Đối Thoại Website: Doi-Thoai.com Email: toasoandoithoai@yahoo.com
Đối Thoại Năm 2000Trần Khuê - Nguyễn Thị Thanh Xuân |
DÂN CHỦ : VẤN ĐỀ CỦA DÂN TỘC VÀ THỜI ĐẠI (a)
Người ta hay nhầm yếu tố dân chủ với thể chế dân chủ. Trong những xã hội phát triển thấp kém như xã hội nô lệ, xã hội phong kiến, những người lao động bị bóc lột, bị chà đạp, họ bị tước hết quyền làm người, quyền sống. Tuy nhiên, người ta cũng hiểu rằng sống trong xã hội nô lệ thì khổ thật, vì người nô lệ chỉ được coi là công cụ biết nói nhưng vẫn sướng hơn thời nguyên thủy. Chế độ phong kiến thì chuyên quyền độc đoán, tô tức nặng nề, bị đánh đập chém giết tàn bạo nhưng rõ ràng con người vẫn sướng hơn ở chế độ nô lệ.
Sống trong những xã hội có giai cấp, người lao động vẫn tiếp tục đau khổ nhưng rõ ràng mức đau khổ giảm dần. Cho nên trước đây người ta hay ngoái lại quá khứ, mơ ước sống đời Nghiêu Thuấn mà quên mất rằng đó là thời kỳ thị tộc, làm không đủ ăn, đói đến mức có khi phải ăn thịt lẫn nhau. Đúng là những mơ ước hão huyền.
Tức nước thì vỡ bờ. Khi bị áp bức bóc lột quá đáng thì người ta phải chống, nên chủ nô hay chúa đất cũng phải nới tay, trả cho người lao động những quyền tối thiểu. Điều này có lợi cho người lao động, đồng thời cũng lợi cho cả chủ nô và chúa đất. Khi nào được dễ chịu, người ta cảm thấy đã được ít nhiều chủ động trong cuộc sống, thế là coi như đã được hưởng dân chủ.
Trở lại nghĩa gốc của từ dân chủ ở tiếng Hy Lạp "đê-môt" là nhân dân, "kratôt" là sức mạnh, thế lực. Sức mạnh, thế lực của nhân dân.
Nhưng tất cả những quyền đó phải đợi đến sau cách mạng tư sản mới được thể chế hóa thành một chế độ dân chủ hẳn hoi. Chế độ dân chủ tư sản với nhiều điều hạn chế, tuy chưa làm chúng ta hài lòng nhưng vẫn phải xác nhận rằng nó tốt đẹp, tiến một bước rất cơ bản so với chế độ phong kiến độc tài chuyên chế. Nhắc lại sơ qua như thế để thấy rằng không nên khinh thường, bỉ báng dân chủ tư sản và rõ ràng với tư cách của những người hiểu biết không thể bỉ báng những thành tựu của nhân loại. Ngay xã hội tư bản nào mà giai cấp thống trị còn luyến tiếc thiết chế phong kiến cũng không dám tuyên bố mình là nước quân chủ mà phải thêm hai chữ lập hiến. Có thể cứ giữ lại quốc vương hoặc nữ hoàng nhưng quyền lực thì không được ra khỏi hiến pháp đã qui định. Vua hay nữ hoàng cũng không có quyền vi phạm hiến pháp. Cùng là chế độ tư bản cả thôi, nhưng chế độ cộng hòa cao hơn và tốt hơn chế độ quân chủ lập hiến. Ít nhất là nó cũng không phải nuôi nợ cái đám hoàng tộc vô tích sự, lắm chuyện. Xem như thế mới thấy hiến pháp quan trọng như thế nào vì nó là thước đo trình độ tiến bộ của từng xã hội.
Bác Hồ và Đảng ta ý thức được tầm quan trọng của hiến pháp cho nên ngay sau khi giành được chính quyền và Tuyên ngôn độc lập, đã khẩn trương tổ chức Tổng tuyển cử, bầu ra Quốc hội và thông qua Hiến pháp Dân chủ Cộng hòa. Trên thế giới này không biết có nước nào như Việt Nam, như Nam Bộ, đồng bào ta đi bỏ phiếu dưới làn đạn quân thù, có những nơi máu đổ ngay trên hòm phiếu. Lòng khát khao dân chủ tự do của toàn dân ta cao như thế đó và sẵn sàng trả giá đắt như thế đó. Chớ quên rằng 30 năm đổ xương máu, 30 năm mặt đối mặt với kẻ thù của đồng bào Nam bộ, của toàn thể nhân dân Việt Nam chính là để bảo vệ bản Hiến pháp này, bảo vệ những quyền tự do thiêng liêng đã được ghi trên Hiến pháp. Hồ Chí Minh thực sự là vĩ đại, xứng đáng tiêu biểu cho DẤN TỘC và ĐẢNG LAO ĐỘNG vì Người là cha đẻ của Nhà nước Dân chủ đầu tiên ở Việt Nam và ở Đông Nam Á này. Trong lịch sử nước nhà có 4 mốc quan trọng nhất :
Mốc quan trọng thứ nhất : đó là thời điểm Đức Tổ Hùng Vương tạo lập nên nhà nước Văn Lang - nhà nước đầu tiên ở Việt Nam. Chính nhờ có nhà nước Văn Lang với đầy đủ thiết chế kỷ cương, luật pháp mà ta rèn luyện được bản lĩnh Việt, đủ nội lực đề kháng để chống lại mọi cuộc xâm lăng quân sự và văn hóa bất kể từ phương nào tới. Chỉ cần nhớ rằng khi tộc Hán vốn là một dân tộc phát triển sớm và cực kỳ hùng mạnh, vượt Dương Tử Giang tràn xuống phương Nam (dấu tích đường xuống là Hán Khẩu hiện nay) thì Bách Việt rơi vào tình trạng hoảng loạn như thế nào. Có những tộc thì chạy sang các đảo phía Đông, có những tộc chạy xuống tận vùng đa đảo phương Nam (Mã Lai, Nam Dương v.v.) tộc nào không chạy kịp thì bị đồng hóa (Mân Việt, Dương Việt v.v.), chỉ còn Lạc Việt là trụ lại được và trụ vững mấy nghìn năm liền.
Xem qua thế đủ hiểu nghị lực sống và bản lĩnh Lạc Việt ra sao. Không phải ngẫu nhiên mà chúng ta có quyền kiêu hãnh nhìn ra thế giới với tư thế con Hồng, cháu Lạc !
- Mốc quan trọng thứ hai : đó là cái năm 939 Ngô Quyền cắm cọc trên sông Bạch Đằng đánh tan đạo quân Nam Hán do tướng Hoằng Thao chỉ huy đưa nước nhà thoát ách nô lệ ngàn năm Bắc thuộc xây nền móng cho một nhà nước độc lập, mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử dân tộc, tạo ra một tiền đề trong tâm linh người Việt : bất chấp thời gian, bất chấp kẻ thù hùng mạnh, hãy vùng lên thẳng lưng mà làm người (do không nhận thức được tầm quan trọng của mốc lịch sử này nên Ban đổi tên đường ở TPHCM mới đặt Ngô Quyền vào con đường nhỏ, chưa kể lại còn đặt các cụ tổ Lạc Long Quân, Ấu Cơ vào đường nhỏ hơn cả đường Ngô Quyền).
- Mốc quan trọng thứ ba : Chỉ cần nhớ rằng ở thế kỷ XV vương triều Đại Minh là một vương triều chính thống cai trị một lãnh thổ rộng lớn và phát triển rực rỡ về nhiều phương diện. Thế mà bọn Trần Thiêm Bình thất thế còn ngu xuẩn rước lũ voi Minh về giày mả tổ khiến chúng đặt lên đầu lên cổ dân ta một ách thống trị tàn bạo chưa từng thấy : "Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn; Vùi con đỏ xuống dưới hầm tai vạ" (Bình Ngô đại cáo).
Thử hỏi nếu không có đầy đủ lòng tin vào ý chí quật khởi và tiềm năng văn hiến của dân tộc thì Lê Lợi, Nguyễn Trãi và những anh hùng đương thời có đủ gan phát động cuộc khởi nghĩa rồi cùng với nghĩa quân 10 năm trường nằm gai nếm mật, rồi tiến tới chém tướng Liễu Thăng và bắt sống toàn bộ đại quân của thiên triều phải hàng phục, đến nỗi khi được tha chết vẫn còn chưa hết sợ hãi :
Mã Kỳ, Phương Chính cấp cho 500 chiếc thuyền ra đến bể còn hồn bay phách lạc
Vương Thông, Mã Anh cấp cho vài ngàn cỗ ngựa về đến nước còn tim đập chân run
(Bình Ngô đại cáo)
Do đó nhà chí sĩ anh hùng Phan Bội Châu khi viết Việt Nam vong quốc sử đã đánh giá rất cao công cuộc khôi phục nước nhà của Bình Định Vương Lê Lợi và nghĩa quân Lam Sơn, nhằm khơi dậy ý chí quật khởi và niềm tin vào tiền đồ đất nước của 20 triệu đồng bào đang đắm chìm trong nô lệ, đau khổ.
- Mốc quan trọng thứ tư :
Đó là thời điểm Hồ Chí Minh cùng với 5000 đảng viên cộng sản lãnh đạo toàn dân giành lại nền độc lập cho đất nước sau 80 năm nô lệ và tiến hành hai cuộc kháng chiến thần thánh, đánh thắng hai đế quốc to, khẳng định vị thế vẻ vang của Việt Nam trên trường quốc tế. Về mốc lịch sử quan trọng này, chúng ta và con cháu sau này còn phải nghiên cứu dài dài mới hiểu hết tầm quan trọng của nó đối với dân tộc và thời đại. Ở đây, chúng tôi chỉ xin nêu một điểm khác biệt để tham khảo chung và để thấy bước phát triển quan trọng của 4000 năm dựng nước :
Đức tổ Hùng Vương có công lớn khai sáng nên nhà nước đầu tiên và đó là nhà nước của giai cấp quí tộc.
Còn Đức thánh Hồ Chí Minh khai sáng ra một nhà nước của nhân dân, do nhân dân làm chủ và có một hiến pháp dân chủ sánh ngang được với mọi bản hiến pháp trên thế giới. Nói thật rõ ràng điều này để mọi người cùng nhận thức ra con đường phát triển tất yếu của dân tộc, không ai được phép đảo ngược.
Cứ mở Hiến pháp năm 1946 sẽ rõ :
Chương I chỉ gồm 3 điều, 9 dòng mà đã nêu bật được toàn bộ tinh thần của thời đại Hồ Chí Minh :
Điều thứ 1 : Nước Việt Nam là một nước dân chủ cộng hòa. Tất cả quyền bính trong nước là của toàn thể nhân dân Việt Nam, không phân biệt nòi giống, gái trai, giàu nghèo, giai cấp, tôn giáo.
Điều thứ 2 : Đất nước Việt Nam là một khối thống nhất. Trung, Nam, Bắc không thể phân chia.
Điều thứ 3 : Cờ của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa nền đỏ, giữa có sao vàng 5 cánh.
Quốc ca là bài Tiến quân ca.
Thủ đô đặt ở Hà Nội.
Những dòng chữ thiêng liêng như thế mà người ta dám vi phạm thì to gan thật.
Chúng tôi không muốn nói chuyện thay đổi quốc ca nữa. Đấy chỉ là một trò hão huyền không đáng nói đến, chỉ cần khẳng định rằng : bài TIẾN QUẤN CA thiêng liêng này không thể thay đổi, không được quyền thay đổi và vĩnh viễn không cần thay đổi.
Về quốc hiệu, chúng ta đã chót thay, cũng vẫn nên bàn bạc lại một cách nghiêm chỉnh. Nếu cơ sở kinh tế xã hội đã phát triển mà không thay cho phù hợp thì hoàn toàn không đúng. Ngay hiến pháp và các nghị quyết của Đảng gần đây nhất vẫn ghi nhận rằng Việt Nam đang quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Còn về cơ sở kinh tế, chúng ta đang cố gắng trở lại với Lênin, nghĩa là làm NEP, làm chủ nghĩa tư bản nhà nước. Và tất nhiên chúng ta phải chấp nhận sự bóc lột có giới hạn, chấp nhận khoảng cách giàu nghèo với quyền điều tiết một cách hợp lý của chúng ta. Chưa đáng thay mà lại thay, theo ý một vài đồng chí nào đó. Đúng là một chuyên vô duyên. Riêng chúng tôi, chúng tôi vẫn tin rằng Đảng ta vẫn phát huy được truyền thống dũng cảm : có sai thì sửa.
Một vấn đề nghiêm trọng khác đòi hỏi tất cả phải thảo luận một cách nghiêm túc là : "Tất cả quyền bính trong nước là của toàn thể nhân dân Việt Nam". Dòng chữ đơn giản này đã thể hiện cái cốt lõi của tinh thần dân chủ. Và chính do Bác Hồ và Đảng ta đã thực thi mấy chục năm qua nên mới có thành tựu vĩ đại như ngày nay. Có những điều gần đây người ta hay nhấn mạnh là nghĩa vụ. Trước kia, đó là quyền cả đấy thôi. Làm gì có cái gọi là "nghĩa vụ quân sự". Chỉ có cái quyền là "quyền đi bộ đội Cụ Hồ". Đến nỗi không đủ cân thì giắt đá, giắt gạch vào người cho đủ cân để thực hiện cái quyền này. Người ta có quyền đóng thuế nông nghiệp, có quyền đi dân công Điện Biên Phủ. Trong vùng tạm chiếm miền Bắc và nhất là ở miền Nam thời chống Mỹ, người ta có quyền nuôi và cất giấu cán bộ, người ta có quyền đi B để sát cánh cùng đồng bào miền Nam chiến đấu, có quyền chịu tra tấn đánh đập và quyền chết để bảo vệ cán bộ Mặt trận giải phóng. Ai dám cưỡng bách người ta làm những chuyện đó ? Ai dám ngăn cản không cho người ta thực hiện những quyền đó. Sau hàng trăm năm nô lệ, người ta mới được hưởng cái quyền vùng dậy, quyền chết cho độc lập tự do, chết cho Dân Tộc và Tổ Quốc trường tồn. Lần giở lịch sử lại một chút, nhớ lại thời Cụ Hồ và chính phủ lâm thời. Cụ Hồ vừa mới từ Tân Trào về Hà Nội, cũng chưa kịp đi thăm đồng bào Trung Bộ hay Nam Bộ, nghĩa là cũng chưa có đủ thì giờ để giáo dục thuyết phục hoặc dân vận gì cả. Nhưng thử hỏi ai dám ngăn cản cái quyền ông bà Trịnh Văn Bô mang 1547 lượng vàng ra ủng hộ chính phủ Cụ Hồ, ông bà Huỳnh Thiện Lộc ở Nam Bộ cũng hiến hàng ngàn mẫu ruộng cho cách mạng và mang hàng ngàn lượng vàng để ủng hộ chính phủ Cụ Hồ. Cụ Hồ và Chính phủ lâm thời chỉ với hai bàn tay trắng thế mà chỉ trong có 1 tuần lễ vàng mà đã có khả năng tống khứ 15 vạn quân Tưởng về và đủ tiền mua vũ khí trang bị cho những đơn vị vệ quốc đoàn đầu tiên. Chưa kể hàng triệu thị dân tiểu tư sản tự đốt phá nhà mình để đi theo kháng chiến. Những người như Trịnh Văn Bô, Nguyễn Thiện Lộc, Nguyễn Thị Năm ....... và những nhà tư sản dân tộc, những địa chủ kháng chiến, họ có tiếc công tiếc của gì đâu. Đúng như Cụ Hồ đã nói : "Thấy người ta nói đấu tranh giai cấp thì mình cũng đấu tranh giai cấp". Thử hỏi trên đất Việt mình có giai cấp nào không mong cho Tổ quốc được độc lập tự do. Có người dân Việt nào dù ở Paris hay Luân Đôn, dù ở Úc Đại Lợi hay Canađa, California lại không nhớ đến Đức tổ Hùng Vương, lại không muốn thực hiện quyền đóng góp của mình để cho Việt Nam được rạng mặt rạng mày với thế giới (tất nhiên thời nào cũng phải trừ ra cái lũ phản bội Tổ quốc bán hồn cho quỉ).
Công bằng mà đánh giá, Bác Hồ của chúng ta là người ý thức đầy đủ nhất, rõ nhất, cao nhất về quyền lợi của nhân dân. Đừng nói đến những lý tưởng xa vời vợi, Người bỏ cả cuộc đời của mình ra đấu tranh trước hết vì quyền dân chủ của nhân dân (chúng tôi nói của nhân dân vì hiện nay có nhiều người lãnh đạo nghĩ rằng họ làm chủ chứ không phải dân làm chủ, nhưng họ lại luôn miệng nói đến dân chủ. Trong từ dân chủ của họ không có nội hàm nhân dân. Bảo họ giả dối là đúng, bảo họ tuy đi theo chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh nhưng ý thức hệ thì phi dân chủ cũng chẳng sai).
Không phải ngẫu nhiên khi Hồ Chí Minh chỉ đạo làm Hiến pháp năm 1946, Người đã đặt ngay nghĩa vụ và quyền lợi công dân ở chương thứ hai. Nghĩa vụ chỉ ghi sơ sài có 2 điều (điều 4 và 5) quyền lợi thì ghi tới 11 điều (từ điều 6 đến điều thứ 16) và có mấy quyền quan trọng nhất thì được ghi ngay ở điều thứ 10 (trong tổng số 70 điều).
Điều thứ 10 : Công dân Việt Nam có quyền :
- Tự do ngôn luận
- Tự do xuất bản
- Tự do tổ chức và hội họp
- Tự do tín ngưỡng
- Tự do cư trú, đi lại trong nước và ra nước ngoài.
Sở dĩ chúng tôi nhắc lại nguyên văn điều 10 này là vì trong đó có một điều cốt tử mà thiếu nó thì không đảm bảo được bất cứ quyền dân chủ nào : quyền tự do ngôn luận.
Nhân dân thấy bọn tham nhũng hằng ngày hằng giờ ăn cắp, ăn trộm, ăn cướp công khai hoặc bí mật, hô hoán lên liền bị bịt miệng lại (các ông các bà dám buộc tội, dám tố cáo giám đốc, tổng giám đốc, thống đốc, chủ tịch ủy ban, bí thư đảng ủy ....... không sợ bị địch lợi dụng hay sao ? Không biết làm như thế là chống lại sự lãnh đạo của Đảng à ?). Thế là kẻ cướp lại nhởn nhơ, người lương thiện thì phải vào tù hoặc phải trốn biệt xứ, phóng viên báo đài nào can đảm phanh phui sự việc liền bị mất việc hoặc bị trù dập khốn khổ không ngóc đầu lên được. Ngay từ đầu bọn tham nhũng còn ít, mới ló đầu ra, nhân dân bảo bắt đi thì không bắt, bất đắc dĩ phải bắt, bảo xử đi thì lại không xử hoặc xử thật nhẹ, bảo bỏ tù đi thì cho án treo hoặc thả cho chúng chạy trốn. Còn nếu có buộc phải giam giữ thì lại cho sống như ông hoàng, thậm chí còn được gắn huân chương (xin miễn nói tên cụ thể để đỡ xấu mặt người ngớ ngẩn). Dư luận vẫn nhức nhối về các vụ Trần Xuân Hoa, Nguyễn Văn Quang .... và gần đây nhất là vụ đám con cái Trần Đàm (Tân Trường Sanh) bỏ trốn ra nước ngoài.
Chưa có ai chịu trách nhiệm, chưa chịu sát cánh với Interpol để bắt bằng được và dẫn độ chúng về. Trong xã, trong phường, trong cơ quan, trong xí nghiệp quốc doanh, trong công ty quốc doanh, "ai ăn, ai không ăn", người ta đâu có nhầm, sao người ta lại không biết. Vạch mặt ra đến đâu bắt ngay đến đấy, chặn ngay đến đấy thì làm gì tham nhũng có thể sinh sôi nảy nở đến nỗi thành phổ biến, thành quốc nạn. Rồi lại đổ quanh đổ quẩn tại cơ chế, tại kinh tế thị trường, tại thiếu tu dưỡng đạo đức, tại "buông lỏng" lãnh đạo .... Không phải thế đâu. Tại cái gốc của nó là thiếu tự do ngôn luận, tự do báo chí. Đến quyền to và mặt dày mày dạn như các tổng thống Mỹ Giônxơn, Níchxơn mà còn phải sợ dư luận trong nước và quốc tế. Bọn tham nhũng, bọn ô dù ở ta ba đầu sáu tay thế nào mà dám nhởn nhơ trước công luận ?
Điều nguy nhất đối với chế độ dân chủ của chúng ta là những người được tin cậy giao cho làm hiến pháp, làm luật thì lại tìm cách bóp nhỏ dần dần các quyền dân chủ tự do rồi rút dần các nội hàm và thêm vào những từ vô nghĩa đến nỗi nhiều quyền tự do chân chính chỉ còn là những xác không hồn. Nói có sách, mách có chứng :
Cũng là quyền tự do ngôn luận, ở Hiến pháp năm 1959 chạy tụt xuống điều thứ 25 "Công dân nước Việt Nam dân chủ cộng hòa có các quyền tự do ngôn luận, báo chí hội họp, lập hội và biểu tình. Nhà nước bảo đảm những điều kiện vật chất cần thiết để công dân được hưởng các quyền đó". Đến Hiến pháp năm 1980 thì chạy tụt xuống điều thứ 67 kèm theo một ràng buộc mới :
"Công dân có các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do hội họp, tự do lập hội, tự do biểu tình phù hợp với lợi ích của CNXH và của nhân dân.
Nhà nước tạo điều kiện vật chất cần thiết để công dân sử dụng các quyền đó.
Không ai được lợi dụng các quyền tự do dân chủ để xâm phạm lợi ích của nhà nước và của nhân dân".
Đến Hiến pháp năm 1992 cũng vẫn quyền tự do ấy lại tụt xuống đến điều 69 với một ràng buộc chặt chẽ nhưng không kém phần vô nghĩa :
"Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí; có quyền được thông tin; có quyền hội họp, lập hội, biểu tình theo qui định của pháp luật".
Chúng tôi nói vô nghĩa là vì nó thừa. Chịu khó đếm cụm từ "theo qui định của pháp luật" hoặc "theo luật định" lặp đi lặp lại khoảng dưới 100 lần, đủ thấy tâm thế và tâm lý của người làm luật như thế nào. Hiến pháp là luật mẹ, tất nhiên là đẻ ra một loạt luật con và tất nhiên từ công dân cho đến chủ tịch nước, từ đảng viên thường cho đến tổng bí thư, có ai đủ lương tri mà lại không tuân theo pháp luật mà phải ghi vào Hiến pháp những từ thừa thãi như thế.
Không nghi ngờ gì nữa, ngay bản thân những người ghi vào luật là "phù hợp với lợi ích của CNXH" thì bản thân họ cũng chẳng hiểu thế nào là chủ nghĩa xã hội, thế nào là lợi ích của CNXH và chính những người tương tự như họ ở Liên Xô và Đông Ấu trước đây đã gây tai họa cho xã hội và chế độ.
Bản Hiến pháp tuy chỉ mỏng vài ba chục trang nhưng lại là thành tựu vĩ đại của một quá trình đấu tranh đầy gian khổ và vẻ vang của toàn dân, lẽ nào có thể soạn thảo tùy tiện. Đọc kỹ 3 bản Hiến pháp sửa đổi (1959-1980-1992), chúng tôi mới thấy càng sửa đổi người ta càng đi quá xa nội dung súc tích và đúng đắn của bản Hiến pháp đầu tiên (1946).
Trong bản Hiến pháp sửa đổi năm 1959 (lúc đó Bác Hồ còn), điều 4 được ghi là :
a. Tất cả quyền lực trong nước Việt Nam dân chủ cộng hòa đều thuộc về nhân dân. Nhân dân sử dụng quyền lực của mình thông qua Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp do nhân dân bầu ra và chịu trách nhiệm trước nhân dân, Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp và cơ quan nhà nước khác đều thực hành nguyên tắc tập trung dân chủ".
Thế là tuy có chút hơi xa những vẫn tiếp cận nội dung Điều 1 của bản Hiến pháp 1946.
Đến bản Hiến pháp năm 1980 (11 năm sau khi Bác Hồ mất) thì vẫn Điều 4 lại được ghi là :
"Đảng cộng sản Việt Nam, đội tiên phong và bộ tham mưu chiến lược của giai cấp công nhân Việt Nam được vũ trang bằng học thuyết Mác-Lênin là lực lượng duy nhất lãnh đạo nhà nước, lãnh đạo xã hội; là nhân tố chủ yếu quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam.
Đảng tồn tại và phấn đấu vì lợi ích của giai cấp công nhân và nhân dân Việt Nam.
Các tổ chức của Đảng hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp".
Vẫn điều 4 ấy ở bản Hiến pháp sửa đổi năm 1992 lại được ghi là :
"Đảng cộng sản Việt Nam, đội tiên phong của giai cấp công nhân Việt Nam, đại biểu trung thành quyền lợi của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc, theo chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội.
Mọi tổ chức của Đảng hoạt động trong khuôn khổ và pháp luật".
Ở điểm này, ta khác hẳn giai cấp tư sản phương Tây. Cũng là cầm quyền lãnh đạo nhưng giai cấp tư sản lại chơi trò giấu mặt, bày ra đảng này đảng khác để tranh luận rất gay gắt, thậm chí còn túm ngực nhau đấm nhau, ném giày vào mặt nhau, làm bộ ta đây "tự do dân chủ". Tiếng rằng đủ các thứ đảng nào là : cộng hòa, dân chủ, tự do, xã hội, Thiên chúa giáo, đảng xanh, đảng vàng, đảng một dân tộc v.v. kỳ thực vẫn là đại diện cho các ông chủ đấy thôi. Thử hỏi có đảng nào dám bỏ phiếu khác ý của ông chủ của các Tờrơt, Xanhđica, công ty xuyên quốc gia .... nghĩa là đào này kép khác vào ra chiêng trống cũng vẫn là "đào kép mới" mà thôi. Tóm lại là vẫn giai cấp tư sản độc quyền lãnh đạo xã hội.
Còn ta thì cứ nói trắng ra là Đảng của giai cấp công nhân giữ độc quyền lãnh đạo xã hội, không cần giấu giếm úp mở. Đây là vấn đề thuộc về qui luật đáp ứng nhu cầu của lịch sử, chứ không phải vấn đề muốn hay không muốn, ưng hay không ưng.
Chỉ có điều đã ghi vào Hiến pháp thì phải thận trọng. Tại sao lúc thì không ghi (hiến pháp 1946, hiến pháp 1959), lúc thì lại ghi là "lực lượng lãnh đạo duy nhất" (1980), đến hiến pháp sửa đổi năm 1992 thì lại bỏ đi 2 chữ "duy nhất". Thế nghĩa là thế nào ?
Thực tế thì bảy chục năm qua ai dám tranh quyền lãnh đạo của Đảng cộng sản ? Toàn là độc quyền, toàn là duy nhất cả thôi. Ghi không cẩn thận, người ta thấy Dân tự nhiên mất hết quyền.
Sẽ có ý kiến cãi là Hiến pháp chẳng ghi "quyền làm chủ tập thể" đấy thôi.
Thưa rằng, chẳng ai hiểu hình thù "quyền làm chủ tập thể" như thế nào.
Thực tế cuộc sống cũng đã xác định rằng không làm gì có cái quyền mơ hồ vớ vẩn như thế. Do đó, Hiến pháp năm 1980 ghi và Hiến pháp năm 1992 bỏ đi là đúng.
Chữ nghĩa ghi trong Hiến pháp không cân nhắc cẩn thận khiến cho người ta hiểu tiền hậu bất nhất. "Tổ chức Đảng hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp" tức là Đảng là một bộ phận bình đẳng với các tổ chức khác, lúc thì làm cho người ta hiểu Đảng là một bộ phận siêu quyền lực, trên cả Hiến pháp (lực lượng lãnh đạo duy nhất lãnh đạo nhà nước, lãnh đạo xã hội). Điều này gây một sự ngô nhận rất lớn đối với các đảng viên kém lý luận, hiểu lơ mơ về quyền lực của Đảng và quyền lực của Quốc hội. Những đảng viên tiêu cực, thoái hóa biến chất sở dĩ có thể múa may quay nồm, tác oai tác quái trong một thời gian dài chính là do sự sơ hở này.
Nếu chúng tôi không nhớ nhầm, đồng chí Phạm Văn Đồng từng lo lắng: hiện nay ngưòi ta có thể ngưỡng mộ Việt Nam như đứng trước một bức tượng danh nhân, nhưng ngày mai người ta có thể đi qua Việt Nam không thèm để ý như đi qua một túp lều nát. Chúng ta ý thức được và chúng ta cũng có đủ cơ sở để tự hào và tin tưởng : với tiềm lực và nội lực sẵn có, Việt Nam không cam tâm chịu thua kém bất cứ nước nào trong khu vực và cũng không chịu hổ thẹn khi "sánh vai với các cường quốc năm châu" (|Hồ Chí Minh).
Nhìn về lịch sử nước nhà từ những triều đại tồn tại được hàng trăm năm (Lý 247 năm, Trần 175 năm, Lê 300 năm, Nguyễn (cả nhà chúa lẫn nhà vua là 363 năm) đến những triều đại chỉ tồn tại dăm bảy năm như nhà Hồ 4 năm, Tây Sơn 7 năm v.v. chúng ta đều đã rút ra những bài học lịch sử : vì sao hưng thịnh, vì sao suy vong. Đến năm 2000, chế độ Dân chủ của ta đứng vững được 55 năm. Chúng ta định đứng vững trong bao lâu nữa mà lại không bàn một cách nghiêm chỉnh. Trong khi nhìn ra thế giới, một nhà nước vĩ đại và ưu việt như nhà nước Xô Viết mà tồn tại được có 70 năm. Đau xót biết chừng nào !
Hẳn mọi người sẽ hỏi : vậy thì phải giải quyết như thế nào ?
- TẦT CẢ PHẢI LÀ THỰC CHẦT.
Vừa qua, nếu chúng ta đánh giặc GIẢ, chúng ta có thắng được không ?
Thế thì, chúng ta làm kinh tế GIẢ, dân chủ GIẢ, đánh tham nhũng một cách giả dối vờ vịt mà chúng ta lại hy vọng giải quyết được quốc nạn. Thật là những hy vọng hão huyền !
Năm 1945, 90% nhân dân thất học và mù chữ lại đang đói dài ra, thế là nghèo nàn chứ gì ? Thế là dân trí thấp chứ gì ? Thấp mà người ta lại phân biệt nổi Việt Minh với Việt Quốc, Bất Cách, người ta lại phân biệt được Hồ Chí Minh với Nguyễn Hải Thần, Vũ Hồng Khanh .... Ai yêu nước, ai không yêu nước ? Ai yêu nước nhiều, ai yêu nước ít ? Ai tốt ai xấu ? Ai đúng ai sai ? Ai vì quyền lợi của dân tộc, ai vì quyền lợi của bản thân và phe phái mình ? Dân ta biết cả và không nhầm đâu !
Ngay từ năm 1946, Hồ Chí Minh và những đồng chí của Người, và cả với những ai mà Người đã tinh tường lựa chọn đều lọt vào cặp "mắt xanh" của Nhân Dân. Vì thế mà Nhân Dân đã dồn phiếu cho họ, chọn lựa họ là Đội Tiên Phong của mình : "Nó lú nhưng chú nó khôn" bất cứ đối với cộng đồng nào chớ có chỉ nhìn vào bộ phận trung bình hoặc bộ phận lạc hậu, phải nhìn vào bộ phận tiên tiến của nó. Chính Bác Hồ của chúng ta với con mắt thấu suốt lịch sử và nhìn rộng thấy bốn cõi lại dự báo được tương lai. Người yêu Nhân Dân và tin Nhân Dân, Người lôi bằng được bộ phận tiên tiến của Nhân Dân đi trước để cho tất cả tiếp bước theo sau. Người lôi được cả những phần tử tuyệt đẹp đang sống ở phương trời Tây, trong đó có Phạm Ngọc Lễ mà sau này Người đổi tên cho là thành Trần Đại Nghĩa. Cái ông kỹ sư này đi du học không để mưu vinh thân phì gia mà mày mò bằng được học cách chế chất nổ (cái mà bọn thực dân Pháp dứt khoát không dạy cho du học sinh thuộc địa) để cho Nhân Dân dùng vào việc đại nghĩa sau này. Chúng tôi gọi người trí thức Nam Bộ này cũng như bao nhiêu trí thức chân chính khác ở mọi miền là tuyệt đẹp chính vì bất kỳ sống ở đâu, trong hoàn cảnh nào cũng đêm ngày khóc ra máu, lo lắng cho vận mệnh của dân tộc và đất nước.
Cụ Hồ lôi cuốn trí thức là lôi cuốn THẬT, thế nhưng có những người tự nhận là học trò trung thành của Cụ lại lôi cuốn GIẢ. Cho nên khi Đại hội VII ghi được vào Nghị quyết của mình : thành lập một liên minh mới gồm công nhân, nông dân và trí thức, thì đúng là một bước tiến lớn về nhận thức của Đảng ta. Tiếc rằng có nhiều đảng viên không thấm nhuần và không chịu thực thi điểm trọng yếu mang tầm chiến lược của Đảng ta trong giai đoạn cách mạng mới. Miệng cứ nói là phải TẬP TRUNG DẤN CHỦ nhưng Trung ương bảo điều đúng có chịu nghe đâu. Nhiều nơi lại lấy vải thưa che mắt Trung ương bằng cách chọn dùng loại trí thức gọi dạ bảo vâng, hoặc dán vào trán họ vài học hàm học vị, rồi báo cáo với Trung ương rằng địa phương chúng tôi đang tích cực sử dụng trí thức theo đúng nghị quyết của Đảng. Dùng trí thức mà thiếu "tuệ nhãn" Hồ Chí Minh, thiếu tinh thần bao dung Hồ Chí Minh, dùng một cách tạp nham thì đúng là lợi bất cập hại. Ngay cách đây vài ngàn năm, người cầm quyền sáng suốt đã biết nói rằng : Ta thông minh là nhờ có dân thông minh (Dư thông minh tại ngã dân thông minh).
Vậy, ai hay nhận định dân trí ta hiện nay thấp kém tưởng cũng nên nghĩ lại. Bố mẹ thì học có chừng nhưng con người ta, cháu người ta học cấp ba với đại học, thậm chí trên đại học mà cứ bảo họ thấp là thấp cái gì. Cả một vùng đồng bằng sông Cửu Long 18 tỉnh trước kia muốn học trung học phải lên tận Sài Gòn thế mà vừa qua có ai ngờ riêng tỉnh Long An nhỏ bé đã có tới 15 trường Trung học phổ thông. Trước kia cả tỉnh mới có một vài trường tiểu học cơ bản, bây giờ có xã nào còn chưa có trường tiểu học. Lại phải điều tra thống kê cho chính xác và đừng quên phương pháp so sánh trước khi nhận định. Cũng phải thống nhất với nhau thế nào là dân trí. Theo chúng tôi hiểu, muốn biết trình độ dân trí thì phải nhìn vào tổng thể về trình độ học vấn của nhân dân nhưng trước hết vẫn là phải thấy trình độ hiểu biết của nhân dân và bộ phận hiểu biết trong nhân dân, tức là tầng lớp trí thức của nhân dân. Đấu về mặt văn hóa với quốc tế thì chúng ta phải đưa Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Nguyễn Đình Chiểu, Hồ Chí Minh ra. Đấu về mặt trí tuệ quân sự, ta phải đưa Trần Hưng Đạo, Quang Trung, Võ Nguyên Giáp ra. Đưa người làng nhàng ra thế nào được. Và bất cứ lĩnh vực nào, thời nào cũng thế thôi, thiên hạ đâu có căn cứ vào lớp làng nhàng mà đánh giá một cộng đồng được.
Nói Dân làm Chủ thì cụ thể làm chủ như thế nào (tất nhiên cái chuyện làm chủ tập thể thì coi như đã vào kho lưu trữ rồi). Chắc nhiều người sẽ nói : ta có đủ cả Quốc hội và các Hội đồng nhân dân. Đúng, nếu chúng ta tổ chức một Quốc hội thật sự có quyền lực thì dân ta thực sự làm chủ đất nước và làm chủ được vận mệnh của mình. Như trong bài "Chỉnh đốn để tồn tại và phát triển", chúng tôi đã nói : Vào giai đoạn cách mạng mới mà bầu cử quốc hội theo kiểu cũ là không ổn, gây cản trở cho sự phát triển đất nước, làm suy yếu Chế Độ tốt đẹp của chúng ta.
Chúng ta sống trong một xã hội ưu việt nhưng lại cảm thấy như là rất nhiều thứ chúng ta tạo ra đều trở thành vô hình hoặc nói đúng hơn là nó thoắt hiện, thoắt biến, nghĩa là nó "tàng hình" theo nhu cầu và quyền lực của bản thân nó chứ không hề xuất phát từ quyền lợi của nhân dân hay đất nước. Còn nói là vì nhân dân vì đất nước thì chỉ là nói phiệu đấy thôi. Họ chỉ vì quyền lợi của bản thân họ và gia đình họ. Chúng tôi nói như thế là dựa trên cơ sở thực tế chứ không hề nói oan cho họ.
Bọn ăn cắp, bọn tham nhũng, bọn lừa đảo, bọn buôn gian bán lận ...., tất cả thông đồng với nhau chiếm đoạt tài sản XHCN. Một tỷ, tức là 1.000 triệu đồng thì phải có người đứng ra chặn ngay chứ. Hoặc không ngăn chặn ngay được thì phải hô hoán lên cho mọi người biết chứ. Thế mà các cấp ủy viên, các ủy viên chấp hành công đoàn, các ủy viên chấp hành đoàn thanh niên đều cứ im như thóc. Do đó, mới có chuyện hôm nay ăn cắp dăm ba quả trứng rồi ngày kia là ăn trộm cả con bò. Các vị đại biểu Hội đồng nhân dân và các đại biểu Quốc hội cũng im lặng một cách đáng sợ. Đáng sợ hơn nữa là sự im lặng của các nhà trí thức (trong đó có cả những người vừa lĩnh xong giải thưởng Hồ Chí Minh), các nhà văn nghệ sĩ, các nhà khoa học cấp quốc gia và quốc tế (chúng tôi không kể đến những kẻ được gọi là trí thức hoặc những kẻ vừa được dán nhãn những học hàm học vị "lên đời"). Chẳng lẽ tất cả đều đang lo "tu thân", "tề gia" và lo "độc thiện kỳ thân" hoặc mải lo giữ gìn "chữ tâm" của mình đến nỗi không còn nghe hoặc thấy gì nữa, lại khuyên bảo nhau "thận ngôn" và "kiệm ngôn", "nói thì ăn cái giải gì ? nói làm gì cho phí lời ?".
Ầy thế mà khi có những người còn nghĩ đến trách nhiệm của mình trước vận mệnh của Dân Tộc, của Đất Nước, của Chế Độ thì họ lại lập tức lên tiếng mỉa mai, chê cười, xúm nhau vào đánh đến bại hoại gân cốt thậm chí còn hỏi chính quyền sao hữu thế, không bắt cổ chúng đi (chính tai chúng tôi đã nghe thấy họ hỏi nhau rằng : thế nào, bọn tác giả viết "chỉnh đốn để tồn tại và phát triển" đã bị bắt chưa ?). Có mấy nhà văn viết được vài ba tác phẩm kha khá phản ánh được hiện thực xã hội thì lập tức mấy vị chuyên gia điểm sách và mấy tay "phê bình" nửa mùa xúm vào phang tới tấp (chuyện này chúng tôi sẽ viết kỹ hơn ở mục văn học nghệ thuật hiện nay).
Chúng tôi thực sự tự hào và khâm phục những người dũng cảm và khí phách tuyệt vời như ông Nguyễn Tăng Thắng và những chiến hữu của ông. Dư luận nhân dân bàn tán : thế mới đáng mặt đảng viên cộng sản chứ. Có những người lại nói : thôi cứ gọi là cộng sản cho gọn, nói rườm rà làm gì, "đảng viên nhan nhản, cộng sản khó tìm".
Như thế là cuộc đời vẫn đáng yêu và đáng hy vọng lắm chứ ! Cụ Nguyễn Trãi nói có sai đâu :
" Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau
Nhưng hào kiệt thời nào chẳng có".
(Bình Ngô đại cáo)
Có bao giờ mà đất nước này thiếu đi những anh hùng hào kiệt và những con người bình thường mà vĩ đại. Vấn đề là có chịu bỏ công ra mà tìm, mở mắt ra mà nhìn để thấy được những gì là tinh hoa là tốt đẹp trong đời. Tốt đến như thế, đẹp đến như thế, khí phách hào hùng đến như thế mà vẫn có những kẻ nhắm tịt mắt lại, dài mồm bĩu môi chê trách :
"Mấy cái ông Thắng, ông Chiến không yên phận mà lo cho vợ cho con, còn khỏe kiện cáo, khiếu tố, lên đồn xuống phủ. Đến đại biểu hội đồng nhân dân, đại biểu quốc hội người ta còn chẳng có ý kiến, chỉ là một đảng viên thường, bày trò chỉ thêm rách việc, vừa gây mất đoàn kết nội bộ, vừa làm mất mặt tỉnh ủy và ủy ban Bình Thuận, lại mất mặt cả Tổng cục Lâm nghiệp".
Thế hóa ra theo những kẻ này là cứ giữ đoàn kết và ổn định còn mặc cho bọn lâm tặc hoành hành mới giữ đúng tư cách công dân và đảng viên chăng ?
Đến tận bây giờ nhân dân thắc mắc chưa thấy Ban thi đua Trung ương đề xuất với Quốc hội và Chính phủ phong anh hùng cho ông Nguyễn Tăng Thắng và truy tặng danh hiệu liệt sĩ cho ông Nguyễn Văn Chiến cũng là do mồm mép của bọn tệ hại này.
Chúng tôi cũng thông cảm với đoàn đại biểu quốc hội Bình Thuận. Cũng không thiếu đại biểu tâm huyết có tấm lòng với Dân với Nước muốn thực sự xứng đáng với trọng trách của mình. Nhưng tại sao trong các kỳ họp quốc hội không thể nói lên được những bức xúc và nguyện vọng của nhân dân, cam phận ú ớ như bao nhiêu người khác.
Xét cho cùng lỗi chủ yếu không phải do họ. Nó do cái cơ chế của chúng ta. Muốn sửa tình trạng này phải sửa cơ chế bầu cử và làm việc của Quốc hội.
Hiện nay, mỗi đại biểu Quốc hội thường là phải kiêm nhiệm một vài chức vụ ở địa phương mình; nghĩa là hầu hết họ ở trong bộ máy hành pháp. Họ thật là vất vả khi lại được giao thêm công việc ở cơ quan lập pháp. Cho dù họ có là những người đủ trình độ tri thức và tinh thần trách nhiệm, họ cũng không bao giờ đủ thì giờ và điều kiện để học tập nghiên cứu thấu đáo về luật pháp. Thế mà họ phải giơ tay biểu quyết từng điều luật một của tất cả mọi thứ luật : hình sự, dân sự, giáo dục, báo chí, đầu tư trong nước, đầu tư nước ngoài, thuế khóa, đất đai ... Một luật còn khó rành 6 câu huống hồ đủ các thứ luật. Rõ ràng họ bị quá tải. Còn những người rành luật thực sự liệu có phát ngôn được không ? Người ta có dự kiến cho họ phát biểu không ? Và nếu họ được phát biểu thì ý kiến của họ có được đa số không rành luật chấp nhận không ? Còn nguyện vọng của dân ư ? Đảng đoàn đã cho ông hay bà phát biểu chưa ? Liệu các vị định "kích động" nhân dân để gây khó khăn cho địa phương và Trung ương hay sao ?
Hiện nay, ta có một lối ngụy biện rất lạ khiến cho những kẻ cơ hội núp vào đó mà hoành hành ngang ngược. Khi điều gì có lợi cho bản thân họ hay đơn vị cơ quan, hay địa phương của họ, bất chấp lợi ích chung, họ thi hành bằng được với chiêu bài "phải có quan điểm quần chúng", cho dù việc đó có trái với lệnh của Trung ương hoặc vi phạm pháp luật (Rừng Tánh Linh - Bình Thuận cũng như bao nhiêu rừng ở những nơi khác bị chặt trụi liên tục hàng chục năm trời chính là do "quan điểm quần chúng" kiểu này).
Ngược lại, khi việc gì có lợi ích chung mà không có lợi riêng cho họ, họ gạt phắt với chiêu bài "không thể theo đuôi quần chúng" và họ đả kích những người làm đúng với nguyện vọng của dân và lợi ích chung của đất nước là "bọn mị dân", bọn lôi kéo quần chúng chống Đảng (chống Đảng ở đây có nghĩa là chống lại nghị quyết sai của đảng ủy, huyện ủy hay tỉnh ủy địa phương đó. Nhẹ thì khai trừ, nặng thì ghép tội và bỏ tù, nhóm các ông Tăng Thắng là một ví dụ điển hình - vừa bị khai trừ Đảng vừa phải trốn biệt xứ).
Nhân đây chúng tôi cũng muốn nói thêm một chuyện mà ai cũng thấy vô lý nhưng cứ chấp nhận, không bao giờ dám nói ra : tại sao lại coi nghị quyết Đảng như một thứ linh thiêng không bao giờ được động đến. Vậy thì nó có khác gì các chiếu chỉ của nhà vua phong kiến. Đành rằng vua chúa đúng hay sai, người ta cũng phải chịu, nhưng nghị quyết của một Đảng cộng sản tức là của những người cách mạng nhất trong những người cách mạng mà sai hoặc có những điểm sai thì có gì mà không được phép góp ý, phê bình để sửa đổi cho phù hợp với lợi ích của đời sống nhân dân.
Đặc biệt giới lý luận của Đảng quên mất rằng cái nghị quyết lớn nhất của những người cộng sản trên thế giới này vạch hướng đi cho hàng trăm năm sau tức là "TUYÊN NGÔN CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN" thì hai người sáng tạo ra nó vẫn phải dặn dò các đồng chí của mình và các thế hệ cộng sản đến sau rằng có những điều không thích hợp thì phải viết lại. Thế mà những đảng viên làm lý luận ở nước ta không những không bao giờ dám bàn nhau chuyện viết lại mà đến chuyện nhắc lại lời dặn "phải viết lại" của Mác và Ắnghen cũng không dám vì coi như là một điều cấm kỵ. Nói thẳng thì họ buồn, nhưng thực sự họ đã suy nghĩ nghiên cứu, thảo nghị quyết, viết sách lý luận bằng một nếp nghĩ và một nếp cảm rất "pháp tiên vương", rất "án khóa nhi hành". Theo Mác, theo Ắnghen, theo Lênin mà theo kiểu từng chữ từng câu cũng còn không ổn, đã là chống lại các ông một cách không tự giác. Huống chi lại theo Stalin cùng với biết bao đồ đệ giáo điều của ông ở cả phương Tây lẫn phương Đông.
Ở Việt Nam ta lại còn một hiện tượng rất lạ : Trung ương ra nghị quyết đã đành, nhưng cấp ủy nào cũng ra nghị quyết. Có những nghị quyết của cấp ủy địa phương chống lại nghị quyết Trung ương nhưng cũng không cho ai nói động đến. Nguyễn Tăng Thắng vừa chống lại nghị quyết phá rừng của Bình Thuận thì lập tức nhận được nghị quyết khai trừ khỏi Đảng ngay. Mà nào có riêng gì Bình Thuận hay Thái Bình, nơi nào cũng đều có những nghị quyết hoặc công khai, hoặc bí mật, hoặc ghi thành văn bản, hoặc chỉ nói mồm, cứ lẳng lặng chống lại Trung ương, chống lại luật pháp một cách thường xuyên liên tục.
Gần đây, việc chống lại nghị quyết, chống lại lệnh của Trung ương xem ra ngày càng công khai và trắng trợn hơn. Thủ tướng Phan Văn Khải thay mặt Chính phủ (đồng thời cũng là thay mặt Bộ Chính trị) ra lệnh phải kích cầu, nghĩa là phải tìm mọi biện pháp tăng đầu tư và tăng sức mua để đẩy mạnh sự phát triển của nền kinh tế đất nước. Thế mà ông Thủ tướng nói chưa dứt lời, lệnh ký chưa ráo mực, ông Bộ trưởng Bộ Điện lực hạ lệnh tăng giá điện, ông Tổng cục trưởng Tổng cục Bưu điện hạ lệnh tăng giá cước điện thoại. Ông Tổng cục trưởng Tổng cục xăng dầu tăng ngay giá xăng dầu. Mấy ông chủ hãng gas tư nhân học tập quốc doanh tăng giá gas ngay. Tăng giá là một cách giảm sức mua và chống kích cầu một cách hữu hiệu nhất.
Đáng sợ nhất là Tổng cục thuế tăng thuế một cách toàn diện, vừa tăng thuế cũ vừa ban hành sắc thuế mới đến mức hàng trăm chủ doanh nghiệp tư nhân lao đao bỏ cuộc, hàng ngàn hộ kinh doanh tiểu thương dẹp sạp bỏ chợ (đấy là con số của một vài chợ ở TPHCM chứ chưa phải là con số thống kê của toàn thành phố hoặc toàn quốc). Chắc nhiều người lãnh đạo của Tổng cục thuế không để ý đến một nguyên tắc đơn giản là : đánh thuế nhẹ thì thu được nhiều, đánh thuế nặng thì thu được ít hoặc không thu được gì. Hẳn đ/c Tổng cục trưởng Tổng cục thuế không hiểu rằng tình hình đánh thuế và thu thuế như hiện nay đang làm lâm nguy CHẾ ĐỘ.
Nhân dân ta đi theo Cụ Hồ và Đảng Cộng sản để lật đổ những chế độ đã đặt hàng trăm thứ thuế vô lý lên đầu lên cổ nhân dân ta, chẳng lẽ lại chấp nhận ba ông Tổng cục và ba ông phòng thuế hiện nay ? (Ai thắc mắc là chúng tôi nói đúng hay sai, xin mời tham khảo báo chí hiện nay và riêng Tổng cục trưởng Tổng cục thuế thì xin mời tham khảo hay nói đúng hơn là đọc lại tác phẩm viết bằng huyết lệ của nhà chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu mà đ/c cũng như chúng tôi đều đã học).
Theo chúng tôi hiểu, vừa qua, nông dân Thái Bình tức giận nổi dậy không phải chỉ vì đóng tới ba chục khoản. Ba chục khoản chứ sáu chục khoản cũng chẳng nghĩa lý gì. Khi đất nước cần, người ta "đóng" cả sinh mạng của bản thân và con cái mình, người ta còn chẳng tiếc, xá gì tiền bạc. Nhưng đóng để xây dựng, phát triển đất nước thì được, chứ đóng để cho bọn cường hào tham nhũng bỏ túi thì ai chịu, ai nghe !
Chúng tôi xin nhắc lại, nhân dân Thái Bình và một vài vùng khác nổi dậy không nhằm chống Đảng, chống Chế Độ mà là để chống lại bọn cường hào tham nhũng đang hoành hành vượt qua cả kỷ cương phép nước. Chúng tôi xin hỏi : bao giờ thì chúng ta chấm dứt cái trò trống đánh xuôi kèn thổi ngược, gây mất ổn định ở nông thôn cũng như thành thị ở cấp địa phương cũng như cấp trung ương, chính phủ. Chẳng lẽ chúng tôi lại dám khinh thường mấy ông này mà bảo rằng các ông không hiểu nổi thế nào là cơ chế thị trường có sự điều tiết của nhà nước. Các ông hiểu mà các ông dám làm sai, quả là các ông to gan thật !
Cũng nói thêm một chút về ông chủ nhiệm Ủy ban vật giá của chính phủ. Ông này lại không chịu hiểu rằng khi giá gas tăng có nghĩa là động đến đời sống, động đến miếng ăn hàng ngày của hàng chục triệu nhân dân và công nhân viên chức ở đô thị. Thế mà khi báo phỏng vấn ông, ông lại thản nhiên trả lời một câu xanh rờn :
- Chúng tôi không quản lý giá gas.
Giá gas nội địa hiện nay ngoài việc được đánh thêm 20% thuế nhập khẩu đã là một điều vô lý, nay họ lại bảo nhau tăng giá cho bằng với giá gas của khu vực. Hóa ra, mấy ông Tổng cục thuế, ủy ban vật giá ... lại nằm chiêm bao thấy rằng lương công nhân viên nước ta đã bằng lương của các nước Singapore và Thái Lan. Và mức thu nhập quốc dân của ta đã ngang bằng thế giới rồi. Các cụ xưa dạy không sai : đúng là "người làm sao chiêm bao làm vậy".
Chúng tôi châm biếm tí chút, các đồng chí cũng đừng giận, vì Mác đã nhận xét : "Bao giờ nhân loại cũng tiễn đưa quá khứ một cách vui vẻ". Đó là lý do cắt nghĩa tại sao ở nước ta : giai thoại, tân giai thoại, tiếu lâm, tân tiếu lâm và đủ các thứ ca dao hò vè lại được xuất bản miệng một cách "ngoài luồng" mạnh mẽ đến như thế.
Chúng ta đang ở trong một tình trạng vừa buồn cười lại vừa đau lòng. Do thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ một cách nghiêm túc trong 30 năm kháng chiến nên ta đã lập được bao thành tựu vĩ đại. Trong thời kỳ làm kinh tế thị trường, nhiều người dám cả gan không tôn trọng nguyên tắc này nữa, tạo nên tình trạng hỗn loạn, mất ổn định ngay trong nội bộ chúng ta.
Kẻ thì dân chủ quá trớn. Anh được quyền bàn bạc thảo luận nhưng khi đã thành nghị quyết, thành lệnh, thành luật, anh không chấp hành sao được ? Anh là địa phương mà dám không phục tùng Trung ương ? Anh là Bộ trưởng, Thứ trưởng, Tổng cục trưởng mà lại dám không phục tùng lệnh Thủ tướng. Các anh nhận thức như thế nào mà trên cương vị của mình, đáng lẽ phải làm gương, anh lại dám vi phạm Hiến pháp và những đạo luật do Quốc hội ban hành ?
Thế là chỉ muốn hưởng dân chủ mà không hiểu thế nào là tập trung. Hữu ý hoặc vô tình, anh đã chống lại sự lãnh đạo của Đảng, chống lại sự quản lý của Nhà nước, tóm lại là anh chống lại Nhân Dân. Các anh lại ngu xuẩn hơn cả bọn phong kiến, đế quốc đến như thế à ? Đúng là các anh không hiểu Nhân Dân Việt Nam ta là như thế nào : toàn là những "chuyên gia khởi nghĩa" nổi tiếng trên hành tinh này đấy ! Tối dạ đến như ngài Bộ trưởng Mắc Namara mà gần đây còn mở mắt ra được mà sám hối rằng : chúng tôi không hiểu lịch sử Việt Nam và văn hóa Việt Nam. Chúng tôi đã sai lầm một cách khủng khiếp.
Học lịch sử dân tộc, học truyền thống văn hóa dân tộc quan trọng đến như thế, thế mà Bộ giáo dục ta trong nhiều năm dám bỏ môn thi lịch sử. Không thi thì trẻ con học làm gì ? Cũng là một sai lầm khủng khiếp !
Kẻ thì tập trung cũng quá trớn chẳng kém. Mồm thì nói "tập trung dân chủ", tay thì viết "tập trung dân chủ", thế mà hoa chân múa tay úm ba la thế nào mà dân chủ biến mất, nhìn lại túi dân thấy rỗng không. Nhìn vào kho tàng công quĩ cũng thấy rỗng không. Tài thật, tài đến thế là cùng ! Dân uất ức, Dân khiếu, Dân tố, Dân chống lại liền được "tập trung" tức khắc. Ngày xưa, chống vua, chống triều đình là tội đại nghịch. Nay, đã được chụp cái mũ chống Đảng, chống Nhà nước XHCN thì coi như tiêu đời rồi. Mất dân chủ là mất của cải, mất danh dự, mất sinh mạng chính trị, nghĩa là mất hết. Hẳn có người sẽ vặn:
- Các vị cứ hay nói quá đáng ! Đảng, Chính phủ tôn trọng quyền khiếu tố của Nhân Dân. Quốc hội còn có hẳn pháp lệnh qui định quyền khiếu tố. Ai không biết hưởng quyền đó thì thiệt, còn kêu ca nỗi gì ?
- Vâng, chúng tôi xin thưa ngay rằng tất cả mọi thứ quyền, tất cả mọi thứ văn bản, chúng ta có đủ cả. Vấn đề là nội dung ra sao và hành xử như thế nào để thực thi được mục đích cao cả mà Cụ Hồ với Dân này, Đảng này đã cam kết cùng nhau khi tiến hành cuộc cách mạng Dân tộc Dân chủ Nhân dân trên đất nước ta.
Chúng tôi đã có dịp tiếp xúc lại với anh chị em bộ đội Cụ Hồ từ đồng chí binh nhì cho đến các đồng chí cấp tá, cấp tướng, trong số đó có những người đã bỏ hẳn nửa thế kỷ đời mình xông pha đủ loại chiến trường trong Nam, ngoài Bắc, bảo vệ chế độ Dân chủ cộng hòa bằng bất cứ giá nào (tất nhiên, giá cao nhất là giá máu, giá sinh mạng), giờ đây về hưu, nhìn lại hai bàn tay mình (nếu may mắn còn đủ hai bàn tay) bỗng nhiên kinh ngạc thấy quyền dân chủ bay biến đâu mất cả. Chẳng lẽ chỉ còn biết yên phận thở dài, chửi đổng. Thật cay đắng, đau xót !
Cũng thật khó hiểu khi thấy người ta có thể thản nhiên ngụy biện về một nguyên tắc quan trọng và cao cả đến thế. Người ta phải phục tùng Trung ương, Chính phủ và mọi thứ luật pháp đúng đắn đã đành. Anh là cái gì mà ra lệnh sai, làm sai cũng bắt người ta phải theo. Anh là cái gì mà lúc nào cũng giơ chiêu bài "tập trung" ra để bịt mồm chặn họng Nhân Dân. Sai thì phải sửa chứ Nhân Dân có đòi hỏi điều gì quá đáng ngoài những điều Cụ Hồ nói và Quốc hội đã pháp chế hóa bằng văn bản.
Ta có một nếp nghĩ sai lầm kéo dài là đồng nhất cá nhân với tập thể. Lãnh tụ huấn thị đã đành. Thế mà với "đầu óc lãnh tụ" anh là cái gì mà đi đâu cũng huấn thị. Lại có một lũ thường xuyên túc trực - "nhờ đồng chí bí thư huấn thị, mà vấn đề được sáng ra".
- Ý kiến của đồng chí bí thư huyện ủy hoặc tỉnh ủy cũng là ý kiến của Đảng, chúng ta phải chấp hành nghiêm chỉnh. Nói theo kiểu văn học dân gian thì cái lũ này chỗ nào cũng cảm thấy phảng phất hương lan hương huệ.
Như thế là rất nhiều người, từ lâu, mượn danh nghĩa "tập trung dân chủ" để độc quyền, độc tài, độc đoán. Họ "tập trung" đến mức dân tức thở không chịu nổi nữa phải nổi dậy chống lại. Đúng như Cụ Hồ đã dạy : những người này muốn làm "quan cách mạng", muốn thành "vua con" ở từng địa phương.
Họ cũng đưa đủ các thứ lý do xem ra rất chính đáng, lại còn nại cả lý luận Mác Lênin ra để bảo lãnh nhằm chống lại đường lối của Đảng, luật pháp của Nhà nước, nào là tình hình cụ thể của địa phương như thế này, dân tình cụ thể của chúng tôi ở địa phương như thế kia; chính sách của Trung ương đúng thật, luật pháp của Nhà nước cũng đúng thật, nhưng chúng tôi không thể vận dụng áp đặt được. Cái gì cũng phải năng động linh hoạt mới được việc. Nói nghe có lý như thế đấy. Nhưng thử hỏi, Quốc hội đã ban hành pháp lệnh bảo vệ rừng, Chính phủ, cụ thể là Tổng cục Lâm nghiệp, hạ lệnh bảo vệ rừng, cho dù anh là Huyện ủy hay Tỉnh ủy, anh có được quyền chống lại không ? Cái gì có lợi cho Dân thì không hề xuất phát từ tình hình cụ thể để giải quyết. Anh lại giơ đủ các luật lệ, phép tắc, chỉ thị nghị quyết để nói rằng anh phải chấp hành nghiêm chỉnh nghị quyết của trung ương và pháp lệnh của Nhà nước. Cái gì có hại cho Dân cho Nước nhưng lại có lợi cho anh và phe cánh của anh, anh lại đảo lưỡi ngay. Cho nên kẻ thù chúng ta chửi ta là "ngụy biện cộng sản" cũng không oan. Nhìn lại lịch sử mới thấy cái nguy cơ cục bộ, địa phương, tức là phong kiến cát cứ, hầu như đã trở thành bệnh kinh niên tính từ thời thập nhị sứ quân đến nay đã tồn tại khoảng hơn ngàn năm.
Chúng tôi cũng thấy cần phải thẳng thắn phê bình Trung ương và Chính phủ nhiều khi rất hữu, rất buông lỏng để cho các "vua con" hoành hành gây mất ổn định. Đúng như nhân dân Nam Định đã có nhận xét và tổng kết tình hình bằng một câu ngắn gọn chắc nịch : dưới lộng quyền, trên bất lực.
Đại hội Đảng VII vừa qua nêu 4 nguy cơ là hoàn toàn đúng. Nhưng chúng tôi thấy không nên bỏ quên nguy cơ thứ năm này. Vì nó là nguy cơ của mọi nguy cơ.
Phải cân nhắc kỹ lại xem cái đơn thuốc phê bình và tự phê bình từng hữu hiệu một thời, liệu nay còn là phương thuốc vạn năng nữa không. Theo chủ quan chúng tôi nhận xét thì có nhiều con bệnh đã nhờn thuốc rồi.
Nhớ lại một thời, qua từng đợt chỉnh huấn, các đồng chí chúng ta từng thành khẩn tự phê bìnhvà chân thành phê bình xây dựng giúp đỡ nhau. Trong tình hình nước sôi lửa bỏng, cùng vào sinh ra tử với nhau, lòng trong như ngọc, chỉ một mực quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh, ai dám không thực lòng thương yêu đồng bào đồng chí, ai dám không can đảm thanh toán những vẩn đục dù nhỏ trong tâm trí mình. Tất cả cho lý tưởng ĐỘC LẬP TỰ DO và lý tưởng cộng sản. Chỉ nghĩ sai một chút, lòng đã cảm thấy hổ thẹn, cảm thấy như mình có tội với Nhân Dân, có tội với Cụ Hồ, cứ sau mỗi đợt chỉnh huấn chúng ta lại dũng cảm xông lên với tư thế con người mới, giành bằng được thắng lợi và quyết tâm xây dựng một cuộc đời mới, bắt một xã hội mới trong ước mơ phải trở thành hiện thực. Đẹp biết bao, những con người của một thời ! Sẵn sàng quên mình vì nghĩa lớn, đóng dấu ấn tuyệt vời vào thời đại, có thể cao đầu nhìn Lịch Sử và Nhân Loại mà lòng không chút ngượng ngùng.
Lẽ nào có thể yên tâm ngồi nhìn cái thời đẹp ấy một đi không trở lại ?!!!
Có lẽ chẳng cần dự nhiều, cứ ngồi hình dung ra cũng đủ thấy các vị tự phê bình và phê bình ra sao. Lòng vị nào cũng bất an, rối bời. Kẻ có lỗi, có tội lo lắng bị phát hiện đã đành. Ngay người tốt sống liêm khiết cũng lo. Nó làm bậy thật đấy nhưng phê nó đâu có dễ. Nó đã vậy, còn phe cánh, ô dù của nó thì sao ? Phê không cẩn thận thì đầu chẳng phải lại phải tai. Đặc biệt với những vị nào lại được một cấp có thẩm quyền hoặc bà xã (hoặc ông xã) "dặn dò" : phát động thì mạnh mẽ thế nhưng mình thì nên giữ mồm giữ miệng không khéo lại ảnh hưởng đến niêu cơm của gia đình đấy (do đó mà người ta hay gọi những vị có tinh thần phục thiện này là những người đã từ bỏ tinh thần Mácxít thành người "Mácmít" (Marmite tiếng Pháp có nghĩa là cái nồi để chỉ những người chỉ đặt lợi ích của bản thân và gia đình mình trên hết).
Còn các vị tiêu cực thì nhìn nhau và cùng thống nhất chủ trương : ông không động đến mày thì mày cũng đừng động đến ông. Loanh quanh chỉ còn lại là :
- Chúng tôi có sai lầm, nhưng đây là chủ trương của tập thể cơ quan, của cấp ủy, do có ý thức tổ chức và tôn trọng tập thể lãnh đạo nên chúng tôi mới phạm khuyết điểm nặng như thế. Mong các đồng chí xét hoàn cảnh khách quan, chủ quan mà thông cảm cho.
- Chúng tôi xin thẳng thắn phê bình đồng chí Bí thư (hoặc thủ trưởng đơn vị, đ/c có khuyết điểm lớn là không chú ý bảo vệ sức khỏe của bản thân mình, đ/c cần nhớ sức khỏe của đ/c là của Đảng và của tập thể cơ quan.
- Đ/c còn có khuyết điểm là đối với cấp dưới hay xuê xoa, nể nang, chưa ngăn chặn kịp thời một vài đ/c của mình đã cố tình vi phạm kỷ luật của Đảng và pháp luật của Nhà nước.
Cứ thương yêu đoàn kết đấu tranh kiểu này rất khó tìm ra được đảng viên loại hai. Địa phương thì có bao nhiêu việc bê bối nhưng chất lượng đảng viên lại là 89%, 92% (Sở VHTT TPHCM), thậm chí có nơi còn 98,37% (Phú Nhuận) đảng viên thuộc loại 1.
Thế này là họ muốn chứng minh rằng Trung ương nhận định đánh giá tình hình sai hay sao. Đảng bộ nào cũng đều trong sạch vững mạnh thậm chí còn có tinh thần đấu tranh không khoan nhượng với cái sai, cái xấu, cái tiêu cực thế thì đặt ra việc chỉnh đốn Đảng làm gì cho thêm tốn thì giờ, tiền bạc, lại còn làm hoang mang nội bộ.
Cũng cần góp ý phê bình thẳng thắn bản ghi 19 điều cấm đảng viên không được làm. Không hiểu đ/c chuyên viên nào lại tham mưu cho Ban tổ chức Trung ương qui định cả những điều cấm vi phạm Hiến pháp và luật pháp như điều cấm đảng viên không được tự ý ứng cử.
Xin hỏi người thảo ra những điều luật kiểu này quan niệm đảng viên là thuộc loại người như thế nào trên đất nước này. Luật pháp đã qui định chỉ có những người bị tù tội (mất quyền công dân) hoặc những công dân bị bệnh tâm thần, mất trí không tự điều khiển được hành vi của mình mới không được quyền bầu cử hay ứng cử. Chắc chắn là họ không dám xếp các đảng viên của chúng ta vào loại người kể trên.
Vậy, vào loại nào ? Chẳng lẽ họ lại dám coi đảng viên là một thứ người "siêu công dân" chăng, nên chẳng cần có nghĩa vụ gì trong việc thực thi hiến pháp và gương mẫu tuân thủ pháp luật.
Theo thông lệ, mọi người vẫn nghĩ rằng : đã là đảng viên thì phải dứt khoát là giác ngộ hơn quần chúng và dứt khoát phải gương mẫu về mọi phương diện "đảng viên đi trước, làng nước theo sau". Anh là đảng viên mà anh lại vi phạm Hiến pháp, coi thường pháp luật thì hỏi anh còn giáo dục được ai ? Anh còn nói được ai ? và ai còn chịu nghe anh ? Không thể không nghiêm khắc với những kẻ dám coi thường kỷ cương phép nước như thế.
Xin đừng nghĩ nhầm là đợt chỉnh đốn Đảng c