho mÍi ng°Ýi b¥t h¡nh. Hãy mß miÇng xét xí th­t công minh, biÇn hÙ cho nhïng k» nghèo nàn khÑn khÕ</i>» (Cn 31,8-9). R¥t mong Quý éc Cha luôn là hiÇn thân cça éc Giêsu «<i>t¡i ây và lúc này cho nhân dân ViÇt Nam thÝi ¡i này, éc Giêsu, ¥ng ã °ãc «xéc d§u t¥n phong à loan báo Tin Mëng cho k» nghèo hèn, gi£i phóng cho k» bË giam c§m, làm ng°Ýi mù sáng m¯t, tr£ l¡i tñ do cho ng°Ýi bË áp béc</i>» (Mt 4,18). <p>Nhïng Ñi t°ãng vëa kà trong Mt 4,18 ang mong ãi Quý éc Cha céu giúp hÍ nh° ng°Ýi n xin mù lòa t¡i Giêrikhô mong ãi éc Giêsu ¿n vÛi anh  b¥t ch¥p có «<i>nhiÁu ng°Ýi quát n¡t b£o anh ta im i</i>». Anh ta mong Ngài lên ti¿ng hÏi anh: «<i>Anh muÑn tôi làm gì cho anh ?</i>» và chïa lành cho anh (x. Mc 10,46-52). N¿u éc Giêsu cing nà sã nhïng k» quát n¡t anh, ch¯c ch¯n anh ta s½ sÑng trong c£nh mù lòa suÑt Ýi. Và có l½ mÙt éc Giêsu nh° th¿ không thà là éc Giêsu ích th­t °ãc! <p align=center>*** <p>HiÇn nay, Giáo HÙi Công giáo ViÇt Nam nói riêng và các tôn giáo khác nói chung ang có trách nhiÇm h¿t séc lÛn lao Ñi vÛi sñ tÓn t¡i và phát triÃn cça mình khi mà Nhà N°Ûc ang chu©n bË Ã trong tháng 10 này ban hành mÙt pháp lÇnh mÛi liên quan ¿n sinh ho¡t cça các tôn giáo. Pháp lÇnh này s½ £nh h°ßng sâu xa và m¡nh m½ ¿n kh£ nng tÓn t¡i và phát triÃn cça các tôn giáo t¡i ViÇt Nam nói chung, và cça Giáo HÙi Công giáo ViÇt Nam nói riêng. MÙt khi mà pháp lÇnh ã trß thành vn b£n chính théc thì khó có thà sía l¡i °ãc nïa, và mÍi ng°Ýi, nh¥t là các c¥p chính quyÁn Ëa ph°¡ng, cé viÇc áp dång nÙi dung pháp lÇnh ó trong tëng sñ kiÇn, tëng hoàn c£nh. ViÇc áp dång có thà °ãc thñc hiÇn mÙt cách khôn ngoan và mÁm d»o, nh°ng cing có thà mÙt cách h¿t séc céng ng¯c và máy móc tùy theo tính khí cá nhân cça m×i nhân viên chính quyÁn có trách nhiÇm xí lý. <p>R¥t may, à hình thành pháp lÇnh này, Nhà N°Ûc có mÝi gÍi ng°Ýi dân óng góp ý ki¿n. Ph£i nói viÇc mÝi gÍi óng góp này là mÙt hình théc dân chç  ít nh¥t trên danh ngh)a  à ng°Ýi dân thñc hiÇn quyÁn làm chç cça mình. Chính vì th¿, n¿u chúng ta không sí dång c¡ hÙi này à thñc hiÇn quyÁn làm chç cça ng°Ýi dân trong viÇc so¡n th£o pháp lÇnh, thì chúng ta có ph§n nào trách nhiÇm n¿u ch³ng may nó °ãc so¡n th£o mÙt cách b¥t lãi cho các tôn giáo. Vì th¿, ch¯c ch¯n HGMVN s½ có ý ki¿n óng góp riêng cça mình, và ý ki¿n cça HGM ch¯c ch¯n s½ có mÙt trÍng l°ãng r¥t lÛn. Ý théc nh° th¿, con c£m th¥y có trách nhiÇm góp ý cho b£n dñ th£o này. Và con thñc hiÇn trách nhiÇm này b±ng cách góp ý vÛi Quý éc Cha trong viÇc góp ý này. <p>Con xin ính kèm theo th° này b£n góp ý cça con. T¥t c£ nhïng góp ý này Áu xu¥t phát të lòng yêu m¿n «<i>chân lý, công lý và tình th°¡ng</i>», và të tâm tình yêu quê h°¡ng, ¥t n°Ûc và Giáo HÙi. R¥t mong nó giúp ích ph§n nào cho Quý éc Cha trong viÇc góp ý cho viÇc so¡n th£o pháp lÇnh tôn giáo s¯p tÛi. <p align=center>*** <p>CuÑi cùng, con xin kính chúc Hai éc HÓng Y cùng Quý éc Cha luôn tràn §y Th§n Khí cça Thiên Chúa, à luôn khôn ngoan và can £m trong công viÇc lèo lái con thuyÁn Giáo HÙi trong hoàn c£nh khó khn này. <p>Kính th° <p>MÙt Kitô hïu ViÇt Nam<br> <b><i>NguyÅn Chính K¿t</i></b><br> 6/8A, Quang Trung, Ph°Ýng 12, Qu­n Gò V¥p,<br> Thành PhÑ HÓ Chí Minh</p> <hr width="20%"> <a name="nck031018b"></a> <p align=center><font size="5" color="#FF0000">Suy t° và góp ý<br> vÁ pháp lÇnh tôn giáo 2003</font></p> <p align=right>NGUYÄN CHÍNH K¾T <p>Nh­n °ãc th° cça Tòa TÕng Giám Måc Sàigòn ngày 2-7-2003 mÝi gÍi các linh måc, tu s) và giáo dân trong giáo ph­n suy t° và góp ý cho viÇc so¡n th£o pháp lÇnh tôn giáo, tôi c£m th¥y mình có trách nhiÇm h°ßng éng lÝi mÝi gÍi này. Tôi ngh) khi mÝi gÍi góp ý, ng°Ýi mÝi gÍi mong muÑn mÙt sñ góp ý thành th­t, th³ng th¯n, vÛi thiÇn ý xây dñng. ó cing là iÁu tôi chç tr°¡ng thñc hiÇn khi vi¿t bài này. Và sau ây là nhïng suy t° và góp ý cça tôi. <p><b>Có c§n thi¿t ph£i có, hay có nên có mÙt pháp lÇnh tôn giáo không ?</b> <p>Tr°Ûc h¿t, tôi xin ·t v¥n Á là có c§n thi¿t ph£i có, hay có nên có mÙt pháp lÇnh cho các tôn giáo hay không, khi mà trong hi¿n pháp và nhïng vn b£n pháp lu­t khác  ch³ng h¡n s¯c lÇnh sÑ 234-SL vÁ tôn giáo do Chç TËch HÓ Chí Minh ký ngày 16-6-1955  ã có nhïng quy Ënh khá rõ ràng và khá hãp lý vÁ ph¡m vi này. Cé viÇc em ra áp dång úng nh° th¿ là tÑt ¹p rÓi. iÁu quan trÍng là nhïng vn b£n ¥y có th­t sñ °ãc áp dång úng nh° nÙi dung trong ó hay không. Chúng ta thí xem các quÑc gia khác trên th¿ giÛi có nhïng pháp lÇnh vÁ tôn giáo nh° th¿ không. N¿u hÍ không có, thì tÑt nh¥t ¥t n°Ûc chúng ta cing không nên có. T¡i sao ¥t n°Ûc cça chúng ta ít lâu nay phát sinh quá nhiÁu v¥n Á vÁ tôn giáo nh° th¿? Tôi ngh): ó là vì chç tr°¡ng tñ do tôn giáo °ãc qui Ënh trong hi¿n pháp ã không °ãc tôn trÍng. <p>Sß d) ít lâu nay có nhïng r¯c rÑi vÁ v¥n Á tôn giáo, có nhïng cuÙc tranh ¥u cho tñ do tôn giáo trong và ngoài n°Ûc, là vì th­t sñ có tình tr¡ng àn áp tôn giáo ß trong n°Ûc. ViÇc àn áp này nhiÁu khi dña trên: <ul> <li>nhïng pháp lÇnh ch°a hãp lý vÁ tôn giáo, <li>nhïng pháp lÇnh có kh£ nng hãp pháp hóa viÇc àn áp tôn giáo, <li>nhïng pháp lÇnh h¡n ch¿ quyÁn tñ do tôn giáo cça ng°Ýi dân ã °ãc ghi trong hi¿n pháp, không áp éng nguyÇn vÍng và nhu c§u tôn giáo cça ng°Ýi dân. </ul> <p>Thi¿t t°ßng à gi£i quy¿t nhïng r¯c rÑi ó, thì nên bÏ nhïng pháp lÇnh mang tính h¡n ch¿ tñ do tôn giáo ¥y i là xong, không c§n ph£i so¡n th£o mÙt pháp lÇnh mÛi làm gì. à gi£i quy¿t nhïng vå tranh ¥u vÁ tôn giáo, thì c§n ph£i gi£i quy¿t t­n gÑc nhïng nguyên nhân gây nên nhïng cuÙc tranh ¥u ¥y là tình tr¡ng àn áp tôn giáo có th­t trong n°Ûc. Vì hÅ còn có àn áp, còn có b¥t công thì t¥t y¿u còn phát sinh ¥u tranh, úng nh° Lênin ã nói: «Þ âu có àn áp, ß ¥y có ¥u tranh». MuÑn h¿t ¥u tranh thì ph£i diÇt àn áp. N¿u nhà n°Ûc chÉ tìm cách d¹p mÍi cuÙc tranh ¥u mà v«n duy trì àn áp thì rõ ràng là nhà n°Ûc thi¿u thiÇn chí, chÉ trë ngÍn ché không diÇt gÑc. <p>T¡i sao có bi¿t bao v¥n Á nÕi cÙm trong ¥t n°Ûc nh° tham nhing, quan liêu, ma túy, ) i¿m, buôn l­u& ang hoành hành trên ¥t n°Ûc chúng ta, làm dân chúng thÑng khÕ bi¿t bao thì l¡i không th¥y có nhïng pháp lÇnh ·c biÇt à ngn ch·n chúng? Thi¿t t°ßng chuyÇn nào th­t sñ ang tàn phá ¥t n°Ûc thì ph£i °u tiên ra pháp lÇnh à ngn ch·n nhïng chuyÇn ó tr°Ûc, th¿ mÛi là hãp lý và khoa hÍc! Thi¿u hãp lý và khoa hÍc thì chÉ làm cho ¥t n°Ûc lún sâu vào l¡c h­u, nghèo ói và bi th£m! HiÇn nay, có r¥t nhiÁu lãnh vñc nh° kinh doanh, giáo dåc, y t¿, thu¿ khóa & nhà n°Ûc qu£n lý t°¡ng Ñi lÏng l»o gây nên bi¿t bao thiÇt h¡i to lÛn cho ¥t n°Ûc cing nh° cho nhà n°Ûc. Nh°ng riêng lãnh vñc tôn giáo thì l¡i bË qu£n lý mÙt cách quá ch·t ch½, m·c dù tôn giáo không hÁ gây nên nhïng thiÇt h¡i hay r¯c rÑi nào cho ¥t n°Ûc. Chính viÇc qu£n lý mÙt cách quá ch·t ch½ này mÛi là nguyên nhân gây nên nhïng cuÙc tranh ¥u cho tñ do tôn giáo gay g¯t và quy¿t liÇt trong và ngoài n°Ûc hiÇn nay. <p>Tôn giáo là nhu c§u ngàn nm cça qu§n chúng và ang óng góp cho ¥t n°Ûc bi¿t bao iÁu tÑt ¹p, c§n gì ph£i có mÙt pháp lÇnh ·c biÇt cho tôn giáo? Cé à tôn giáo phát triÃn mÙt cách tñ nhiên nh° h§u h¿t các quÑc gia khác trên th¿ giÛi là Õn. Can chi ¥t n°Ûc ta l¡i ph£i có nhïng pháp lÇnh vÁ tôn giáo cho thêm r¯c rÑi? Nhïng quÑc gia khác không có nhïng r¯c rÑi vÁ tôn giáo âu ph£i vì hÍ có thêm ngoài hi¿n pháp nhïng pháp lÇnh vÁ tôn giáo, mà úng h¡n là vì hÍ không có thêm nhïng pháp lÇnh gây r¯c rÑi ¥y. <p><b>C§n có sñ công b±ng và bình ³ng giïa ng°Ýi có tôn giáo và không tôn giáo</b> <p>Thi¿t t°ßng a sÑ dân chúng ViÇt Nam cing nh° các dân tÙc á châu khác Áu có ·c tính chung là r¥t sùng ¡o, Áu có nhu c§u tôn giáo. Chính vì th¿ mà các tôn giáo lÛn Áu xu¥t phát të châu Á. SÑ ng°Ýi vô th§n trong n°Ûc cing nh° trên th¿ giÛi chÉ là mÙt thiÃu sÑ. Vì th¿, thi¿t t°ßng mÙt nhà n°Ûc n¿u th­t sñ vì dân thì ph£i ·c biÇt quan tâm tÛi nhu c§u chung cça toàn dân, ché không thà chÉ quan tâm tÛi nhu c§u cça mÙt thiÃu sÑ n¯m quyÁn. Mà nhu c§u tôn giáo là mÙt nhu c§u lÛn nh¥t trong sÑ các nhu c§u tâm linh hay tinh th§n cça a sÑ ng°Ýi dân trong n°Ûc. <p>Vì th¿, th­t là phi lý khi ng°Ýi vô th§n vÑn chÉ chi¿m mÙt tÉ lÇ r¥t nhÏ trong n°Ûc l¡i có quyÁn tñ do phÕ bi¿n, tuyên truyÁn mÙt cách h¿t séc chính théc lý thuy¿t vô th§n cça mình, mÙt lý thuy¿t cing nÕi ti¿ng mang tính giáo iÁu y nh° lý thuy¿t cça các tôn giáo. Th­t v­y, tri¿t hÍc Mác-Lênin, là tri¿t lý vÑn chÉ °ãc mÙt thiÃu sÑ dân chúng công nh­n, l¡i °ãc d¡y ß ¡i hÍc và mÍi sinh viên Áu bË bÙ giáo dåc bó buÙc ph£i hÍc mÛi có thà lên lÛp hay thi ­u? Th­m chí nhà n°Ûc còn b¯t buÙc c£ các tu s) ph£i hÍc nïa! Các chçng sinh ã hÍc tri¿t lý này ß ¡i hÍc rÓi, th¿ mà khi vào chçng viÇn l¡i còn ph£i hÍc l¡i l§n nïa! Dù hÍc l¡i, sÑ giÝ Ã hÍc l¡i môn này l¡i nhiÁu h¡n b¥t kó môn hÍc chính nào cça tôn giáo mình!  Còn tín Ó cça các tôn giáo chi¿m mÙt t÷ lÇ r¥t lÛn trong dân chúng, th¿ mà không mÙt lý thuy¿t tôn giáo nào °ãc d¡y hay phÕ bi¿n ß ¡i hÍc. Các tôn giáo ch³ng nhïng không °ãc phép phÕ bi¿n chính théc ß ¡i hÍc mà có muÑn phÕ bi¿n giáo lý cça mình ß ch× khác thì Áu bË ràng buÙc và h¡n ch¿ bßi nhïng lu­t lÇ h¿t séc ch·t ch½ vÁ tôn giáo! R¥t nhiÁu tr°Ýng hãp viÇc phÕ bi¿n bË c¥m ng·t b±ng nhïng biÇn pháp r¥t g¯t gao.  Nh° v­y, cé công tâm mà xét thì ph£i nói: tình tr¡ng b¥t bình ³ng ¥y là cñc kó phi lý, th¿ mà l¡i ang x£y ra trong ¥t n°Ûc ta! <p>Th­t là phi lý khi mà các tôn giáo v«n ti¿p tåc tÓn t¡i và phát triÃn m¡nh trên th¿ giÛi, và ang góp ph§n quan trÍng trong viÇc giáo dåc hïu hiÇu con ng°Ýi, thì lý thuy¿t cça các tôn giáo l¡i bË h¡n ch¿ phÕ bi¿n bßi nhïng iÁu này lu­t nÍ trong nghË Ënh này pháp lÇnh kia! Còn tri¿t Mác-Lênin thì trên th¿ giÛi càng ngày càng ít ng°Ýi theo, ít n°Ûc theo, nhiÁu quÑc gia tr°Ûc ây theo nay ã të bÏ vì th¥y nó không em l¡i sñ ti¿n bÙ cho ¥t n°Ûc, thì n°Ûc ta l¡i coi trÍng thé tri¿t lý này ¿n th¿! N¿u tri¿t lý này sau khi theo trên 50 nm t¡i miÁn B¯c và g§n 30 nm t¡i miÁn Nam mà làm cho ¥t n°Ûc mình v°ãt lên hàng c°Ýng quÑc, thì ch¯c ch¯n ng°Ýi dân s½ çng hÙ viÇc c°áng béc hÍc lý thuy¿t ¥y. ±ng này thñc t¿ cho th¥y nó không °ãc nh° v­y! N¿u nó là thé tri¿t lý °ãc a sÑ nhân dân theo thì viÇc coi trÍng nó nh° th¿ thì cing còn có chút hïu lý. ±ng này a sÑ nhân dân là hïu th§n, là có tôn giáo, Áu không ch¥p nh­n thé tri¿t lý chç tr°¡ng vô th§n cça mÙt thiÃu sÑ nh° th¿! Th­t là phi lý khi ép buÙc dân chúng ph£i hÍc nó! <p>Có hãp lý không khi mÙt £ng c§m quyÁn ¥t n°Ûc l¡i có quyÁn b¯t dân chúng ph£i hÍc lý thuy¿t cça mình! Thí hÏi: gi£ nh° £ng c§m quyÁn là Ph­t giáo, nên buÙc t¥t c£ mÍi sinh viên các tôn giáo khác  kà c£ nhïng sinh viên vô th§n  Áu ph£i hÍc tri¿t lý Ph­t giáo ß ¡i hÍc, thì nh° v­y có hãp lý không? Nhïng ng°Ýi vô th§n ho·c theo tôn giáo khác bË c°áng ép hÍc Ph­t giáo nh° th¿ có téc tÑi không? Gi£ nh° có chuyÇn phi lý ¥y x£y ra, thì nó v«n còn hãp lý h¡n viÇc bó buÙc d¡y tri¿t Mác-Lênin ß ¡i hÍc, vì d«u sao Ph­t giáo cing chi¿m a sÑ trong dân chúng, ang khi ng°Ýi theo chç ngh)a Mác-Lênin chÉ chi¿m mÙt t÷ lÇ r¥t nhÏ (kho£ng 2%). Hay gi£ nh° bên Hoa Kó, khi £ng CÙng Hòa lên n¯m quyÁn liÁn b¯t t¥t c£ mÍi sinh viên Áu ph£i hÍc tri¿t lý cça £ng mình, thì Hoa Kó có còn là mÙt ¥t n°Ûc dân chç nïa không ? Hay là mÙt ¥t n°Ûc «£ng chç» ? <p>Thí dùng công tâm mà xét xem nh° th¿ này có hãp lý không, có dân chç không: lý thuy¿t cça mÙt thiÃu sÑ n¯m quyÁn trong n°Ûc thì °ãc tñ do phÕ bi¿n, còn các lý thuy¿t cça ¡i a sÑ dân chúng thì bË h¡n ch¿ phÕ bi¿n, phÕ bi¿n thì ph£i xin phép, và ng°Ýi có quyÁn cho phép thì tùy tiÇn muÑn cho thì cho, muÑn không cho cing °ãc ? <p>Thñc ra, tôi r¥t c£m thông vÛi £ng CÙng S£n trong viÇc áp ·t này, vì ó là cám d× chung cho t¥t c£ nhïng ai n¯m quyÁn. Chính Giáo HÙi Công giáo cça tôi, khi n¯m trong tay nhiÁu th¿ lñc, cing bË cám d× dùng áp lñc à buÙc ng°Ýi khác theo mình, hÍc giáo lý cça mình, cå thà nh¥t là thÝi Trung cÕ. iÁu ó rõ ràng là sai trái, không thà ch¥p nh­n °ãc! MÙt vài chính phç Công giáo trên th¿ giÛi cing ã l¡m quyÁn nh° v­y, và ã bË dân chúng l­t Õ. °¡ng nhiên không chÉ có Công giáo, mà trong nhiÁu tôn giáo khác cing có nhïng tr°Ýng hãp t°¡ng tñ. Tôi h¿t séc c£m thông vÛi nhïng cám d× ¥y, vì chính tôi, trong nhïng tr°Ýng hãp nhÏ bé cça Ýi sÑng mình, tôi cing bË cám d× t°¡ng tñ và ã nhiÁu phen chiÁu theo cám d× ¥y. Nh°ng vì th¥y sñ tai h¡i cça viÇc áp ·t ¥y, nên tôi v«n chç tr°¡ng ph£i tranh ¥u vÛi b£n thân, vÛi tha nhân, trong xã hÙi cing nh° trong giáo hÙi cça tôi, à sñ áp ·t ¥y x£y ra càng ít càng tÑt. <p><b>Tinh th§n bình ³ng trong hi¿n pháp</b> <p>Hi¿n pháp ViÇt Nam (nm 1992) nói: «<i>nhà n°Ûc thñc hiÇn chính sách bình ³ng, oàn k¿t, t°¡ng trã giïa các dân tÙc, nghiêm c¥m mÍi hành vi kó thË, chia r½ dân tÙc</i>» (iÁu 5, §2); «<i>MÍi công dân Áu bình ³ng tr°Ûc pháp lu­t</i>» (iÁu 52). N¿u có sñ phân biÇt Ñi xí giïa ng°Ýi vô th§n hay vô tôn giáo và ng°Ýi hïu th§n hay có tôn giáo nh° th¿ thì còn gì là bình ³ng nïa? Ph£i chng ó là mÙt «hành vi kó thË, chia r½ dân tÙc» mà Hi¿n Pháp iÁu 5 nghiêm c¥m? N¿u lý thuy¿t cça mÙt thiÃu sÑ này có quyÁn °ãc d¡y ß ¡i hÍc, thì lý thuy¿t cça nhïng thiÃu sÑ lÛn h¡n, và nh¥t là cça a sÑ cing ph£i °ãc d¡y nh° th¿ ß ¡i hÍc; và ai muÑn hÍc lý thuy¿t nào thì tñ do chÍn lña. Có nh° th¿ thì mÛi úng là «bình ³ng tr°Ûc pháp lu­t» ché? Cách hành xí nh° hiÇn nay thì rõ ràng là vi ph¡m hi¿n pháp! <p>Trên nguyên t¯c, n¿u không có mÙt pháp lÇnh nhïng ng°Ýi vô th§n (ch³ng h¡n à buÙc hÍ ph£i tôn trÍng sñ tñ do tôn giáo cça nhïng ng°Ýi hïu th§n & ), thì cing không nên có mÙt pháp lÇnh cho nhïng ng°Ýi hïu th§n. C§n ph£i tôn trÍng tinh th§n «bình ³ng tr°Ûc pháp lu­t» cça hi¿n pháp ché! <p><b>N¿u có mÙt pháp lÇnh vÁ tôn giáo, thì & </b> <p><b><i>Pháp lÇnh ph£i phù hãp hoàn toàn vÛi hi¿n pháp</i></b> <p>N¿u ¥t n°Ûc chúng ta là tr°Ýng hãp ·c biÇt c§n ph£i có mÙt pháp lÇnh vÁ tôn giáo, thì thi¿t t°ßng pháp lÇnh c§n ph£i nêu rõ lý do hãp lý cça nó. <p>Gi£ nh° pháp lÇnh này là c§n thi¿t à chi ti¿t hóa nhïng tr°Ýng hãp cå thà vÁ ph¡m vi tôn giáo, thì nguyên t¯c tr°Ûc tiên ph£i theo là <i>không mÙt iÁu kho£n nào trong pháp lÇnh này °ãc phép i ng°ãc l¡i vÛi nhïng iÁu kho£n ã °ãc quy Ënh:</i> <ul> <li><i>trong tuyên ngôn quÑc t¿ nhân quyÁn</i> mà ¥t n°Ûc ta ã ký k¿t vÛi Liên HiÇp QuÑc, <li><i>rÓi ¿n trong hi¿n pháp cça ¥t n°Ûc mình</i>. </ul> <p>Tôi cÑ ý ·t theo thé tñ trên vì các vn b£n trên có nhïng giá trË khác nhau. MÍi ng°Ýi, mÍi nhóm ng°Ýi, mÍi tôn giáo, mÍi quÑc gia ph£i °u tiên tuân thç nhïng vn b£n có giá trË cao h¡n. N¿u có iÁu kho£n nào trong pháp lÇnh i ng°ãc l¡i vÛi nhïng vn b£n trên, thì iÁu kho£n ¥y trß thành vi ph¡m tuyên ngôn quÑc t¿, ho·c vi ph¡m hi¿n pháp. Thi¿t t°ßng lúc ¥y, ng°Ýi công dân có quyÁn góp ý cho nhïng ng°Ýi so¡n th£o pháp lÇnh th¥y sñ vi ph¡m ¥y, và nhïng ng°Ýi này có bÕn ph­n ph£i sía sai. N¿u không sía sai, thì chính hÍ ã vi ph¡m tuyên ngôn quÑc t¿ ho·c hi¿n pháp ¥t n°Ûc, và hÍ ph£i chËu trách nhiÇm tr°Ûc pháp lu­t. <p><b><i>Pháp lÇnh ph£i thà hiÇn rõ nét chç tr°¡ng tñ do tôn giáo cça tuyên ngôn quÑc t¿ nhân quyÁn và cça hi¿n pháp</i></b> <p>Måc ích cça pháp lÇnh tôn giáo là chi ti¿t hóa viÇc áp dång chç tr°¡ng vÁ tôn giáo cça tuyên ngôn quÑc t¿ nhân quyÁn và hi¿n pháp vào nhïng tr°Ýng hãp hay hoàn c£nh cå thà cça ¥t n°Ûc. Vì th¿, pháp lÇnh ph£i ph£n £nh trung thñc chç tr°¡ng tñ do tôn giáo mà hai vn b£n ¥y qui Ënh. <p>°¡ng nhiên trong t¥t c£ mÍi quÑc gia, không thà tránh khÏi nhïng tr°Ýng hãp có nhïng công dân l¡m dång quyÁn tñ do tôn giáo à làm iÁu sai trái, xâm ph¡m lãi ích quÑc gia. Và pháp lÇnh buÙc ph£i Á c­p ¿n nhïng tr°Ýng hãp này và Á ra nhïng biÇn pháp xí lý. Nh°ng pháp lÇnh không thà n¡i vào lý do ¥y à chç tr°¡ng kiÃm soát quá ch·t ch½ ho·c xen quá nhiÁu và quá sâu vào nÙi bÙ cça các tôn giáo. ViÇc kiÃm soát quá ch·t ch½ ho·c xen quá sâu vào nÙi bÙ cça các tôn giáo Óng ngh)a vÛi vi ph¡m quyÁn tñ do tôn giáo. Trong nhïng lãnh vñc khác, nhà n°Ûc nhiÁu khi kiÃm soát mÙt cách quá lÏng l»o ¿n n×i bË l¡m dång mÙt cách tr§m trÍng, th¿ mà v«n cé ti¿p tåc duy trì sñ lÏng l»o ¥y. Vì th¿, không có lý do nào chính áng à nhà n°Ûc kiÃm soát các tôn giáo ch·t ch½ mÙt cách ·c biÇt và b¥t th°Ýng nh° th¿. <p><b><i>C§n l°u ý nhïng tÕ hãp iÁu lu­t có thà bË lãi dång à àn áp tôn giáo</i></b> <p>R¥t có thà trong pháp lÇnh có nhïng iÁu lu­t mâu thu«n nhau, mà n¿u xét riêng tëng iÁu thì không th¥y gì trß ng¡i l¯m, nh°ng khi áp dång chung vÛi nhau thì iÁu này hãp vÛi iÁu kia trß thành mÙt tÕ hãp iÁu lu­t có thà bË lãi dång à àn áp tôn giáo. Ch³ng h¡n: iÁu A qui Ënh mÍi sinh ho¡t tôn giáo Áu ph£i thñc hiÇn t¡i nhïng n¡i quy Ënh (ch³ng h¡n nhà thÝ, nhà nguyÇn & ). Và iÁu B quy Ënh mÍi viÇc xây c¥t nhà thÝ nhà nguyÇn Áu ph£i xin phép chính quyÁn. N¿u xét riêng r½ hai iÁu này thì ta c£m th¥y nh° không có gì trß ng¡i. Nh°ng ây có thà là mÙt thòng lÍng à nhà n°Ûc có thà tùy tiÇn cho phép hay không cho phép các tín Ó mÙt n¡i nào ó sinh ho¡t tôn giáo. <p>Ch³ng h¡n Ñi vÛi mÙt tôn giáo ch°a °ãc nhà n°Ûc chính théc công nh­n, thì khi tín Ó tå t­p nhau sinh ho¡t tôn giáo t¡i t° gia thì chính quyÁn dña vào iÁu A à buÙc hÍ ph£i gi£i tán. Các tín Ó này vì ch°a có n¡i hãp pháp à tå t­p sinh ho¡t tôn giáo, nay muÑn sinh ho¡t tôn giáo mÙt cách hãp pháp nên chÉ còn cách là xin phép nhà n°Ûc xây dñng mÙt nhà nguyÇn à hÍ có thà tå t­p sinh ho¡t. Nh°ng khi xin phép thì nhà n°Ûc l¡i tùy tiÇn không cho phép mà không nêu lý do chính áng nào c£. <p>Tôi xin an cí mÙt tr°Ýng hãp cå thà x£y ra mÛi ây, còn nóng hÕi, trong tháng 6-7/2003, ó là tr°Ýng hãp xây dñng nhà thÝ Tin Lành qu­n 2. M·c dù HÙi Thánh Tin Lành có §y ç iÁu kiÇn gi¥y tÝ hãp pháp à xin xây nhà nguyÇn, nh°ng chính quyÁn v«n không cho. Và vì nhu c§u tâm linh c¥p bách, các tín Ó ành ph£i xây mÙt cn nhà t¡m thÝi à sinh ho¡t chung  là iÁu mà lu­t pháp cho phép khi ã xin phép mà chính quyÁn không tr£ lÝi. Nh°ng khi xây xong thì chính quyÁn huy Ùng lñc l°ãng ¿n òi gi­t s­p. Các tín Ó ph£i sµn sàng sÑng ch¿t tranh ¥u b£o vÇ ngôi nhà t¡m thÝi làm nhà nguyÇn ¥y thì mÛi b£o vÇ °ãc cho ¿n nay. NhiÁu nhà thÝ khác cça các tín Ó tôn giáo ã bË chính quyÁn gi­t s­p mà r¥t ít ng°Ýi bi¿t vì thi¿u thông tin. <p>VÛi nhïng tÕ hãp iÁu lu­t nh° th¿, các tín Ó bË dÓn vào th¿ buÙc ph£i sinh ho¡t tôn giáo b¥t hãp pháp, và vì th¿ hÍ bË khó dÅ ç iÁu, th­m chí bË tù, bË ánh ­p, v.v& Nhïng tÕ hãp iÁu lu­t nh° th¿ úng là °a ng°Ýi công dân có tôn giáo vào ngõ bí hay th¿ k¹t. Vì mÙt ±ng n¿u cé tôn trÍng nhïng iÁu lu­t ¥y thì ành ph£i l×i lu­t cça l°¡ng tâm, và ±ng khác n¿u hÍ tuân theo lu­t l°¡ng tâm thì hÍ buÙc ph£i l×i nhïng iÁu lu­t cça nhà n°Ûc. <p>Mà Ñi vÛi các tín Ó cça h§u h¿t các tôn giáo trên th¿ giÛi, thì c§n ph£i °u tiên tuân theo lu­t cça l°¡ng tâm h¡n là lu­t cça tôn giáo hay cça nhà n°Ûc. HÍ hành Ùng nh° v­y là r¥t úng, vì lu­t cça l°¡ng tâm là lu­t ß bên trong, °ãc ghi sµn trong l°¡ng tri con ng°Ýi, muôn Ýi không thay Õi. Th­t v­y, Ýi thuß nào thì n gian nói dÑi, trÙm c¯p gi¿t ng°Ýi & v«n là x¥u; và bênh vñc ng°Ýi y¿u uÑi, cô thân cô th¿, bË àn áp& v«n là tÑt. Nhïng tên trÙm c°Ûp gi¿t ng°Ýi x¥u xa nh¥t, tuy không hành xí theo lu­t cça l°¡ng tâm, nh°ng trong thâm tâm, chúng cing v«n ph£i phân biÇt iÁu nào thiÇn iÁu nào ác t°¡ng tñ nh° mÍi ng°Ýi. Còn lu­t cça tôn giáo hay cça nhà n°Ûc thì có thà thay Õi, nay th¿ này mai th¿ khác. NhiÁu quÑc gia trên th¿ giÛi thay Õi pháp lu­t soành so¡ch, nay s¯c lÇnh này, mai nghË Ënh khác. Trong ó cing có nhïng iÁu lu­t vi hi¿n, không hãp tình hãp lý, ho·c không thích hãp vÛi ý nguyÇn cça dân chúng hay vÛi hoàn c£nh cça ¥t n°Ûc! <p>Khi pháp lÇnh có nhïng tÕ hãp iÁu kho£n mang tính «tung, héng» à có thà àn áp tôn giáo b±ng pháp lu­t nh° v­y, thì các tín Ó ành ph£i ch¥p nh­n sinh ho¡t tôn giáo b¥t hãp pháp, b¥t ch¥p bË àn áp, tù ày, ch¿t chóc! VÛi pháp lÇnh ã °ãc ban hành, nhà n°Ûc dÓn hÍ vào mÙt cái th¿ b¥t hãp pháp, mà v«n có thà phç nh­n mình không hÁ àn áp tôn giáo mà chÉ áp dång lu­t pháp mà thôi! Và nhïng k» bË b¯t, bË tù tÙi trong nhïng tr°Ýng hãp này thì Áu bË nhà n°Ûc coi là nhïng ng°Ýi vi ph¡m lu­t pháp quÑc gia ché không ph£i vì lý do tôn giáo! <p>Vì th¿, khi góp ý ki¿n cho pháp lÇnh, c§n ph£i sáng suÑt à tránh tình tr¡ng pháp lÇnh trß thành mÙt công cå àn áp tôn giáo mÙt cách hãp pháp, hay nói cách khác là à có thà hãp pháp hóa viÇc àn áp tôn giáo. <p>Riêng vÁ lu­t buÙc ph£i sinh ho¡t tôn giáo ß nhïng n¡i quy Ënh, tôi th¥y không có gì c§n thi¿t ph£i buÙc ng°Ýi dân nh° th¿. N¿u ó là mÙt nhu c§u tñ nhiên cça nhân dân, là mÙt sinh ho¡t em l¡i lãi ích tâm linh cho nhiÁu ng°Ýi, thì nhà n°Ûc ph£i tôn trÍng và t¡o mÍi iÁu kiÇn dÅ dàng à hÍ thñc hiÇn. H§u h¿t các quÑc gia khác trên th¿ giÛi âu có lu­t buÙc nh° th¿, mÍi ng°Ýi muÑn sinh ho¡t tôn giáo ß âu tùy ý. N¿u ông ng°Ýi quá thì ph£i báo cho chính quyÁn  ché không ph£i xin phép  à chính quyÁn cí ng°Ýi tÛi giï an ninh tr­t tñ cho dân, ché chính quyÁn âu có quyÁn c¥m ng°Ýi dân sinh ho¡t tôn giáo ß n¡i này n¡i kia. Khi à cho ng°Ýi dân °ãc tñ do sinh ho¡t tôn giáo ß n¡i nào hÍ có nhu c§u, các quÑc gia kia âu có x£y ra chuyÇn r¯c rÑi vÁ tôn giáo. Còn ß n°Ûc ta, chính iÁu lu­t òi buÙc các tín Ó ph£i sinh ho¡t tôn giáo ß nhïng n¡i qui Ënh mÛi gây nên bi¿t bao r¯c rÑi vÁ tôn giáo të x°a ¿n nay. Vì th¿, tôi Á nghË bãi bÏ cái lu­t vÑn không c§n thi¿t mà chÉ gây nên r¯c rÑi này! <p><b><i>Pháp lÇnh ph£i mang tính hai chiÁu</i></b> <p>N¿u pháp lÇnh cé nh¥t Ënh chç tr°¡ng duy trì c¡ ch¿ «<i>xin-cho</i>»  là mÙt c¡ ch¿ vÑn i ng°ãc l¡i vÛi tính dân chç  thì khi qui Ënh nhïng tr°Ýng hãp nào ng°Ýi công dân buÙc ph£i xin phép, cing ph£i qui Ënh nhïng tr°Ýng hãp nào các nhân viên chính quyÁn buÙc ph£i cho phép, n¿u không cho phép là vi ph¡m pháp lu­t và ph£i bË xí lý nghiêm minh. Pháp lÇnh không thà chÉ qui Ënh có mÙt chiÁu: buÙc ng°Ýi ph£i xin mà không buÙc ng°Ýi ph£i cho, khi¿n cho ng°Ýi xin thì bË buÙc mà ng°Ýi cho thì °ãc tùy tiÇn. Ngh)a là không xin, hay xin không °ãc mà v«n cé làm thì l×i pháp lu­t; còn k» có quyÁn cho phép mà không chËu cho phép khi ã có nhïng ký do hãp lý thì l¡i không l×i pháp lu­t. Quy Ënh chÉ mÙt chiÁu nh° v­y là vi ph¡m tinh th§n «bình ³ng tr°Ûc pháp lu­t» cça iÁu 52 hi¿n pháp, cing là mÙt «hành vi kó thË, chia r½ dân tÙc» mà hi¿n pháp iÁu 5 §2 nghiêm c¥m. Thí då, khi buÙc ng°Ýi i tu trong nhïng tr°Ýng hãp nào ph£i xin phép, thì cing ph£i buÙc ng°Ýi nh­n ¡n trong nhïng tr°Ýng hãp nào ph£i cho phép. <p><b><i>Nhà n°Ûc không thà là bÁ trên cao c¥p nh¥t trong nÙi bÙ cça các tôn giáo, các tÕ chéc tôn giáo</i></b> <p>Cách hành xí cça nhà n°Ûc hiÇn nay Ñi vÛi các tôn giáo khi¿n ng°Ýi ta có thà tñ hÏi: Có ph£i nhà n°Ûc là bÁ trên cao c¥p nh¥t cça các giáo hÙi, các tôn giáo, các tu viÇn, các tÕ chéc tôn giáo& không? Có ph£i chính quyÁn có quyÁn phç quy¿t (veto) t¥t c£ mÍi Á nghË mang tính nÙi bÙ cça các tôn giáo, kà c£ chính quyÁn c¥p xã, c¥p ph°Ýng ? <p>HiÇn nay, nhà n°Ûc ang Á cao t° t°ßng HÓ Chí Minh. Vì th¿, tinh th§n cça Chç tËch HÓ Chí Minh trong S¯c lÇnh 234-SL vÁ Tôn giáo ký ngày 14-6-1955 ch¯c ch¯n v«n là mÙt tinh th§n có giá trË Ñi vÛi nhà n°Ûc ViÇt Nam. S¯c lÇnh ghi: «<i>Chính quyÁn không can thiÇp vào nÙi bÙ các tôn giáo</i>» (iÁu 13); «<i>Riêng vÁ công giáo, quan hÇ vÁ tôn giáo giïa Giáo HÙi ViÇt Nam vÛi Toà thánh La-mã là v¥n Á nÙi bÙ cça công giáo</i>» (Ch°¡ng IV, iÁu 13). <p>Nhà n°Ûc òi hÏi mÍi viÇc bÕ nhiÇm, thuyên chuyÃn nhiÇm sß cça các chéc s¯c trong các giáo hÙi ph£i °ãc nhà n°Ûc cho phép mÛi °ãc thñc hiÇn, iÁu ¥y không ph£i là chính quyÁn ã can thiÇp vào nÙi bÙ cça các tôn giáo sao? HiÇn nay Giáo HÙi ViÇt Nam ang bË trì trÇ r¥t nhiÁu vì nhiÁu n¡i c§n thi¿t ph£i có giám måc hay linh måc à phåc vå giáo dân thì nhà n°Ûc l¡i không cho phép giám måc hay linh måc tÛi. NhiÁu linh måc ß mÙt nhiÇm sß quá lâu  có vË ß mãi mÙt giáo xé trên 20 nm nay  nhiÁu khi là iÁu b¥t lãi cho sñ phát triÃn nhiÇm sß ¥y; nh°ng giám måc muÑn Õi i thì nhà n°Ûc không ch¥p nh­n. N¿u giáo hÙi cé bË lÇ thuÙc mÙt cách quá ch·t ch½ vào nhà n°Ûc nh° th¿ thì làm sao giáo hÙi phát triÃn °ãc? Nhà n°Ûc có th­t sñ c§n thi¿t ph£i b¯t tôn giáo lÇ thuÙc vào mình quá áng nh° th¿ không? H§u h¿t các n°Ûc trên th¿ giÛi âu b¯t buÙc các tôn giáo ph£i lÇ thuÙc vào mình quá nh° v­y, t¡i sao ¥t n°Ûc mình l¡i ph£i nh° th¿? Ch³ng l½ ¥t n°Ûc ta ã Õ ra bi¿t bao x°¡ng máu, hàng triÇu ng°Ýi ã ph£i gåc ngã, à rÓi cuÑi cùng chÉ °ãc mÙt thé tñ do nh° th¿ sao? MÙt thé tñ do bË lÇ thuÙc quá áng vào nhà n°Ûc! Qu£ là ¥t n°Ûc ta ph£i tr£ mÙt giá quá m¯c à °ãc mÙt thé tñ do không b±ng nhïng n°Ûc khác, ang khi hÍ không ph£i tr£ giá m¯c nh° th¿! <p>Nhà n°Ûc òi hÏi mÍi viÇc bÕ nhiÇm, thuyên chuyÃn nhiÇm sß cça các chéc s¯c trong giáo hÙi ph£i °ãc nhà n°Ûc cho phép mÛi °ãc thñc hiÇn, ai muÑn i tu ph£i °ãc nhà n°Ûc ch¥p thu­n mÛi °ãc tu, ai °ãc giám måc chÍn làm linh måc ph£i °ãc nhà n°Ûc Óng ý thì mÛi °ãc phong chéc & nh° th¿ không ph£i là nhà n°Ûc xen vào nÙi bÙ cça tôn giáo sao? Nh° v­y thì th¿ nào mÛi là xen vào nÙi bÙ? Ph£i chng khi nhà n°Ûc cí ng°Ýi cça mình vào các c¡ sß tôn giáo à làm bÁ trên cao c¥p nh¥t trong ó thì mÛi là xen vào nÙi bÙ ? <p>Th­t ra hiÇn nay trên danh ngh)a thì nhà n°Ûc ß ngoài các tÕ chéc tôn giáo, nh°ng nhà n°Ûc v«n th°Ýng có quyÁn phç quy¿t (veto) mÍi quy¿t Ënh trong nÙi bÙ các tôn giáo. úng ra, trong tëng tÕ chéc tôn giáo, chÉ có bÁ trên cao c¥p nh¥t cça tÕ chéc tôn giáo ¥y mÛi có quyÁn phç quy¿t nhïng ý ki¿n, Á nghË cça mÍi ng°Ýi trong nÙi bÙ cça mình. Nh°ng hiÇn nay, nhà n°Ûc ã trß thành bÁ trên cao c¥p nh¥t cça t¥t c£ mÍi tôn giáo trong n°Ûc khi giành quyÁn phç quy¿t ¥y cça t¥t c£ các lo¡i bÁ trên trong các tôn giáo. Nh° th¿ mà nhà n°Ûc v«n không cho là mình can thiÇp vào nÙi bÙ cça các tôn giáo! Qu£ th­t, tôi không thà nào hiÃu °ãc theo nhà n°Ûc thì cåm të «<i>can thiÇp vào nÙi bÙ</i>» có ngh)a là gì! H³n là nhà n°Ûc ã hiÃu khác h³n vÛi cách hiÃu cça h§u h¿t mÍi ng°Ýi trong n°Ûc cing nh° trên th¿ giÛi! <p align=center>*** <p>ó chÉ là mÙt vài v¥n Á mà tôi béc xúc nh¥t liên quan ¿n pháp lÇnh tôn giáo mà nhà n°Ûc muÑn °a ra trong tháng 10 này. Còn nhiÁu v¥n Á khác mà tôi ch°a muÑn bàn tÛi nh° viÇc tôn trÍng tài s£n cça các tôn giáo, viÇc tôn trÍng các sinh ho¡t và sñ tham gia cça các tôn giáo vào công cuÙc xây dñng và phát triÃn ¥t n°Ûc, v.v& <p>iÁu tôi mong °Ûc không gì khác h¡n hay v°ãt xa h¡n sñ tñ do tôn giáo mà ng°Ýi dân trong h§u h¿t các quÑc gia trên th¿ giÛi ang thå h°ßng. Tôi không mong có °ãc nhiÁu tñ do h¡n nhïng ng°Ýi dân ß các quÑc gia khác, mà chÉ c§n th­t sñ °ãc tñ do b±ng hÍ là ç rÓi! Tôi ngh) °Ûc vÍng ó là °Ûc vÍng chính áng nh¥t cça ng°Ýi dân trong b¥t kó quÑc gia nào trên th¿ giÛi. R¥t mong nhïng vË so¡n th£o pháp lÇnh tôn giáo céu xét nhïng góp ý chân thành nh¥t cça tôi. <p>Sàigòn, ngày 6-10-2003 <p><b><i>NGUYÄN CHÍNH K¾T</i></b></p> <hr></hr> <p align=right> <a href="tacgia_nguyenchinhket.html"><b>Måc Låc</b></a> </p> <hr></hr> <br> </div> </BODY> </HTML>